II SA/Rz 962/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Anna Lechowska AWSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 28 marca 2007 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku wykonania zaleceń zawartych w ekspertyzie technicznej -skargę oddala- Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2006 roku , A. M. imieniem Spółki A z siedzibą w R., ul. [...] zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przeprowadzenie kontroli w lokalu nr [...], na I piętrze budynku przy ul. [...]. Wskazała, że mieszkaniec tego lokalu, W. W. od lat gromadzi w mieszkaniu śmieci zbierane na śmietnikach , które powodują nadmierne obciążenie stropu i naruszenie jego konstrukcji. Nadto – na drewnianym stropie został postawiony przez Państwa W. piec, który w ocenie kominiarza waży około 1,5 tony. W ślad za tym zgłoszeniem organ dokonał w dniu [...] lutego 2006 roku oględzin, które potwierdziły istnienie pieca kaflowego, stwierdzono jego przechylenie od ściany w kierunku pokoju, dlatego zobowiązano właścicieli budynku do natychmiastowego zabezpieczenia stropu w miejscu jego ustawienia. Stwierdzono również brak książki obiektu budowlanego oraz protokołów badań, za co ukarano wnioskodawczynię mandatem karnym w wysokości 200 zł. Ponieważ wyniki czynności kontrolnych dotyczących stanu technicznego budynku wykazały naruszenie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane / t.j. Dz. U. z 2003 nr 207 poz. 2016 / , organ na podstawie art. 81 ust.4 i 81a tej ustawy 2006 roku stwierdził zaistnienie przesłanek do wszczęcia postępowania z urzędu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją [...] z [...] lutego 2006 roku ,działając na podstawie art. 104 i 108 k.p.a. oraz 62 ust.3,art. 81 ust.1 i ust.4 Prawa budowlanego nakazał wszystkim właścicielom budynku , a to – A. M., J. N., R. K. i E. W. : 1/ przeprowadzić okresową kontrolę polegającą na sprawdzeniu stanu technicznego budynku i przydatności do użytkowania, 2/ opracować i przedłożyć ekspertyzę stanu technicznego stropu nad parterem na którym umieszczony jest piec kaflowy. Ekspertyza stanu technicznego stropu została opracowana w marcu 2006 przez rzeczoznawcę budowlanego A. G.. Według zaleceń w niej zawartych , w terminie 6 miesięcy należy opracować projekt nowego stropu spełniającego warunki nośności i użytkowania oraz wykonać roboty budowlane wymienione w pkt. 6 ekspertyzy. Sporządzony też został protokół z okresowej, pięcioletniej kontroli stanu technicznego i przydatności do użytkowania budynku. W jego wnioskach końcowych stwierdzono, że pomimo niewielkich nieprawidłowości w stanie technicznym budynku obiekt, przy uwzględnieniu usunięcia usterek, nadaje się do dalszej eksploatacji i jest przydatny do użytkowania dla aktualnych funkcji. Oba dokumenty przedłożone zostały inspektorowi nadzoru budowlanego. Z ekspertyzą nie zgodziła się E. W., która przez swego pełnomocnika – W. W. zwróciła się do PINB z pismem o zobowiązanie pozostałych współwłaścicieli budynku / tj. spółki lekarskiej/ do zlecenia dokumentacji dotyczącej docelowego zabezpieczenia stropu. Organ wyznaczył na dzień [...] kwietnia 2006 roku rozprawę w celu uzyskania stanowiska właścicieli , czy strop nad parterem , wymieniony ekspertyzie z marca 2006 będzie wzmocniony, czy wymieniony na nowy oraz ustalenie systemu ogrzewania mieszkania na piętrze budynku. W rozprawie wziął udział W. W., który na mocy umowy darowizny został w dniu 13 kwietnia 2006 roku współwłaścicielem przedmiotowego budynku w ½ części w miejsce swojej matki E. W. Oświadczył , że w jego mieszkaniu jest centralne ogrzewanie, dlatego piec kaflowy nie będzie "odtwarzany". A. M. imieniem własnym i pozostałych współwłaścicieli budynku oświadczyła, że zostanie opracowany projekt poprawienia stropu do stanu prawidłowego , który szczegółowo określi zakres niezbędnych robót budowlanych , na co W. W. wyraził zgodę. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 roku [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie przepisu art. 104 k.p.a. oraz art. 62 ust.3, art. 81 ust.1 i 4 ustawy Prawo budowlane nakazał właścicielom budynku, w tym W. W., opracowanie i przedłożenie do 31 maja 2006 roku ekspertyzy technicznej doprowadzenia stropu nad parterem do stanu prawidłowego, szczegółowo określającej zakres niezbędnych robót budowlanych. W przedłożonej ekspertyzie z maja 2006 roku, projektanci wskazali na konieczność przeprowadzenia wskazanych przez nich robót budowlanych , dzięki którym uzyska się następujące korzyści : -istniejący odciążony strop drewniany nie spełniający poprzednio warunku nośności nie będzie przenosił obciążeń użytkowych , a jedynie ciężar własny , co zapewni mu większą trwałość, - projektowany strop żelbetowy przeniesie w sposób prawidłowy obciążenia użytkowe, będzie posiadał lepsze niż istniejący właściwości akustyczne i przeciwpożarowe oraz zapewni możliwość kilkudziesięciu lat eksploatacji. Po zapoznaniu się z ekspertyzą, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2006 roku nakazał A. M., J. N., R. K. i W. W. wykonanie w terminie do 30 września 2006 roku zaleceń zawartych w "Ekspertyzie technicznej doprowadzenia stropu nad parterem do stanu prawidłowego" opracowanej przez mgr inż. arch. T. O. upr. nr [...] i mgr inż. A. G. upr. nr. [...]. Roboty budowlane należy prowadzić pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane i zgodnie z wymogami przepisów BHP. Po wykonaniu nakazu należy w terminie 7 dni przedłożyć oświadczenie osoby która nadzorowała wykonanie robót potwierdzające ich wykonanie. Podstawę prawną decyzji stanowi przepis art. 104 i 108 k.p.a. oraz art. 66 ust.1, art. 81 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Od decyzji odwołał się W. W., który zarzucił, że nie akceptuje decyzji z [...] lipca 2006 roku, bowiem nie poczuwa się do winy za skutki spowodowane wyburzeniem ściany konstrukcyjnej na parterze budynku, którymi są - ugięcie stropu i przechylenie pieca. Wniósł o spowodowanie sprawdzenia, czy w projekcie , w oparciu o który prowadzone były roboty adaptacyjne zaznaczono ściany przeznaczone do wyburzenia. Domagał się również wyciągnięcia w stosunku do kierownika budowy, który prowadził remont parteru, konsekwencji za prowadzenie robót niezgodnie ze sztuką budowlaną . Dodał, że posiada informację, że za wyburzenie ściany właściciele spółki zostali ukarani. Zarzucił organowi nadzoru budowlanego stronniczość. W wyniku rozpatrzenia odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2006 roku nr[...]: I. uchylił zaskarżoną decyzję w całości II nakazał właścicielom budynku nr [...] przy ul [...] w R. wykonanie obowiązku określonego ekspertyzie technicznej doprowadzenia stropu nad parterem do stanu prawidłowego / projektowanego stropu żelbetowego / w terminie do 30 listopada 2006 roku. Podstawę prawną decyzji stanowi przepis art. 138 § 1 pkt.2 k.p.a. oraz art. 66 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane / t.j. Dz. U. Nr 207 z 2003 roku poz. 2016 ze zm./. Odpowiadając na zarzuty odwołania organ stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. Kwestionowana ekspertyza jest prawidłowa, wykonana została przez osoby posiadające odpowiednie przygotowanie zawodowe, a konieczność wzmocnienia stropu wynika z ekspertyzy stanu technicznego stropu nad parterem opracowanej w marcu 2006 roku przez mgr inż. A. G.. Wynika z niej, że belki stropowe nie spełniają warunków nośności i wymagają wzmocnienia lub wymiany. Zgodnie z art. 66 ust.1 pkt.1 prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym właściwy organ nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin wykonania obowiązku. Zgodnie z art. 61 tej ustawy – właściciel lub zarządca obiektu jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt w sposób zgodny z zasadami , o których mowa w art. 5 ust.2. W sprawie robót budowlanych toczyło się odrębne postępowanie, natomiast niniejsze postępowanie dotyczy wykonania obowiązku określonego w ekspertyzie. Za stan obiektu odpowiadają wszyscy współwłaściciele solidarnie. Nie godząc się z tą decyzją, W. W. wniósł od niej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego .Zarzucił, że w decyzji organ nie przykłada wagi do przyczyny uginania się stropu i rozwarstwiania się ściany. Dokonane prace adaptacyjne doprowadziły do ugięcia się stropu pomiędzy parterem a I piętrem w pomieszczeniach budynku, które wcześniej użytkowane były na działalność gospodarczą .Ścianę działową, konstrukcyjną, zastąpiono gipsową . Skarżący wskazał też na inne roboty budowlane, które spowodowały osłabienie stropu, za które nie ponosi żadnej odpowiedzialności. Swoje zarzuty ponowił i rozszerzył w piśmie z dnia 21 października 2006 roku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie , nie znajdując uzasadnienia do zmiany swego dotychczasowego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Poddawszy takiej kontroli zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ona przepisów prawa. Zgodnie z przepisem art. 62 ust.1 pkt.2 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 roku / t.j. nr 207 z 2003 poz. 2016 ze zm./ zwanej dalej prawem budowlanym, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę okresowej kontroli , co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego ... . Stosownie do art.62 ust.3, właściwy organ, w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części mogącego spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska – nakazuje przeprowadzenie kontroli (... ) a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. W rozpatrywanej sprawie, czynności kontrolne budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w R. przeprowadzone w dniu [...] lutego 2006 roku wykazały brak książki obiektu budowlanego, wymaganych protokołów i badań i sprawdzeń, a co najważniejsze - zagrożenie uszkodzenia elementów konstrukcyjnych stropu pomiędzy parterem a I piętrem. Te ustalenia skutkowały nakazaniem właścicielom , zgodnie z przytoczonym wyżej przepisem art. 62 ust 1 pkt 2 i ust.3, przeprowadzenie okresowej kontroli i opracowanie i przedłożenie ekspertyzy stanu technicznego stropu. Kontrola wykazała nieprawidłowości techniczne budynku, a ekspertyza wskazała roboty budowlane, które należy wykonać . W kolejnej fazie postępowania organ stosując się do przepisu art. 62 ust.3 zobowiązał właścicieli budynku do opracowania i przedłożenia ekspertyzy technicznej doprowadzenia stropu nad parterem do stanu prawidłowego. Do takiego działania zobowiązuje przepis art. 81 ust.1 pkt 2 i 4 prawa budowlanego , określający podstawowe obowiązki organów administracji architektoniczno – budowlanej i nadzoru budowlanego . Organy obu instancji powołały w podstawach prawnych swoich decyzji przepis art. 66 ust.1 prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, organ nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin obowiązku. W przedmiotowej sprawie stan techniczny budynku prowadzi do wykonania zaleceń zawartych w "ekspertyzie technicznej doprowadzenia stropu nad parterem do stanu prawidłowego". Do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości zobowiązani zostali wszyscy właściciele budynku. Jest to zgodne przepisem art. 61 prawa budowlanego, który w dacie wydania decyzji brzmiał " Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami o których mowa w art. 5 ust.2". Zarzuty skarżącego , że nie przyczynił się do pogorszenia stanu technicznego budynku nie mogły być przez Sąd uwzględnione. Wszelkie roszczenia wynikające ze sposobu wykonywania własności przez współwłaścicieli, a także wzajemne rozliczenia mogą być przedmiotem postępowania wyłącznie przed sądem powszechnym. Dodać nadto należy, że organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził, że w sprawie robót budowlanych w omawianym budynku prowadzone było odrębne postępowanie, zakończone wydaniem decyzji. Organ nie wskazał numeru sprawy ani daty decyzji. W tej sytuacji Sąd przesłuchał informacyjnie skarżącego , który wyjaśnił, że sprawa dotyczy postępowania zakończonego decyzją z [...] lutego 2005roku [...], od której nie były składane środki odwoławcze. Sąd z urzędu stwierdza, że decyzja ta, dotycząca robót budowlanych prowadzonych na parterze przedmiotowego budynku, znajduje się w aktach sprawy i stwierdza wykonanie obowiązku nałożonego na A. M., J. N. i R. K., decyzją z [...] września 2004 [...] i dotyczy innego postępowania. Reasumując - w sytuacji stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego budynku, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest podjąć działania do których zobowiązuje go prawo budowlane, w celu usunięcia nieprawidłowości, a przede wszystkim zagrożenia dla ludzi i mienia. Obowiązek wykonania określonych robót spoczywa na wszystkich właścicielach budynku solidarnie. Wskazując na powyższe, Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i ją oddalił w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.