II SA/Rz 950/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-08-29
Skład orzekający: Sędzia WSA Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Gmina posiada interes prawny do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu warunków zabudowy, jeśli organ wykonawczy gminy (wójt) wydał pierwotną decyzję o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Gmina nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu warunków zabudowy, jeśli organ wykonawczy gminy (wójt) wydał pierwotną decyzję o warunkach zabudowy. Stronami postępowania o przeniesienie decyzji o warunkach zabudowy są jedynie podmioty, między którymi ma nastąpić przeniesienie. Gmina, jako organ wykonawczy, nie może być jednocześnie stroną postępowania prowadzonego przez siebie. Brak legitymacji skargowej skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Gmina wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przeniesieniu warunków zabudowy. Gmina argumentowała, że posiada nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji i że wójt występował jako jej przedstawiciel. SKO uznało, że Gminie nie przysługuje status strony postępowania. Sąd rozpoznał dopuszczalność skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [....] z dnia [.] maja 2016 r. nr [.] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę.
Decyzją z [.] kwietnia 2011 r. nr [.], Wójt Gminy [.], na podstawie art. 63 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.) dalej zwanej "Upzp", przeniósł na L sp. z o.o. z/s w [.], za zgodą W sp. z o.o. z/s w [.], decyzję z [.] grudnia 2010 r. nr [.] o ustaleniu na rzecz W sp. z o.o. z/s w [.] warunków zabudowy na terenie części działki nr ewid. 398/10 w [.].
W piśmie z 26 stycznia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [.] zawiadomiło o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji z [.] kwietnia 2011 r.
Decyzją z [.] lutego 2016 r. nr [.], Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji i poleciło jej odręczenie obu spółkom oraz Wójtowi Gminy [.]. W dniu 22 marca 2016 r. Wójt wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. Decyzją z [.] maja 2016 r. nr [.], SKO w [.] "umorzyło postępowanie drugoinstancyjne" uznając, że Wójtowi nie przysługiwał status strony postępowania administracyjnego. Decyzję tę polecono doręczyć szeregu podmiotom, w tym pełnomocnikowi Wójta Gminy [.] oraz samej Gminie [.].
Powyższe rozstrzygnięcie Gmina [.] zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, kwestionując stanowisko organu o braku po jej stronie interesu prawnego do uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym jako strona postępowania, ponieważ posiada ona w obszarze oddziaływania inwestycji nieruchomości, na które może ona potencjalnie oddziaływać. Podano też, że Wójt w toku postępowania administracyjnego występował jedynie jako przedstawiciel Gminy, któremu uniemożliwiono przedstawienie stanowiska w kwestii interesu prawnego reprezentowanej Gminy.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi, ponieważ zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) dalej zwanej: "Ppsa", skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Postępowanie sądowe wszczynane jest z inicjatywy uprawnionego podmiotu. W myśl art. 50 § 1 Ppsa, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Interes prawny legitymujący stronę postępowania wymaga wskazania przepisu uprawniającego dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Musi to być własny, indywidualny i aktualny interes danego podmiotu. Wymaga on stwierdzenia bezpośredniego związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem lub czynnością organu administracji. Wnoszący skargę musi działać bezpośrednio we własnym imieniu i mieć roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku. Skarga wniesiona przez podmiot, który a limine nie może mieć legitymacji skargowej, podlega odrzuceniu (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 1997 r. sygn. OPS 9/96 oraz J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz (do art. 50). wyd. V. LexisNexis 2011).
Nie ulega wątpliwości, że Gmina [.] ani Wójt Gminy [.] nie brali udziału w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tak decyzji z [.] kwietnia 2011 r. o przeniesieniu między spółkami decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, jak i dotyczącym ustalenia samych warunków zabudowy w decyzji z dnia [.] grudnia 2010 r. Wydał je bowiem w obu przypadkach Wójt Gminy [.], działający jako organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 5 § 2 pkt 3 i 6 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej zwanej: "Kpa"), który we władczy sposób rozstrzygnął indywidualną sprawę z zakresu zagospodarowania przestrzennego. Z oczywistych względów nie mógł zatem jednocześnie występować w roli strony prowadzonego przez siebie postępowania. Stroną nie mogła być także Gmina [.], do zadań której należą lokalne sprawy planowania i zagospodarowania przestrzennego załatwiane przez jej organ wykonawczy – wójta. (por. uchwały NSA z 9 października 2000 r. sygn. OPK 14/00; uchwałę NSA z 19 maja 2003 r. sygn. OPS 1/2003; uchwałę NSA z 16 lutego 2016 r. sygn. I OPS 2/15; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 29 października 2008 r. sygn. K.32/08). Zgodnie natomiast z art. 63 ust. 5 Upzp, organ, który wydał decyzję, o której mowa w art. 59 ust. 1, jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innej osoby, jeżeli przyjmuje ona wszystkie warunki zawarte w tej decyzji. Stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji są jedynie podmioty, między którymi ma być dokonane jej przeniesienie.
Z art. 63 ust. 5 Upzp wynika, że krąg stron postępowania o przeniesienie decyzji o warunkach zabudowy z mocy prawa ograniczony został do podmiotów, między którymi ma nastąpić przeniesienie. Regulacja ta ma szczególny charakter wobec art. 28 Kpa w tym znaczeniu, że ogranicza sferę interesu prawnego tylko do podmiotów wymienionych w art. 63 ust. 5 Upzp (dotychczasowego i przyszłego adresata decyzji o warunkach zabudowy). Udział w takim postępowaniu innych podmiotów, choćby brały udział w postępowaniu, w którym wydano decyzję objętą wnioskiem o przeniesienie, jest z mocy prawa wyłączony, jeżeli pominąć podmioty o szczególnym statusie procesowym, jak chociażby prokuratora. Tylko podmioty, między którymi ma nastąpić przeniesienie decyzji, mają interes prawny w rozumieniu art. 28 Kpa do bycia stroną tego postępowania. Inne natomiast, nie mogąc posiadać statusu strony postępowania zwyczajnego w sprawie przeniesienia decyzji z uwagi na jednoznaczną i niebudzącą wątpliwości treść art. 63 ust. 5 Upzp, nie mogą być również stroną postępowania nadzwyczajnego o stwierdzenie nieważności decyzji przenoszącej decyzję na inny podmiot. Nie są bowiem w stanie spełnić wymagań dla uzyskania przymiotu strony, o jakim mowa w art. 63 ust. 5 Upzp. Krąg stron postępowania nadzwyczajnego nie musi wprawdzie pokrywać się z tym z postępowania zwyczajnego, jednak w każdym z nich stroną może być jedynie podmiot spełniający kryteria określone w art. 28 Kpa i art. 63 ust. 6 Upzp. Tego kryterium nie spełnia Gmina [.] ani Wójt tej Gminy, skoro podmioty te nie zostały wymienione w art. 63 ust. 5 Upzp. Podmioty te, w tym Gmina, nie mają własnych praw ani prawnie chronionych interesów, których mogłaby dochodzić w relacjach ze stronami postępowania administracyjnego, o których prawach lub obowiązkach władczo rozstrzygnął organ tej jednostki samorządu terytorialnego. Gmina nie jest zatem w rozumieniu art. 50 § 1 Ppsa podmiotem legitymowanym do wniesienia skargi, która, jako pochodząca od podmiotu nieuprawnionego, jest niedopuszczalna "z innych względów", o których mowa w art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa. Z tych powodów podlegała odrzuceniu.
Uznanie skargi za niedopuszczalną uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu i wyłącza możliwość oceny trafności podniesionych przez Gminę zarzutów tak co do prawidłowości ustalenia przez SKO w [.] podmiotu występującego z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy (Wójta czy Gminy), jego interesu prawnego i umocowania pełnomocnika odwołującego się (choć w aktach administracyjnych znajduje się pełnomocnictwo od obu tych podmiotów), jak i legalności podjętego rozstrzygnięcia odwoławczego w kontekście treści art. 138 § 1 pkt 3 Kpa.
Sąd zwraca również uwagę, że fakt doręczenia danemu podmiotowi decyzji administracyjnej nie oznacza przyznania mu statusu strony, gdyż o przymiocie tym decydują warunki określone w art. 28 Kpa i art. 50 § 1 Ppsa, a nie czynność techniczna doręczenia aktu administracyjnego. Jeżeli natomiast w danej sprawie zachodziłaby konieczność ochrony praworządności Gmina może zwrócić się o podjęcie stosownych czynności, nie wyłączając wniesienia skargi, do właściwego prokuratora.
Z mocy art. 222 Ppsa nie wzywano strony skarżącej do uiszczenia wpisu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło