II SA/Rz 945/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Małgorzata Wolska po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania drugoinstancyjnego w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - postanawia - odrzucić skargę. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 63 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., na dzień orzekania obowiązuje tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 778 ze zm. – zwana dalej "u.p.z.p."), przeniósł na A Sp. z o.o. z/s w [...], za zgodą B sp. z o.o. z/s w [...], decyzję z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] o ustaleniu na rzecz B Sp. z o.o. z/s w [...] warunków zabudowy na terenie działki nr ewid. 920/1 w miejscowości K., gmina [..... Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zawiadomiło ww. Spółki oraz Wójta Gminy [...], o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności powyżej wskazanej decyzji z [...] kwietnia 2011 r. W dalszej kolejności decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji, przy czym doręczyło ją obu Spółkom oraz Wójtowi Gminy [...]. Z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy wystąpił do SKO Wójt Gminy [...]. Po rozpatrzeniu wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] umorzyło postępowanie drugoinstancyjne. Organ uznał, że Wójtowi nie przysługiwał status strony postępowania administracyjnego. Decyzję tę polecono doręczyć szeregu podmiotom, w tym pełnomocnikowi Wójta Gminy [...] oraz samej Gminie [...]. Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła Gmina [...], kwestionując stanowisko organu w niej wyrażone a dotyczące braku po stronie Gminy interesu prawnego do uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym jako strona postępowania, podczas gdy posiada ona w obszarze oddziaływania inwestycji nieruchomości. Podkreślono że Wójtowi uniemożliwiono przedstawienie stanowiska w kwestii interesu prawnego reprezentowanej Gminy. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślenia wymaga, że skuteczne wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego uzależnione jest m. in. od istnienia po stronie podmiotu wnoszącego skargę legitymacji do jej złożenia, tj. wniesienie jej przez legitymowany do tego podmiot. Kwestię tę reguluje art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a."), zgodnie z którym uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Stosownie natomiast do § 2 cyt. wyżej przepisu uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Z treści ww. przepisu wynika zatem, że legitymację skargową posiadają dwie kategorie podmiotów. Pierwsza to te którym przedmiotowe uprawnienie przysługuje w celu ochrony własnego, indywidualnego interesu prawnego. Druga kategoria to tzw. podmioty instytucjonalne, które mogą wystąpić ze skargą ze względu na pełnione funkcje. Stwierdzenie braku legitymacji skargowej skutkuje koniecznością odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej, w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. W rozpatrywanej przez Sąd sprawie nie ulega wątpliwości, że ani Gmina [...] ani Wójt Gminy [...] nie brali udziału w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. o przeniesieniu pomiędzy Spółkami decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, jak i dotyczącym ustalenia samych warunków zabudowy w decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. Wydał je bowiem Wójt Gminy [...] działający jako organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 5 § 2 pkt 3 i 6 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), który we władczy sposób rozstrzygnął indywidualną sprawę z zakresu zagospodarowania przestrzennego. Z oczywistych względów nie mógł zatem jednocześnie w tym postępowaniu (zwyczajnym) występować w roli strony prowadzonego przez siebie postępowania. Stroną nie mogła być także Gmina [...], do zadań której należą lokalne sprawy planowania i zagospodarowania przestrzennego załatwiane przez jej organ wykonawczy – wójta (por. uchwały NSA z 9 października 2000 r. sygn. OPK 14/00; uchwałę NSA z 19 maja 2003 r. sygn. OPS 1/2003; uchwałę NSA z 16 lutego 2016 r. sygn. I OPS 2/15; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 29 października 2008 r. sygn. K.32/08). Zgodnie natomiast z art. 63 ust. 5 u.p.z.p., organ, który wydał decyzję, o której mowa w art. 59 ust. 1, jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innej osoby, jeżeli przyjmuje ona wszystkie warunki zawarte w tej decyzji. Stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji są jedynie podmioty, między którymi ma być dokonane jej przeniesienie. Zatem wprost z art. 63 ust. 5 u.p.z.p. wynika, że krąg stron postępowania o przeniesienie decyzji o warunkach zabudowy z mocy prawa ograniczony został do podmiotów, między którymi ma nastąpić przeniesienie. Regulacja ta ma szczególny charakter wobec art. 28 K.p.a. w tym znaczeniu, że ogranicza sferę interesu prawnego tylko do podmiotów wymienionych w art. 63 ust. 5 u.p.z.p. (dotychczasowego i przyszłego adresata decyzji o warunkach zabudowy). Udział w takim postępowaniu innych podmiotów, choćby brały udział w postępowaniu, w którym wydano decyzję objętą wnioskiem o przeniesienie, jest z mocy prawa wyłączony, jeżeli pominąć podmioty o szczególnym statusie procesowym, jak chociażby prokuratora. Tylko podmioty, między którymi ma nastąpić przeniesienie decyzji, mają interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. do bycia stroną tego postępowania. Inne natomiast, nie mogąc posiadać statusu strony postępowania zwyczajnego w sprawie przeniesienia decyzji z uwagi na jednoznaczną i niebudzącą wątpliwości treść art. 63 ust. 5 u.p.z.p., nie mogą być również stroną postępowania nadzwyczajnego o stwierdzenie nieważności decyzji przenoszącej decyzję na inny podmiot. Nie są bowiem w stanie spełnić wymagań dla uzyskania przymiotu strony, o jakim mowa w art. 63 ust. 5 u.p.z.p. Krąg stron postępowania nadzwyczajnego nie musi wprawdzie pokrywać się z tym z postępowania zwyczajnego, jednak w każdym z nich stroną może być jedynie podmiot spełniający kryteria określone w art. 28 K.p.a. i art. 63 ust. 6 u.p.z.p. Tego kryterium nie spełnia ani Gmina [...], ani Wójt tej Gminy. Podmioty te, w tym Gmina, nie mają własnych praw ani prawnie chronionych interesów, których mogłaby dochodzić w relacjach ze stronami postępowania administracyjnego, o których prawach lub obowiązkach władczo rozstrzygnął organ tej jednostki samorządu terytorialnego. Gmina nie jest zatem w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a. podmiotem legitymowanym do wniesienia skargi, która, jako pochodząca od podmiotu nieuprawnionego, jest niedopuszczalna "z innych względów", o których mowa w art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.. Z tych powodów podlegała odrzuceniu. Uznanie, że skarga Gminy [...] jest niedopuszczalna wyłącza ocenę legalności zakwestionowanej nią decyzji w przedmiotowej sprawie, jednakże nie pozbawia strony skarżącej ochrony prawnej przewidzianej w art. 53 § 3 P.p.s.a. Wobec tego, że z treści skargi wynikało, że podlega ona odrzuceniu (z uwagi na brak legitymacji skargowej) Sąd odstąpił od wzywania strony skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (art. 222 P.p.s.a.)