II SA/Rz 977/06

WyrokWSA w Rzeszowie2007-10-18

Skład orzekający: Jolanta Ewa Wojtyna, Zbigniew Czarnik, Robert Sawuła

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków, w sytuacji gdy nie ustalono kręgu spadkobierców po właścicielu sąsiedniej działki i nie zapewniono im czynnego udziału w postępowaniu?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja jest wadliwa, ponieważ organy administracji nie wykonały zaleceń zawartych w poprzednim wyroku WSA, dotyczących ustalenia kręgu stron postępowania i zapewnienia im czynnego udziału. Niewłaściwe ustalenie stron, w tym nieustalenie wszystkich spadkobierców po właścicielu sąsiedniej działki, stanowi naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 30 § 4 i § 5 k.p.a., a także art. 153 p.p.s.a., co uzasadnia uchylenie decyzji.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty odmawiającą wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczących powierzchni działki skarżących. Organ odwoławczy uznał, że zmiana powierzchni wynika z zastosowania nowej metody pomiaru, a wnioskodawcy nie przedstawili nowych dokumentów uzasadniających żądanie. Pełnomocnik skarżących zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym zmianę granic działki, bezzasadność postępowania wznawiającego granice, brak wglądu do akt oraz niezapewnienie udziału wszystkim stronom, w szczególności nieustalenie kręgu spadkobierców po właścicielu sąsiedniej działki.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Robert Sawuła Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 18 października 2007 r. sprawy ze skargi O. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego /dalej: WINGiK / utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu S. z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] odmawiającą wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta S., obręb D. zmiany polegającej na przywróceniu powierzchni działki nr 206/1 będącej własnością O. i Z. D. do stanu sprzed modernizacji operatu ewidencyjnego. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że nieuwzględnienie odwołania O. i Z. D. od decyzji Starosty Powiatu S. podyktowane było tym, że decyzja odmawiająca wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów wnioskowanej zmiany nie narusza prawa. Obowiązujące prawo pozwala dokonywać zmian w ewidencji gruntów tylko w sytuacji, gdy wnioskodawca przedstawia rozstrzygnięcia sądowe lub administracyjne odnoszące się do tych kwestii i z ich treści wynika, że nastąpiły zmiany danych ewidencyjnych. W sprawie O. i Z. D. sytuacja taka nie nastąpiła, gdyż wnioskodawcy żądają sprostowania powierzchni swojej działki ustalonej w trakcie modernizacji operatu ewidencji gruntów w 1995 r., przy czym nie wskazują na nowe dokumenty, które po tej dacie czyniłoby uzasadnione ich żądanie. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, zdaniem WINGiK potwierdza powierzchnię działki nr 206/1 powstałej z dawnej 92/18 i poprawnie określa ją na 11a 82 m2. Rozbieżność tej powierzchni z pierwotnym ustaleniem /13a 48 m2/ wynika z zastosowania nowej metody określenia powierzchni działek objętych postępowaniem modernizacyjnym. Zastosowana obecnie metoda analityczna jest precyzyjna, zatem ustalenia powierzchni poczynione przy jej zastosowaniu są poprawne. Organ odwoławczy wskazując na poprawność skarżonej odwołaniem decyzji podkreślił, że spełnia ona wymogi nałożone wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 12 października 2005 r., sygn. akt II SA/Rz 706/04, zwłaszcza uwzględnia w postępowaniu udział wszystkich stron. Organ I instancji podjął starania by ustalić spadkobierców po S. A., jednak brak odpowiedzi ze strony spadkobiercy A. A. i nie wskazanie kręgu spadkobierców nie może być traktowane jako uchybienie przepisom postępowania. Z tych powodów WINGiK nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. Z decyzją WINGiK nie zgodziła się J. J. pełnomocnik O. D. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie podniosła zarzut naruszenia przez skarżoną decyzję prawa. Naruszenie to polega na bezprawnym uszczupleniu powierzchni działki przez zmianę granic działki nr 206/1. Zdaniem pełnomocnika skarżącej zmiana granic jest ewidentna i widoczna przy porównaniu mapy sporządzonej dla potrzeb nabycia działki z mapą modernizacyjną. Rozbieżność w przebiegu granicy na tych mapach jest istotna a mimo to nie została przez organ wyjaśniona. W dalszej kolejności skarga wskazuje na bezzasadność prowadzenia postępowania wznawiającego granice działki nr 206/1. Postępowanie to nie wyjaśniło wątpliwości skarżącej, gdyż nie objęło dawnej działki nr 92/18 a tylko nową 206/1. Poza tym wznowienie granic mogłoby mieć sens, gdyby granice były wcześniej ustalone, a z treści uzasadnienia skarżonej decyzji wynika, że takich granic nie było. Poza naruszeniami prawa materialnego organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania odmawiając wglądu do wszystkich akt sprawy oraz nie zapewniając udziału wszystkim stronom postępowania, gdyż nie ustalił jaki jest krąg spadkobierców po S. A. Z tych powodów pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu S. z dnia [...] czerwca 2006 r. akcentując dodatkowo, że nie uwzględniają one wytycznych WSA w Rzeszowie zawartych w wyroku z 12 października 2005 r. W odpowiedzi na skargę WINGiK wniósł o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Stosownie do treści tego przepisu sądy nie są związane zarzutami skargi, jej podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy uwzględniając z urzędu wszelkie naruszenia prawa. Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza że skarga O. D. zasługuje na uwzględnienie. Podstawą takiego rozstrzygnięcia jest stwierdzenie przez Sąd naruszeń prawa procesowego, których istnienie uniemożliwia wypowiedzenie się co do meritum sprawy. Rozpoznając sprawę ze skargi O. i Z. D. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 października 2005 r., sygn. akt II SA/Rz 706/04 jednoznacznie wskazał zakres obowiązków niezbędnych do wykonania przez organy prowadzące postępowanie. Zgodnie z tym zaleceniem organy miały ustalić krąg osób będących stronami w sprawie i zapewnić im czynny udział w toczącym się postępowaniu. Zdaniem składu orzekającego zalecenie to nie zostało wykonane, gdyż za wypełnienie tego obowiązku nie może być uznane działanie Starosty Powiatu S. polegające na skierowaniu pytania do A. A. ustalonego spadkobiercy po S. A. właścicielu działki nr 204 sąsiadującej z działką objętą postępowaniem. Podjęcie tylko takiego działania i przyjęcie, że spełnia ono wymóg ustalenia stron postępowania jest niewłaściwe, bo pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa. Art. 30 § 4 i § 5 k.p.a. wskazuje sposób prowadzenia postępowań w sprawach dotyczących praw zbywalnych na skutek śmierci osoby, której prawa dotyczą. Odstąpienie od tych reguł skutkować zawsze będzie wadliwością postępowania, a w konsekwencji nieprawidłowym rozstrzygnięciem sprawy. W tym sensie Sąd przyznaje rację skarżącej wskazującej na naruszenie przepisów prawa. Nadto zauważa, że naruszenie to ma także drugi wymiar. Wiąże się ono z treścią art. 153 p.p.s.a., który stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organy, których działanie było przedmiotem skargi. W sprawie poza sporem pozostaje zakres zaleceń określonych dla organów geodezyjnych w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12 października 2005 r. oraz to, że obowiązki te nie zostały wykonane. Działanie takie doprowadziło do naruszenia art. 153 p.p.s.a., a to jest podstawą do przyjęcia, że skarżona decyzja jest wadliwa. Zważyć należy, że na rozprawie uczestnik A. A. oświadczył, że nie jest jedynym spadkobiercą po S. A. właścicielu działki, nr 204. Stwierdzenie tego faktu potwierdza uchybienie wcześniej wykazane, zarazem potwierdza zarzut skargi. Oświadczenie uczestnika czyni otwartą kwestię udziału stron w postępowaniu. Sprawa ta nie została przez organy wyjaśniona. Jeżeli w postępowaniu prowadzonym ponownie ta okoliczność potwierdzi się to organ odwoławczy jest zobowiązany do orzekania w warunkach braku udziału stron w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz treść art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło