II SA/Rz 987/11

PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-03-01

Skład orzekający: Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za czynności, które nie miały charakteru pomocy prawnej i nie przyczyniły się do ochrony interesu prawnego strony?
Ratio decidendi
Pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy przysługuje wynagrodzenie tylko za faktycznie udzieloną pomoc prawną, która przyczyniła się do ochrony interesu prawnego strony. Czynności polegające na zapoznaniu się z aktami sprawy i złożeniu wniosku o cofnięcie ustanowienia pełnomocnika nie spełniają kryterium pomocy prawnej i nie stanowią podstawy do przyznania wynagrodzenia ze środków Skarbu Państwa.
Stan faktyczny
Skarżąca E. P. uzyskała prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata W. G. po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Po złożeniu przez innego pełnomocnika skargi kasacyjnej, adwokat W. G. wniósł o cofnięcie ustanowienia go pełnomocnikiem. Następnie adwokat W. G. złożył wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego, wskazując na czynności związane z zapoznaniem się z aktami sprawy i złożeniem wniosku o cofnięcie ustanowienia. Sąd odmówił przyznania wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wynagrodzenia tytułem kosztów pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adw. W. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odmówić przyznania wynagrodzenia tytułem kosztów pomocy prawnej. Wyrokiem z dnia 29 listopada 2011 r. sygn. akt j.w. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...], po czym na mocy postanowienia referendarza sądowego tegoż Sądu z dnia 5 stycznia 2012 r. zostało przyznane jej prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata, wyznaczonego 23 stycznia 2012 r. przez Okręgową Radę Adwokacką w osobie W. G. W tym samym dniu wpłynęła do Sądu (nadana w urzędzie pocztowym 19 stycznia 2012 r.) skarga kasacyjna od w/w wyroku, sporządzona przez pełnomocnika skarżącej z wyboru – adw. D. C. Wskazując na powyższe okoliczności, adw. W. G. pismem z dnia 3 lutego 2012 r. (data złożenia w Sądzie) wniósł o cofnięcie przyznanego skarżącej w ramach prawa pomocy adwokata, co zostało dokonane postanowieniem WSA w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2012 r. W dniu 16 lutego 2012 r. zostało w siedzibie Sądu złożone przez adw. W. G. kolejne pismo, którym wskazując na doręczenie E. P. postanowienia z dnia 7 lutego 2012 r. wniósł o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego, które to koszty nie zostały ani w całości, ani w części pokryte. Rozpatrując powyższy wniosek stwierdzono, co następuje: Stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach przyznanego stronie prawa pomocy należy się wynagrodzenie w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej; oznacza to uprawnienie i obowiązek ustalenia przez Sąd, czy pomoc ta rzeczywiście została udzielona (postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/2004). Ocena podjętych przez pełnomocnika czynności do takich wniosków nie prowadzi. Z akt sprawy, w tym z przedłożonego przez niego w dniu 3 lutego 2012 r. pisma zawierającego wniosek o cofnięcie przyznanego skarżącej prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata w żaden sposób nie wynika, że udzielił on skarżącej jakiejkolwiek związanej z przedmiotową sprawą pomocy prawnej oraz na czym miałaby ona polegać. Kryterium pomocy prawnej nie spełniają podjęte przez adw. W. G. czynności faktyczne związane z zapoznaniem się z aktami sprawy w Wydziale Informacji Sądowej WSA w Rzeszowie w dniu 27 stycznia i 3 lutego 2012 r. oraz sporządzeniem pisma o cofnięcie skarżącej przyznanego jej prawa pomocy, w ramach którego został wyznaczony dla niej pełnomocnikiem. W żaden sposób nie uprawniają one do przyjęcia jako uzasadnionego stwierdzenia, że w jakikolwiek sposób przyczyniły się do ochrony interesu prawnego skarżącej E. P., a tym samym by dawały podstawę do dochodzenia z tego tytułu prawa do wynagrodzenia za pomoc prawną; zgodnie z postanowieniem SN z dnia 12 lutego 1999 r. sygn. II CKN 341/98, czynności pełnomocnika nie mające charakteru pomocy prawnej nie mogą stanowić podstawy do przyznania mu wynagrodzenia ze środków Skarbu Państwa. Do takich samych wniosków prowadzi analiza § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 162, poz. 1348 ze zm.) stanowiącego, że sąd zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego bierze pod uwagę jego niezbędny nakład pracy, charakter sprawy i wkład pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Nie kwestionując faktu dokonania przez pełnomocnika wyżej określonych czynności – które nie miały jednak charakteru pomocy prawnej – należy podkreślić, że jego wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego mógłby być oceniany jedynie w kontekście poniesionych przez niego w związku z tymi czynnościami wydatków, które jednak w żaden sposób nie zostały przez niego wykazane. Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych przepisów w związku z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło