II SA/Rz 942/06
WyrokWSA w Rzeszowie2007-08-02
Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak, Krystyna Józefczyk, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy dotyczącej przyznania dodatku mieszkaniowego, pomijając istotne dowody i naruszając zasady postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 77 k.p.a.). Organ pominął istotne dowody, nie przeprowadził prawidłowo wywiadu środowiskowego i nie uzasadnił pominięcia lub odmowy wiarygodności poszczególnym dowodom, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie liczby osób zamieszkujących w lokalu i dochodu na jednego członka gospodarstwa domowego.Stan faktyczny
O. S. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wykazując we wniosku i deklaracji dochodowej zamieszkiwanie z wnukiem. Organ I instancji odmówił przyznania dodatku, uznając, że wnioskodawczyni nie wykazała wszystkich osób zamieszkujących z nią w lokalu, w tym syna z rodziną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca zarzuciła organom błędne ustalenia faktyczne i oparcie się na fałszywych donosach.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Zarębska-Kobak Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi O. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...].
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Nr [...] Burmistrz odmówił ponownie O. S. przyznania dodatku mieszkaniowego.
Jako podstawę prawną powołano przepis art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych /Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm./ i art. 104 k.p.a.
W dniu [...] grudnia 2005 r. O. S. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego wraz z deklaracją o dochodach za okres pełnych 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających datę złożenia wniosku tj. wrzesień, październik, listopad 2005 r. Organ I instancji odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego, a po rozpoznaniu odwołań trzykrotnie wydawane były decyzje kasacyjne. Omówioną na wstępie decyzją organu I instancji odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego.
Zgodnie z art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tą osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby.
O. S. składając wniosek o dodatek mieszkaniowy wykazała wnuka nie wykazując zaś osób pozostałych.
Nie wykazała ich również w deklaracji o dochodach pomimo, że w tym okresie osoby te zamieszkiwały z nią.
Tak więc faktyczna liczba osób jest inna niż wykazała O. S.. Syn J. w kilku dokumentach potwierdza fakt zamieszkiwania z matką. Wywiad środowiskowy z dnia [...] maja 2006 r., który potwierdził jedynie chwilowe zamieszkiwanie syna J. wraz z żoną i dwójką dzieci w innym miejscu lecz w okresie IX – XI nie był przez nich zamieszkały.
Nie wykazała w deklaracji o dochodach za okres: wrzesień, październik i listopad wszystkich osób wspólnie z nią zamieszkujących. Z ustaleń organu wynika, że oprócz wykazanych przez wnioskodawczynię w deklaracji osób tj. jej i wnuka, w okresie od września do listopada 2005 r. w przedmiotowym mieszkaniu zamieszkiwali również: jej syn J. wraz z żoną i dwójką dzieci. Powyższych ustaleń organ dokonał w oparciu o następujące dowody: oświadczenie syna wnioskodawczyni J. S., złożone przed Sądem Rejonowym w L. w dniu [...] marca 2006 r., z którego wynika, że zamieszkuje w U. przy ul. [...], pismo Przedsiębiorstwa A stwierdzające ilość osób, od których naliczana jest zaliczka za wywóz nieczystości, zeznania sąsiada, poświadczenie zameldowania, analiza zużycia wody za 2005 r., z których to dokumentów wynika, że lokal przy ul. [...] zajmuje nie 2 lecz 6 osób, wywiadu środowiskowego, który potwierdził jedynie chwilowe zamieszkiwanie syna J. S. przy ul. [...].
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła O. S., podnosząc, że jej syn jest zameldowany przy ul. [...] ale faktycznie zamieszkuje wraz z rodziną przy ul. [...].
Powyższego nie potwierdziło postępowanie przed organem II instancji, który podobnie jak organ I instancji wskazał, że O. S. we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie wykazała wszystkich osób zajmujących z nią lokal przy ul. [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zgodziło się z twierdzeniem wnioskodawczyni, że jej syn zamieszkuje wraz z rodziną przy ul. [...]. Według ustaleń lokal przy ul. [...] nie nadaje się do zamieszkiwania ze względu na nieoddzielnie części usługowej – sklepu, gdzie zgromadzone są chemikalia, farby i rozpuszczalniki od części sypialno-mieszkalnej, a także wygląd i wyposażenie pomieszczeń, które wskazują na to, że służy ono jedynie jako zaplecze socjalne do części usługowej. Ponadto organ wskazał, że analiza dowodów zebranych w sprawie wskazuje na to, że przedmiotowy lokal zajmuje sześć osób a nie, jak wykazała w deklaracji wnioskodawczyni, dwie osoby. Świadczy o tym również zużycie wody oraz fakt, iż J. S. nie występował o nadanie numeru lokalu znajdującego się przy ul. [...].
Niewskazanie przez O. S. wszystkich osób zamieszkujących i gospodarujących z nią w lokalu przy ul. [...] uniemożliwiło dokonanie prawidłowego ustalenia średniego miesięcznego dochodu na jednego członka gospodarstwa domowego, stanowiącego podstawę przyznania dodatku mieszkaniowego, co mając na uwadze organ utrzymał w mocy decyzję odmawiającą przyznania dodatku mieszkaniowego.
Skargę na powyższą decyzję złożyła O. S. Podniosła, że decyzja jest wynikiem fałszywych donosów, zmyślonych przez urzędników siedzących za biurkiem. Wskazała, że nieprawdą jest, że zamieszkuje wraz z synem i jego trzyosobową rodziną. Wprawdzie syn jest zameldowany na ul. [...] ale wynika to jedynie z faktu, że lokal przy ul. [...] nie jest oddany całkowicie do użytku i z tego powodu syn nie może się tam zameldować ani też wystąpić o nadanie numeru. Ponadto wskazała, że analiza zużycia wody wykazuje od 1 stycznia 2005 r. nadpłatę, a zużycie wody ciepłej do 5 m3 mieści się poniżej normy na dwie osoby, podczas gdyby korzystało z niej sześć osób zużycie wahało by się około 25 – 30 m3. Do skargi dołączyła rachunek za energię elektryczną opiewający na 67 zł.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Sąd uwzględnia skargę jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy – przepis art. 145 § 1 pkt 1 c, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./.
Bezspornym jest, że O. S. w dniu [...] grudnia 2005 r. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego wraz z deklaracją o dochodach za okres pełnych 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku, wraz z deklaracją wykazała, iż zamieszkuje z wnukiem.
W aktach zalegają informacje przemawiające za tym lub wręcz potwierdzające, że razem z O. S. zamieszkuje jej syn J. z żoną i dwójką dzieci a to: - oświadczenie pod przysięgą złożone w Sądzie [...] marca 2006 r. o tym, iż syn
J. mieszka przy ulicy [...] w U.
- pismo PGM stwierdzające ilość osób od których naliczana jest zaliczka na wywóz nieczystości
- analiza zużycia wody za 2005 r.
- notatka z 11 maja 2006 r. sporządzona przez pracowników Urzędu Miejskiego w U., z której wynika, że na dzień wywiadu J. S. wraz z rodziną mieszka w budynku użytkowo-mieszkalnym przy ul. [...].
Organ prowadząc postępowanie musi mieć świadomość, iż naczelną zasadą postępowania jest zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. "w toku postępowania organy administracji publicznej (...) podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego".
Znaczenie zasady prawdy obiektywnej podkreślano w orzecznictwie sądowym. Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z 10 czerwca 1987 r. P 1/87/2 /Pal 1987 Nr 12 str. 113/ przyjął "jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, a zatem udowodnienie każdego faktu mającego znaczenie prawne może nastąpić za pomocą wszystkich legalnych środków /art. 7, 76, 77 § 3 i 86/. Jakiekolwiek ograniczenie w tym przedmiocie może wynikać tylko z przepisów ustawy".
Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy – art. 77 k.p.a. Przez materiał dowodowy rozumieć należy ogół dowodów, których zebranie jest konieczne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, przez pojęcie dowodu rozumieć należy ten środek, który pozwala na przekonanie się o istnieniu lub nieistnieniu oznaczonych faktów, a tym samym o prawdziwości względnie nieprawdziwości twierdzeń o tych faktach /patrz: Siedlecki, Postępowanie cywilne str. 301/.
Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów.
Określenia zaś faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ administracji publicznej w oparciu o przepisy prawa materialnego, będącego podstawą rozstrzygnięcia sprawy. Pominięcie ustalenia faktu mającego znaczenie dla sprawy stanowi naruszenie przepisów art. 7 i 77 k.p.a. w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania wyjaśnienia wymaga fakt, czy skarżąca O. S. zamieszkiwała razem z synem J. i jego rodziną.
W aktach znajduje się "informacja z wywiadu środowiskowego z [...].V.2006 r.". Informacja ta nie spełnia wymogów dowodu jakim jest wywiad środowiskowy, organ też w swoich rozważaniach nie odnosi się do niego.
Organ rozpatrując materiał dowodowy nie może pominąć jakiegokolwiek przeprowadzonego dowodu, może natomiast zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów /art. 80/ odmówić dowodowi wiarygodności, ale wówczas obowiązany jest uzasadnić z jakiej robi to przyczyny. Pominięcie oceny określonego dowodu może prowadzić do wadliwej oceny dowodów. Dlatego też organ administracji zobowiązany jest dokładnie przeanalizować każdy przeprowadzony dowód.
Naruszenie zaś zasad określonych w art. 7 i 77 k.p.a. musi skutkować uchyleniem rozstrzygnięcia organu.
Organ prowadząc ponownie postępowanie przeprowadzi wszelkie dowody w tym również wywiad środowiskowy, które pozwolą jednoznacznie określić czy deklaracja dołączona do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego jest prawidłowa.
Należy również dołączyć do akt upoważnienie do wydawania decyzji wynikające z art. 268a k.p.a.
Z tych względów na zasadzie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ Sąd uwzględnił skargę.
14.08.07 mk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło