II SA/Rz 993/10
PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-12-03
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi osadzonemu w zakładzie karnym można przyznać prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, mimo posiadania przez niego i osoby z nim wspólnie gospodarujące majątku i dochodów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie całkowitym należy przyznać cudzoziemcowi osadzonemu w zakładzie karnym, gdyż jego minimalne dochody oraz środki na koncie depozytowym nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania, a brak jest podstaw do uznania, że osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym mogą mu udzielić wsparcia. Prawo pomocy ma na celu zapewnienie stronie prawa do sądu i możliwości skorzystania z uprawnień procesowych.Stan faktyczny
R. D., cudzoziemiec narodowości ukraińskiej, osadzony w Zakładzie Karnym w P., złożył skargę na decyzję Wojewody o wydaleniu go z Polski. WSA w Rzeszowie odrzucił skargę jako niedopuszczalną. R. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu, wskazując na niskie dochody swoje i osób z nim wspólnie gospodarujących oraz posiadany majątek. Sąd uwzględnił fakt odbywania kary pozbawienia wolności oraz brak możliwości wsparcia ze strony rodziny.Rozstrzygnięcie
Przyznano R. D. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] w przedmiocie wydalenia cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 9 listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Rzeszowie odrzucił skargę R. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] z uwagi na jej niedopuszczalność wynikającą z braku możliwości zaskarżenia decyzji wydanej przez organ administracyjny I instancji.
W terminie do wniesienia od tego postanowienia skargi kasacyjnej, R. D. wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na obowiązującym osoby fizyczne w postępowaniu sądowoadministracyjnym formularzu PPF zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzasadniając go wymogiem sporządzenia takiej skargi przez fachowego pełnomocnika.
Wg zawartego we wniosku oświadczenia:
- do osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym należy ojciec
i matka,
- posiadany przez nich majątek obejmuje dom wraz z zabudowaniami gospodarczymi
i działką rolną oraz samochód Moskwicz,
- na uzyskiwane przez nich dochody składa się wynagrodzenie za pracę skarżącego
(ok. 200 zł. – ¼ etatu), jego ojca (1200 hrywien) oraz renta matki (1000 hrywien).
Rozpatrując złożony wniosek należy wziąć pod uwagę wynikającą z akt sprawy okoliczność osadzenia wnioskodawcy w Zakładzie Karnym w P. w związku
z orzeczoną w stosunku do niego i wykonywaną karą pozbawienia wolności, której koniec zgodnie z pismem Dyrektora ZK z dnia 16 marca 2010 r. (k. 37 akt administracyjnych) przypada na dzień 21 listopada 2014 r. Ponadto jak wynika z tego pisma, na jego koncie depozytowym pozostaje kwota 750 zł.
Zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie zastępcy prawnego w osobie m.in. adwokata wiąże się z przyznaniem prawa pomocy w zakresie całkowitym, co
w przypadku osoby fizycznej związane jest z wymogiem wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Chociaż w złożonym wniosku R. D. pominął fakt przebywania w Zakładzie Karnym należy stwierdzić, że przede wszystkim w oparciu o niego warunek ten został w jego przypadku spełniony. Mimo że jak wynika z udzielonych informacji osiąga minimalne dochody w związku z wykonywaną pracą, ich wysokość nie będzie mu pozwalała na pokrycie związanych ze sprawą kosztów postępowania. Wobec ograniczonych możliwości dysponowania dotyczy to również ewentualnych środków na jego koncie depozytowym w Zakładzie Karnym, gromadzonych głównie
z myślą o opuszczeniu Zakładu Karnego; w tym miejscu należy zaznaczyć, że skarżący jest narodowości ukraińskiej i z akt sprawy - po odbyciu kary lub uzyskaniu warunkowego przedterminowego zwolnienia - wynika zamiar jego powrotu na Ukrainę (o ile wcześniej nie dojdzie do jego przekazania celem odbycia tam reszty kary).
W opisanej powyżej sytuacji bez wpływu na jego zdolność do poniesienia kosztów postępowania pozostaje wskazanie rodziców jako osób wspólnie gospodarujących i uzyskiwanych przez nich dochodów. Okoliczności te miałyby znaczenie w przypadku pozostawania skarżącego na wolności, zaś w obecnej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia, iż może on liczyć na jakiekolwiek wsparcie
z ich strony (dla potrzeb prawa pomocy uwzględnia się dochody, wydatki oraz sytuację majątkową wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym).
W tej sytuacji uzasadnione jest pozytywne ustosunkowanie się do złożonego przez R. D. wniosku. Decydujące znaczenie w tym zakresie ma brak faktycznej możliwości poniesienia przez niego kosztów postępowania, co pozostaje w ścisłym związku z celem instytucji prawa pomocy, jakim jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu i możliwości skorzystania
z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień (w tym do ewentualnej kontroli instancyjnej wydanego w sprawie orzeczenia Sądu I instancji).
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245
§ 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak
w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło