II SA/Rz 938/22
WyrokWSA w Rzeszowie2022-12-08
Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Ewa Partyka, Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać wykonanie nowych elementów infrastruktury odwodnieniowej w ramach procedury usuwania nieprawidłowości dotyczących utrzymania obiektu budowlanego, czy też takie działania wykraczają poza zakres art. 66 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego, stosując art. 66 Prawa budowlanego, może nakazać usunięcie nieprawidłowości związanych z utrzymaniem obiektu budowlanego, jednakże działania te nie mogą polegać na wykonaniu nowych elementów infrastruktury odwodnieniowej, które prowadziłyby do całkowitej zmiany sposobu odprowadzania wód. Takie działania wykraczają poza zakres wspomnianego przepisu i czynią wydane decyzje przedwczesnymi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PWINB) nakładającej na Powiatowy Zarząd Dróg (PZD) obowiązek wykonania robót budowlanych w celu odprowadzenia wód opadowych. PZD kwestionował zasadność nałożenia obowiązku, wskazując na brak wykazania przesłanek do zastosowania art. 66 Prawa budowlanego. Wcześniejsze postępowanie przed WSA zakończyło się uchyleniem decyzji PWINB z uwagi na niewykazanie wykonania robót budowlanych i ich wpływu na stan odwodnienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Ewa Partyka WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi Powiatowego Zarządu Dróg w [...] na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 20 czerwca 2022 r. nr OA.7721.5.2.2021 w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 18 lutego 2021 r. nr PINB.5160.10.04.2016; II. zasądza od Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie na rzecz strony skarżącej Powiatowego Zarządu Dróg w [...] kwotę 980 zł /słownie: dziewięćset osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/Rz 938/22
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi Powiatowego Zarządu Dróg w [...] jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z 20 czerwca 2022 r. nr OA.7721.5.2.2021 w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z 18 lutego 2021 r. nr PINB.5160.10.04.2016 działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm., dalej "Pb"), nałożył na Powiatowy Zarząd Dróg w [...], jako zarządcę drogi powiatowej Nr [...] relacji J.-Ł.-Z., zlokalizowanej na działce nr [...], położonej w G., będącej w Zarządzie Dróg w [...], obowiązek wykonania robót w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem tj. odprowadzenie wód opadowych do rowu poniżej zjazdu, poprzez:
wykonanie na odcinku 11,00 m w rejonie działek nr [...] i [...], położonych w G. (pod istniejącym zjazdem na działkę nr [...], położonej w G. nie posiadającym przepustu), nowego przepustu Ø 60 cm z rur betonowych,
udrożnienie istniejącego pod zjazdem w przydrożnym rowie przepustu Ø 50 cm, znajdującego się w rejonie działek nr [...] i [...], położonych w G.
zaślepienie wlotu do przepustu Ø 60 cm, znajdującego się pod drogą powiatową Nr [...] relacji J.-Ł.-Z., zlokalizowanej na działce nr [...] na wysokości działki nr [...], położonej w G. przejmującej wody z istniejącej wodnicy łączącej wlot przepustu Ø 50 cm i wylot nowego przepustu Ø 60 cm
wykonanie studzienki wpadowej Ø 120 cm w miejscu przecięcia się osi wodnicy z rowem przydrożnym w rejonie działek nr [...] i [...] położonych w G., przejmującej wody z istniejącej wodnicy oraz łączącej wylot przepustu Ø 50 cm i wlot nowego przepustu Ø 60 cm,
wykonanie ścianek czołowych na wlocie przepustu Ø 50 cm i wylocie nowego przepustu Ø 60 cm,
podłączenie czynnego cieku wodnego ze studnią wpadową betonowymi elementami ściekowymi na długości 7,00 m,
koryto przydrożnego rowu zabezpieczyć poprzez wykonanie betonowymi elementami ściekowymi i płytkami chodnikowymi przed wlotem do przepustu Ø 50 cm (na długości 3,00 m) po wylocie przepustu Ø 60 cm (na długości 3, 00 m), w terminie do 30 czerwca 2021 r.
Od decyzji PINB odwołanie wnieśli J.M. i PZD w [...].
J.M. w odwołaniu nie zgodził się z przedmiotową decyzją, ponieważ zaślepienie wlotu do przepustu znajdującego się pod drogą powiatową nr [...], zlokalizowanego na działce nr [...] na wysokości działki nr [...] oraz odprowadzenie wód opadowych istniejącym rowem przydrożnym, wzdłuż drogi do następnego, istniejącego przepustu, oddalonego o ok. 400 m a nie 200 m jak opisano w decyzji, spowoduje podmycie wałów przy rowach przydrożnych, obsunięcie się ogrodzeń a nawet budynków. Obecniy przepust istnieje od ponad 100 lat. W roku 1974 r. został ponownie zaprojektowany i przebudowany wraz z nowym odcinkiem drogi zgodnie z prawem. Właściciel posesji, przez którą spływa woda z przepustu do C. – A.S. po prawie 50 latach od przebudowy przepustu nie wyraża zgody na spływ wody, która głównie pochodzi z nielegalnych drenów z jego pól położonych powyżej przepustu.
PZD w [...] zaskarżonej decyzji zarzucił nieuprawnione nałożenie na PZD w [...] obowiązku wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, tj. odprowadzenie wód opadowych do rowu poniżej zjazdu w sytuacji braku wykazania przesłanek nałożenia tego obowiązku - wykazania, że roboty budowlane wykonane zostały niezgodnie z prawem, naruszenie zasady praworządności i wydanie decyzji w innej sprawie niż zostało wszczęte postępowanie, w sytuacji braku faktycznego wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia obowiązków określonych w art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb.
PWINB decyzją z 20 maja 2021 r. uchylił w całości decyzję PINB z 18 lutego 2021 r. i jednocześnie nałożył na PZD w [...] obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych obowiązek, poprzez:
- wykonanie na odcinku 11,00 m w rejonie działek nr [...] i [...], położonych w G. (pod istniejącym zjazdem na działkę nr [...], położonej w G. nie posiadającym przepustu), nowego przepustu Ø 60 cm z rur betonowych,
- udrożnienie istniejącego pod zjazdem w przydrożnym rowie przepustu Ø 50 cm, znajdującego się w rejonie działek nr [...] i [...], położonych w G.
- wykonanie ścianek czołowych na wlocie przepustu Ø 50 cm i wylocie nowego przepustu Ø 60 cm
- koryto przydrożnego rowu zabezpieczyć betonowymi elementami ściekowymi i płytkami chodnikowymi przed wlotem do przepustu Ø 60 cm i po wylocie przepustu Ø 50 cm, w terminie do 30 września 2021 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie prawomocnym wyrokiem z 3 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 983/21 uchylił decyzję PWINB z 20 maja 2021 r . Sąd wskazał m.in., że w podstawie prawnej decyzji PWINB powołano art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. "kpa") oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb. Z kolei z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż PWINB przyjął, że doszło do wykonania robót budowlanych polegających na przerwaniu ciągłości odwodnienia drogi na działce drogowej [...] w pasie drogowym drogi powiatowej nr [...] będącej w Zarządzie Dróg w [...]. Roboty te - w ocenie PWINB - zostały zrealizowane w warunkach, o jakich mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb - w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska. Zgodnie z art. 3 pkt 7 Pb przez roboty budowlane należy rozumieć należy budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Na gruncie analizowanej sprawy konieczne jest zatem wykazanie, kto, kiedy i jakiego rodzaju działania podjął, że były to działania wpisujące się w ustawową definicję robót budowlanych oraz że ich następstwem było przerwanie ciągłości odwodnienia drogi na działce drogowej [...] mogące powodować zagrożenie, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb. Sąd wskazał także, że ze sporządzonej na potrzeby niniejszego postępowania ekspertyzy technicznej z grudnia 2017 r. wynika, że wylot przepustu Ø 60 znajdującego się pod drogą [...] jest zamulony w 100%, natomiast wlot w 95%. Zarówno wlot, jak i wylot przepustu znajdują się w pasie drogowym. Z ekspertyzy nie wynika, aby niedrożność przepustu (jego zamulenie) powstała w wyniku zrealizowania robót budowlanych, organ również nie przedstawia żadnych argumentów za takim wnioskiem. Z ekspertyzy wynika również, że wylot przepustu Ø 50 pod zjazdem na działkę [...] został zasypany, co powoduje że woda opadowa zbiera się przed wlotem do tego przepustu, a następnie przelewa się przez drogę zalewając działki sąsiednie. Organ nie podał, na jakiej podstawie przyjął, że do zasypania wylotu przepustu Ø 50 pod zjazdem na działkę [...] doszło w następstwie wykonania robót budowlanych. Sąd zgodził się z oceną PWINB, że droga powiatowa jest obiektem budowlanym, a przepust pod drogą oraz rów odwadniający stanowią urządzenia budowlane, zapewniające możliwość użytkowania tego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem (art. 3 pkt 9 Pb). Akta sprawy oraz uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie dają jednak odpowiedzi na pytanie, czy w ogóle doszło do wykonania robót budowlanych i czy ewentualnie mogły one spowodować zagrożenie bezpieczeństwa. Nie zostało również wyjaśnione, czy przepust pod zjazdem na działkę nr [...] kiedykolwiek istniał. Nie wiadomo więc, czy wody opadowe z wodnicy oraz z przydrożnego rowu odwaniającego były odprowadzane wyłącznie przepustem Ø 60, w kierunku działki nr [...], czy też również dalej rowem i przepustem pod zjazdem na działkę nr [...]. Sąd wskazał, że jeżeli przepust pod zjazdem na działkę nr [...] istniał, należy wyjaśnić, w jakich okolicznościach doszło do jego likwidacji - czy w następstwie zrealizowanych robót budowlanych, czy też w następstwie niewłaściwego utrzymania. Zalecił, aby w ponownie prowadzonym postępowaniu ustalić, czy w sprawie zostały zrealizowane roboty budowlane, jaki był ich charakter w kontekście postanowień definicyjnych obowiązujących na gruncie Pb, oraz czy spowodowały one zagrożenie bezpieczeństwa w rozumienia art. 50 ust 1 pkt 2 Pb. W zależności od przyjętych ustaleń należy zdecydować o trybie prowadzonego postępowania. Do decyzji PWINB będzie należało rozważenie, czy w sprawie należy uzupełnić materiał dowodowy i czy uzasadnione jest zastosowanie art. 136 § 1 kpa.
Zaskarżoną decyzją PWINB działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Pb po rozpatrzeniu odwołań w pkt 1 uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i jednocześnie wyznaczyło nowy termin do dnia 30 grudnia 2022 r., w pkt 2 w pozostałej części utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W toku postępowania wyjaśniającego uległ zmianie stan prawny działki nr [...] i [...] stanowiącej uprzednio własność działki J.M. Z dniem 2 marca 2022 r. właścicielem działki nr [...] i współwłaścicielem działki nr [...] w miejscowości G. stał się B.M. - syn J.M., który podtrzymał odwołanie złożone przez ojca.
PWINB rozpatrując ponownie sprawę przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające, tj. rozprawę administracyjną [...] kwietnia 2022 r. Podczas rozprawy ustalono, że stan faktyczny ustalony przez organ I instancji nie uległ zmianie. Pod drogą powiatową nr [...] w rejonie działek nr [...], [...], [...] i [...] położonych w G. usytuowany jest przepust z rur betonowych Ø 60 cm o długości 10,5 m. Wlot przepustu znajduje się w miejscu dwóch istniejących zjazdów na działkę nr [...] i nr [...]. Droga od strony w/w działek posiada przydrożny rów dochodzący do zjazdu na działkę nr [...] i dalej ten rów biegnie poniżej zjazdu na działkę nr [...]. Zjazd na działkę nr [...] jest nieutwardzony i posiada przepust z rur betonowych Ø 50 cm w linii rowu przydrożnego. Zjazd na działkę nr [...] jest utwardzony tłuczniem i nie posiada przepustu. Woda z terenu położonego powyżej drogi - działek nr [...], [...] i [...] spływa rowkiem usytuowanym poprzecznie do drogi i następnie przepustem pod drogą na teren położony poniżej tj. działkę nr [...]. Wloty i wyloty istniejących przepustów są częściowo zamulone i niedrożne.
W trakcie rozprawy oświadczenia dot. m.in. okoliczności istnienia przepustu pod zjazdem na działkę nr [...] złożyły strony postępowania K.S. - pełnomocnik A.S., T.N. oraz PZD w [...]. Ponadto swoje zeznania złożyli świadkowie J.M. i E.B.
Przeprowadzone przez organy nadzoru budowlanego postępowanie wyjaśniające, w tym ustalenia dokonane na rozprawie administracyjnej w dniu [...] kwietnia 2022 r. nie dały podstaw do uznania, że wykonane zostały roboty budowlane, których następstwem było przerwanie ciągłości odwodnienia drogi na działce drogowej [...] a mogące powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb. Ustalony w postępowaniu stan faktyczny wynika z niedopełnienia przez zarządcę drogi obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym, co narusza art. 61 ust. 1 Pb. Zgodnie z oceną prawną zawartą w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 3 listopada 2021 r. właściwą procedurą w przedmiotowej sprawie będzie procedura dot. utrzymania obiektu budowlanego i urządzeń budowlanych czyli drogi powiatowej określona przepisami art. 66 Pb, który znajduje się w rozdziale zatytułowanym "utrzymanie obiektów budowlanych" i służy usunięciu nieprawidłowości powstałych bądź wynikłych w trakcie użytkowania obiektu. Zgodnie z art. 61 Pb właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: 1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 (tj. użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7.), 2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.
Z dokonanych ustaleń wynika, że pod zjazdem na działkę nr [...] nie istniał przepust. Przepust Ø 60 znajdujący się pod drogą Nr [...] jak również wylot przepustu Ø 50 pod zjazdem na działkę nr [...] są niedrożne. Niedrożność tych przepustów powoduje, że woda opadowa z wodnicy i pobliskich pól odprowadzana do przydrożnego rowu odwadniającego nie jest dalej odprowadzana przepustem Ø 60 tylko przelewa się przez drogę powodując zalewanie działki nr [...]. Droga od strony działek nr [...] i nr [...] posiada przydrożny rów dochodzący do zjazdu na działkę nr [...] i dalej ten rów biegnie poniżej zjazdu na działkę nr [...]. Brak jest ciągłości odwodnienia drogi.
W przesłanej na wezwanie organu książce drogi powiatowej Nr [...] dotyczącej odcinka drogi przylegającego do działek nr [...], [...], [...] i [...] położonych wskazane odwodnienie drogi tj. rowy odwadniające jest fragmentaryczne. W obrębie działek nie ma wskazanego przepustu pod drogą, co może wskazywać, że przepust Ø 60 nie służy odwodnieniu tego odcinka drogi ani nie pełni żadnej innej funkcji dla tej drogi. Przepust Ø 60 pod drogą, może stanowić źródło niebezpieczeństwa dla mienia - działki nr [...], poprzez jej zalewanie, na co wskazywał również WSA w Rzeszowie w wyroku z 3 listopada 2021 r. Tak stwierdzony stan faktyczny może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. Ponadto z powyższego wynika, że stan techniczny przedmiotowego obiektu jest nieodpowiedni.
Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 Pb w przypadku stwierdzenia że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska organ nadzoru budowlanego albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, organ nadzoru budowlanego nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin wykonania tego obowiązku.
Wobec tego w rozpatrywanym przypadku, w ocenie organu odwoławczego zasadnym jest usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości odcinka drogi przylegającego do działek nr [...], [...], [...] i [...] mogących stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska poprzez wykonanie czynności nakazanych zaskarżoną decyzją tj. zrealizowanie rozwiązania zawartego we wnioskach i zaleceniach w pkt 2 ekspertyzy technicznej z grudnia 2017 r., sporządzonej przez uprawnionego projektanta branży drogowej mgr inż. P.E., którego wykonanie zagwarantuje ciągły odpływ wód opadowych z rowu przydrożnego powyżej zjazdów i z cieku wodnego. Przepust Ø 60 pod drogą, może stanowić źródło niebezpieczeństwa dla mienia - działki nr [...], poprzez jej zalewanie. Rozważyć zatem należało czy likwidacja przepustu, jak zdecydował organ I instancji, nie byłaby jednak wskazana. Po dokonaniu ponownej analizy akt sprawy i przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego uznano, że zasadnym jest zaślepienie wlotu do przepustu Ø 60 cm, znajdującego się pod drogą powiatową Nr [...] relacji J.-Ł.-Z., zlokalizowanej na działce nr [...] na wysokości działki nr [...] przejmującej wody z istniejącej wodnicy łączącej wlot przepustu Ø 50 cm i wylot nowego przepustu Ø 60 cm. Tym samym nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie zaproponowany w ekspertyzie technicznej wariant 1 tj. udrożnienie istniejących przepustów. Zgodnie z wyrokiem Sądu zalecenia w/w ekspertyzy technicznej dokładnie określają sposób w jaki przy przyjęciu wariantu nr 2 ekspertyzy, będą spływać wody opadowe; wody spływające pod zjazdem na działki [...] i [...], udrożnionym przepustem Ø 50 będą lokowane w studzience Ø 120. Do studzienki będzie również spływać woda z istniejącej wodnicy. Przepust Ø 60 zostanie zaślepiony, dlatego wody będą spływać dalej rowem przydrożnym, w kierunku nowego przepustu Ø 60 pod zjazdem na działkę nr [...]. Wody będą spływać dalej, do następnego przepustu pod drogą. Wobec tego nałożony decyzją z 18 lutego 2021 r. przez PINB obowiązek wykonania robót określonych w decyzji jest zasadny.
W skardze na decyzję PWINB z 20 czerwca 2022 r. do WSA w Rzeszowie PZD w [...], zaskarżając w/w decyzję w całości zarzucił jej:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb poprzez jego nieuprawnione zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji PINB z 18 lutego 2021 r. nakładającej na PZD w [...] - obowiązek wykonania robót w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, tj. odprowadzenie wód opadowych do rowu poniżej zjazdu,
- art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb, poprzez jego nieuprawnione zastosowanie i nałożenie obowiązku określonego w tym przepisie w sytuacji braku wykazania przesłanek nałożenia tego obowiązku, tj. wykazania że obiekt budowlany - droga powiatowa Nr [...] J. – Ł. – Z. zlokalizowana na działce nr ew. [...] może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym,
- art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb, poprzez nałożenia obowiązku określonego w w/w przepisie w sytuacji braku wykazania przesłanek nałożenia tego obowiązku określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb,
2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 6 i art. 7 kpa poprzez jego nieuprawnione zastosowanie i prowadzenie postępowania z naruszeniem zasady praworządności i wydanie decyzji w innej sprawie niż zostało wszczęte postępowanie, w sytuacji braku faktycznego wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia obowiązków określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb,
- art. 6, art. 7, art. 8 i art. 77 kpa poprzez naruszenie zasady praworządności sformułowanej w w/w przepisie i nałożenie na stronę obowiązków określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb, z uwagi na stwierdzenie stanu zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska oraz z uwagi na nieodpowiedni stan techniczny drogi powiatowej Nr [...] J. - Ł. – Z. w sytuacji braku szczegółowego uzasadnienia, na czym organ II instancji opiera w/w wnioski,
3) błąd w ustaleniach faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia poprzez błędne ustalenie, że w książce drogi powiatowej Nr [...] J. – Ł.– Z. w obrębie działek nr ew. [...], [...], [...] i [...] położonych w miejscowości G. brak jest przepustu pod drogą, co może wskazywać, że przepust nie służy odwodnieniu tego odcinka drogi ani nie pełni żadnej innej funkcji dla tej drogi.
W oparciu o powyższe wniósł o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym również kosztów zastępstwa procesowego.
Organ II instancji nie wyjaśnił w sposób należyty dlaczego nałożył na zarządcę drogi obowiązki określone w przedmiotowej decyzji i skąd wynika obowiązek wykonania tych prac, tzn. naruszenia jakich przepisów dopuścił się zarządcą drogi, a które to naruszenie jest źródłem nałożenia na zarządcę drogi w/w obowiązku, w szczególności nie wyjaśnił podstawy zastosowanie normy prawnej określonej w art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Pb, w szczególności poprzez wykazanie na czym opiera stwierdzenie, że droga powiatowa na obszarze objętym niniejszym postępowaniem może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska oraz poprzez niewyjaśnienie kwestii, na czym organ II instancji opiera stwierdzenie, że przedmiotowy obiekt budowlany tj. droga powiatowa Nr [...] na obszarze objętym niniejszym postępowaniem jest w nieodpowiednim stanie technicznym i jakie przepisy techniczne w zakresie utrzymania drogi zostały naruszone. Powyższe uchybienia uniemożliwiają odpowiednie zakwestionowanie decyzji i poddanie decyzji kontroli oraz sprawiają że rozstrzygnięcie organu II instancji jest arbitralne i niczym nie uzasadnione.
Skarżący zarzucił przedmiotowej decyzji również błąd w ustaleniach faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia poprzez błędne ustalenie, że w książce drogi powiatowej Nr [...] J. – Ł. – Z. w obrębie działek nr ew. [...], [...], [...] i [...] położonych w miejscowości G. brak jest przepustu pod drogą, co może wskazywać, że przepust nie służy odwodnieniu tego odcinka drogi ani nie pełni żadnej innej funkcji dla tej drogi. Jest to oczywiście stwierdzenie nieprawdziwe i sprzeczne ze stanem faktycznym sprawy. Mianowicie, z książki obiektu budowlanego jasno wynika, że przedmiotowy przepust znajduje się w książce obiektu budowlanego i znajduje się w kilometrażu 10+182 drogi powiatowej. Błąd w ustaleniach faktycznych organu II instancji wynikać mógł prawdopodobnie z faktu, że część drogi powiatowej została przejęta 1 stycznia 2022 r. przez Województwo [...] dla celów wykonania zadań tego samorządu, a pozostały kilometraż odcinka w związku z tym przejęciem uległ zmianie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).
Przedmiot kontroli Sądu stanowiła decyzja PWINB z 20 czerwca 2022 r., utrzymująca w mocy (z wyjątkiem terminu wykonania obowiązku) decyzję PINB z 18 lutego 2021 r. nakazującą stronie skarżącej jako zarządcy drogi powiatowej Nr [...] relacji J.-Ł.-Z., zlokalizowanej na działce nr [...] w G. obowiązek wykonania robót w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, tj. odprowadzenie wód opadowych do rowu poniżej zjazdu w sposób w niej określony.
Poddawszy zaskarżoną decyzję kontroli w ramach powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 u.P.b., zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
W ocenie Sądu, jakkolwiek w okolicznościach sprawy nie budzą wątpliwości problemy związane z odwodnieniem wskazanego fragmentu drogi powiatowej, to wskazany przepis nie może stanowić podstawy rozstrzygnięcia.
Usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości nie może się bowiem odnosić do wykonania w ich ramach nowych elementów infrastruktury odwodnieniowej prowadzącej do całkowitej zmiany sposobu odprowadzenia wód ze wskazanego terenu.
Nie przesądzając kierunku rozstrzygnięcia w sprawie, taki sposób wykładni tego przepisu przez PWINB nie może zyskać akceptacji, co dotyczy również wydanej w I instancji decyzji PINB.
Wiązało się to z koniecznością uchylenia decyzji organu II i I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a., jako przedwczesnych.
O należnych stronie skarżącej kosztach postępowania sądowego (obejmujących zwrot równowartości uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 500 zł oraz wynagrodzenia pełnomocnika – radcy prawnego 480 zł) orzeczono stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło