II SA/Rz 943/10

1 2 3 P O S T A N O W I E N I E Dnia 13 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. S., T. K., J. C., G. B. i A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów p o s t a n a w i a odmówić skarżącej J. C. przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżąca J. C. wnioskiem z dnia 26 października 2010 r. (złożonym na druku PPF), uzupełnionym następnie pismem procesowym z dnia 18 listopada 2010 r., wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku stwierdziła, że nie stać jej na koszty związane z postępowaniem sądowym. Osiągnęła wiek 72 lat i jest w złym stanie zdrowotnym. Pobiera emeryturę w wysokości miesięcznej netto 1 244 zł oraz dopłaty do produkcji rolnej. Jej składniki majątku obejmują dom, zabudowania gospodarcze i nieruchomość rolną o powierzchni 3,5 ha. Mieszka wspólnie z córka, zięciem i wnukiem. Zięć pobiera rentę w wysokości 400 zł. Wnuk i córka przez 5 ostatnich lat utrzymywali się ze świadczeń z pomocy społecznej oraz środków pochodzących ze sprzedaży nieruchomości rolnej. Wnuk posiada samochód osobowy zakupiony w 2007 r., za pieniądze zarobione za granicą. Stosownie do art. 245 § 2 i 3 oraz art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie całkowitym (obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego) jest przyznawane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedstawione przez skarżącą J. C. dokumenty, jednoznacznie wskazują, iż nie jest osobą, która cierpi na brak środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Podkreślenia wymaga, że żądany od skarżącej wpis sądowy wynosi 200 zł. Córka oraz wnuk, zamieszkujący wspólnie z J. C. są osobami zdolnymi do podjęcia pracy zarobkowej, czego dowodzi podejmowana przez nich praca i aktywność zarobkowa w okresach wcześniejszych. Koszty związane z podstawowymi potrzebami bytowymi J. C. (w postaci wyżywienia, leczenia, opału) mogą być w pełni zaspokajane dzięki przysługującemu jej prawu do emerytury. Są dostateczne do jednorazowego wygospodarowania wydatku związanego z wpisem sądowym. Skarżąca, wraz z pozostałymi domownikami, współprowadzi gospodarstwo rolne, które również generuje dochody, nie wyłączając dopłat rolnych przyznawanych przez właściwe w tych sprawach organy. Skarżąca stwierdziła w oświadczeniu, że po zgromadzeniu odpowiedniej ilości oszczędności zamierza nabyć kolejną (aktualnie dzierżawioną) nieruchomość na powiększenie gospodarstwa. Pokrycie kosztów toczącego się postępowania sądowego nie jest zatem w jej wypadku kwestą braku jakichkolwiek środków ale kwestią dokonania takiego, a nie innego wyboru co do ulokowania posiadanych środków. Podkreślenia wymaga, że plany w zakresie nabycia nowych składników majątkowych nie mogą korzystać z pierwszeństwa przed obowiązkiem ponoszenia kosztów postępowania, wynikającym z art. 199 p.p.s.a. Nie bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostaje zamilczenie przez skarżącą niektórych danych, które mogłyby świadczyć o jeszcze lepszej kondycji finansowej jej rodziny. Pomimo wezwania sądu (z dnia 12 listopada 2010 r.) skarżąca nie przedstawiła wyliczenia jej średnich wydatków na żywność, leczenie oraz media (energię elektryczną, gaz, wodę); nie wykazała też roku produkcji samochodu osobowego, ani świadczeń socjalnych przysługujących córce i wnukowi. Przemilczano też udział prac w prowadzonym gospodarstwie rolnym, jaki przypada na córkę oraz wnuka. Wskazać również trzeba, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym udział profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego) nie jest konieczny. Wnioski i oświadczenia może skutecznie sporządzać i składać sama skarżąca. Przymus adwokacko-radcowski przewidziano wyłącznie dla sporządzenia niektórych środków odwoławczych przysługujących od orzeczeń sądu I instancji. Skarżąca może zatem i w ten sposób, zaoszczędzić środki finansowe związane z prowadzonym postępowaniem. Z wyłożonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, działając na podstawie art. 254 § 1 i art. 260 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.