II SA/Rz 972/10

18 listopad 2010 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 18 listopad 2010 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K., o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od całości kosztów sądowych, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego, na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sygn. II SA/Rz 972/10 Uzasadnienie Strona skarżąca P. K. po wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA), złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Żądanie strony polega na zwolnieniu od pełnych kosztów sądowych, jakie mogą wystąpić w Jego sprawie. Skarga P. K. dotyczy decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawierającej nakaz rozbiórki obiektu budowlanego. Ze względu na przedmiot skargi, strona skarżąca zobowiązana jest do uiszczenia 500 zł wpisu sądowego. Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został uzasadniony następującymi względami: w skład gospodarstwa domowego P. K. wchodzą trzy osoby – A. K. żona skarżącego oraz syn K. K. Rodzina posiada dom o pow. 400 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 1,5 ha. Na dochody rodziny składa się wynagrodzenie za prace P. K. - 3500 zł, wynagrodzenie za pracę A. K. w wysokości 4500 zł, oraz czynsz z tytułu najmu w wysokości 1000 zł. Według oświadczenia skarżącego, budżet rodziny obciąża spłata kredytu w wysokości 2000 zł. Natomiast opłaty o charakterze stałym wynoszą 1500 zł w skali miesiąca. Stwierdzono, co następuje: Wniosek strony, nie zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę treść żądania wyrażonego we wniosku PPF, skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Ze względu na tak określone granice wniosku, strona zobowiązana jest udowodnić, że poniesienie ciężarów kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków sądowych), spowoduje uszczerbek na poziomie koniecznego utrzymania członków rodziny. Te przesłanki prawa pomocy zamieszczono w treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym stanowi postać pomocy finansowej udzielanej przez państwo podmiotom uczestniczącym w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponieważ rezultatem przyznania prawa pomocy jest powiększanie wydatków budżetu państwa, sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskujących o prawo pomocy powinna być ustalona ze szczególną wnikliwością. Warto też podkreślić, że to na wnioskodawcy ciąży ciężar udowodnienia, takiej sytuacji majątkowej, która uniemożliwia choćby częściowe uczestniczenie w kosztach finansowych postępowania sądowego. Zdaniem rozpoznającego wniosek, strona oraz pozostali członkowie gospodarstwa domowego są wystarczająco zdolni do pokrycia wszelkich wiążących się ze sprawą opłat i wydatków sądowych. Poniesienie tych ciężarów nie spowoduje uszczerbku na poziomie utrzymania niezbędnego członków gospodarstwa domowego. Rodzina zajmuje lokum mieszkalne o powierzchni przekraczającej ich konieczne potrzeby (400 m²). Ustalona w postępowaniu wyjaśniającym wysokość dochodów w łącznej kwocie 9000 zł, jest w zupełności wystarczającą dla utrzymania niezbędnych standardów życia trzyosobowego gospodarstwa domowego oraz uiszczenia kosztów sądowych w pełnej wysokości. Za utrzymanie konieczne uznaje się poziom, na którym rodzina jest w stanie, dzięki posiadanym zasobom i możliwościom ich powiększenia, zaspokajać swe potrzeby niezbędne w postaci żywności, opłat za lokal mieszkalny oraz wydatków na leczenie. Uiszczenie wpisu sądowego oraz pozostałych kosztów sądowych, nie zachwieje bardzo stabilnymi podstawami majątkowymi rodziny K. Powyższej oceny nie może zmienić oświadczenie strony skarżącej o spłatach rat kredytu zaciągniętego przez P. K. Koszty sądowe stanowią tzw. ciężary publiczne. Według art. 84 Konstytucji RP, każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków. Z względu na społeczne funkcje kosztów sądowych (wpływy z tytułu kosztów sądowych zasilają budżet państwa, z którego finansowane są zadania publiczne), należności cywilnoprawne a więc także raty kredytów, powinny być zaspokajane w dalszej kolejności. Innymi słowy, obowiązki finansowe wobec państwa korzystają z pierwszeństwa wobec zobowiązań należnych osobom i instytucjom prywatnym. Reasumując, nie sposób w sytuacji majątkowej i rodzinnej wnoszącego o prawo pomocy dostrzec potrzeby zastosowania instytucji prawa pomocy, choćby w zakresie częściowym. Wobec powyższych okoliczności orzeczono jak w sentencji postanowienia w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.