II SA/Rz 992/12
PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-11-29
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która złożyła wniosek o zwolnienie od całości kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, biorąc pod uwagę jej dochody, wydatki (w tym raty kredytu) i sytuację rodzinną?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od całości kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca jest w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku na utrzymaniu koniecznym. Dochody rodziny pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, które mają charakter priorytetowy wobec zobowiązań cywilnoprawnych, takich jak raty kredytu. Spełnienie obowiązków kredytowych świadczy o możliwości pokrycia należności publicznoprawnych.Stan faktyczny
Strona skarżąca A. M. wraz z mężem G. M. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W ramach skargi złożono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od całości kosztów sądowych. Wniosek został złożony na druku urzędowym przez A. M., która podała, że rodzina składa się z pięciu osób (w tym troje małoletnich dzieci), zamieszkuje w domu o powierzchni 140 m², a łączny dochód wynosi 6617 zł. Miesięczne wydatki obejmują raty kredytu na samochód i mieszkanie w kwocie 2500 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwolnienia od całości kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
29 listopad 2012 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 29 listopad 2012 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, A. M., o zwolnienie od całości kosztów sądowych, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej oraz G. M., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...], wydaną w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, -postanawia- odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący A. M. oraz jej mąż G. M. złożyli w treści skargi na decyzję SKO wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na zwolnieniu od całości lub części całości kosztów sądowych. Sprawa o II SA/Rz 992/12, nie została zakończona przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie (dalej WSA). Ze względu na przedmiot zaskarżonej decyzji, strony zobligowane są na obecnym etapie postępowania do pokrycia wpisu sądowego w kwocie 500 zł.
Z obowiązku złożenia wniosku o prawo pomocy na druku urzędowym PPF, wywiązała się tylko A. M. W treści uzasadnienia wniosku wymieniona skarżąca podała następujące fakty: gospodarstwo domowe stron skarżących składa się z pięciu osób. Skarżąca oraz jej mąż G. M. mają na utrzymaniu trójkę małoletnich dzieci. Rodzina zamieszkuje w domu o pow. 140 m². Członkowie rodziny utrzymują się z łącznych dochodów z wysokości 6617 zł. Z tej kwoty stałe miesięczne wydatki stanowią raty kredytu na zakup samochodu oraz mieszkania w kwocie 2500 zł. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy skarżąca wskazała na przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które jej zdaniem zostały przez orzekające organy naruszone.
Stwierdzono, co następuje :
Wniosek strony skarżącej decyzję SKO nie zasługuje na uwzględnienie.
Żądanie zgłoszone przez strony obejmuje swymi granicami tylko jedną z instytucji składających się na prawo pomocy - zwolnienie od kosztów sądowych czyli opłat i wydatków. Ze względu na tak zakreślone granice żądania, strona powinna udowodnić, że poniesienie kosztów sądowych w postaci opłat sądowych i wydatków sądowych, spowoduje znaczne obniżenie warunków egzystencji. Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. Nr 270 z późn. zm., zwana dalej P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego.
W oparciu o ustalone na podstawie analizy wniosku okoliczności rodzinne i majątkowe wypada stwierdzić, że wnioskująca o prawo pomocy jest w stanie bez uszczerbku na utrzymaniu koniecznym pokryć pełne koszty sądowe niniejszej sprawy. Utrzymanie konieczne to poziom, na którym rodzina zaspokaja podstawowe potrzeby zdrowotne, żywnościowe, higieniczne, oświatowe i kulturalne.
Zdolność majątkową członków rodziny należy odnieść do aktualnych i przyszłych kosztów sądowych, a więc opłat i wydatków. W skład tych kosztów, oprócz wpisu sądowego z tytułu złożenia skargi w wysokości 500 zł, może w przyszłości wchodzić wpis sądowy od środków odwoławczych (np. wpis od skargi kasacyjnej – 250 zł), opłata kancelaryjna z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku (100 zł). Suma kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie powinna przekroczyć kwoty 1000 zł. Łączne dochody członków gospodarstwa pozwalają ponieść tak ustalone koszty sądowe, skoro rodzina na bieżąco wywiązuje się z obowiązków kredytowych wobec banku. Koszty sądowe są dochodami budżetu państwa, a to oznacza, że mają one charakter priorytetowy wobec zobowiązań cywilnoprawnych. Te należności powinny być zaspokajane w pierwszej kolejności, a ponadto raty kredytu nie są wydatkami koniecznymi osoby fizycznej. Ma to znacznie ze względu na przytoczoną powyższej regulacje art. 245 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Ponieważ członków gospodarstwa stać jest na regularne wywiązywanie się z obowiązków wobec banku, to tym bardziej należy tego od niej oczekiwać pokrycia należności publicznoprawnych. Do tego należy też dodać, że osoby tworzące gospodarstwo domowe uzyskują stałe dochody, posiadają lokum mieszkalne. Uiszczone przez skarżących koszty sądowe zostaną im zwrócone od organu, w sytuacji gdy skarga zostanie uwzględniona.
Wobec przedstawionych okoliczności nie zostały spełnione przez strony przesłanki przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło