II SA/Rz 977/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-02-06

Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Mazur - Selwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sytuacja finansowa strony nie uległa zmianie, a zakres żądania o przyznanie prawa pomocy został rozszerzony, sąd powinien utrzymać w mocy postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy, uznając, że sytuacja finansowa strony nie uległa zmianie od czasu poprzedniego rozpatrywania wniosku, a rozszerzenie zakresu żądania nie znajduje uzasadnienia. Dochody z emerytur, mimo że skromne, pozwalają na pokrycie kosztów postępowania, a potrzeby mieszkaniowe są zaspokojone.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Strona podnosiła, że ze względu na niskie emerytury nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania i domagała się zwolnienia od całości kosztów oraz zwrotu dotychczas poniesionych.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Mazur - Selwa po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu I. Z. i A. Z. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 977/17 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi wyżej wymienionych na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2017 r nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego zgodności wybudowanego przyłącza kanalizacji sanitarnej z zatwierdzonym projektem budowlanym postanawia utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. Zaskarżonym postanowieniem referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie odmówił wnioskowi I. Z. i A. Z. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W ustawowo przewidzianym do tego terminie wnioskodawcy złożyli sprzeciw, w którym podjęli polemikę z zaskarżoną do sądu decyzją. W zakresie wniosku o przyznane prawa pomocy powtórzyli za wnioskiem, że ze względu na niskie emerytury nie stać ich na poniesienie kosztów związanych z toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym. Koszty poprzednich postępowań administracyjnych pokryli z emerytur, co świadczy o tym, że nie uchylali się od ich ponoszenia, jeżeli byli w stanie je pokryć. Podnoszą, że w ich ocenie należy im się nie tylko zwolnienie od kosztów, ale również zwrot wszystkich dotychczas poniesionych w postępowaniach kosztów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."): w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przedmiotem rozpoznania jest wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, od wpisu od skargi. Na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wstępie należy wyjaśnić, że rozpoznawany sprzeciw dotyczy kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonego w krótkim odstępie czasu. Pierwszy wniosek został złożony w dniu 5 października 2017 r. , będący przedmiotem niniejszego postępowania w dniu 18 grudnia 2017 r. Poprzednio rozpoznawany wniosek dotyczył częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi, aktualnie skarżący zwrócili się o zwolnienie od całości kosztów postępowania w sprawie. W ocenie Sądu w przeciągu dwóch miesięcy przedstawiona przez skarżących sytuacja nie zmieniła się. Wnioskodawcy natomiast rozszerzyli zakres swojego żądania. Ze złożonych oświadczeń majątkowych wynika, że wnioskodawcy utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 2.628,79 zł, zamieszkują w domu jednorodzinnym stanowiącym ich współwłasność małżeńską, którego wartość ocenili na około 150 tys. zł. Ponoszone przez nich wydatki to środki czystości – 100 zł, ogrzewanie domu 300 zł, telefon – około 70 zł, gaz – około 100 zł, energia około 60 zł, woda i kanalizacja 70 zł, śmiecie 30 zł, podatek od nieruchomości 30 zł, leczenie i lekarstwa 600 zł, ponadto wskazali, że ponoszą opłaty za dojazdy i pisma do urzędów. W ocenie Sądu sytuacja finansowa wnioskodawców nie rodzi obowiązku prowadzenia postępowania na koszt państwa. Aktualne są poprzednie twierdzenia zarówno referendarza, jak i Sądu, że sytuacja finansowa skarżących pozwala im na pokrycie kosztów sądowych. Skarżący mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, a uzyskiwany dochód pozwala na zaspokojenie wszystkich, choć skromnych potrzeb. Nie przedstawiono żadnych okoliczności, z których wynikałoby, że ponieśli dodatkowe wydatki, które nadwyrężyłyby ich finanse w sposób uniemożliwiający poniesienie kosztów postępowania. Nie wykazano również żadnych nadzwyczajnej okoliczności, które dezaktualizowałyby wcześniej poczynione przez referendarza a ostatecznie przez Sąd ustalenia w zakresie przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł na podstawie art. 260 § 1 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło