II SAB/Rz 102/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Paweł Zaborniak /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 października 2024 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego J. M. z dnia 1 czerwca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. umarza postępowanie z wniosku o zobowiązanie Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku skarżącego J. M. z dnia 1 czerwca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej; III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego J. M. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 26 lipca 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga J. M. (dalej: "Skarżący") na bezczynność Wójta Gminy [...] (dalej: "Wójt" lub "Organ") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że wnioskiem z 1 czerwca 2024 r. Skarżący zwrócił się do Organu o przesłanie za pośrednictwem poczty email projektu organizacji ruchu dla rynku w [...]. Zdaniem Skarżącego, Organ pozostaje w nieusprawiedliwionej bezczynności, bowiem w terminie przewidzianym ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902) – dalej: "u.d.i.p.", nie udostępnił wnioskowanej informacji, ani nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 u.d.i.p. Skarżący wniósł o zobowiązanie Organu do załatwienia wniosku oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o umorzenie postępowania. Wójt podniósł, że wniosek Skarżącego z 1 czerwca 2024 r. wpłynął na skrzynkę email Organu, jednak z nieznanych przyczyn został niezauważony. O nierozpatrzeniu wniosku organ powziął wiedzę dopiero po wniesieniu skargi i w piśmie z 24 lipca 2024 r. udostępnił Skarżącemu wnioskowaną informację. W piśmie procesowym z 6 sierpnia 2024 r. Skarżący podniósł, że 25 lipca 2024 r. Organ przesłał dokumenty nazwane projektami organizacji ruchu z obszaru objętego wnioskiem. Dokumentacja nie zawiera jednak informacji o zatwierdzeniu tych projektów przez organ zarządzający ruchem – Starostę [...], lub o braku takiego zatwierdzenia. Skarżący podał, że o powyższą informację bezskutecznie zwrócił się do Organu. W ocenie Skarżącego brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że jego wniosek z 1 czerwca 2024 r. został w całości rozpatrzony, a w konsekwencji, że zachodzą podstawy do umorzenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga jako zasadna, została co do zasady przez Sąd uwzględniona. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga została rozpoznana przez WSA w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak NSA w wyroku z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX). Należy na wstępie wskazać, że przedmiotem swej skargi J. M. uczynił bezczynność w udostępnieniu przez Wójta Gminy [...] żądanej przez niego informacji publicznej. Żądanie dostępu do tej informacji zostało wyrażone w piśmie Strony z dnia 1 czerwca 2024 r., w którym w/w zwrócił się do Wójta o udostępnienie elektronicznej wersji projektu organizacji ruchu dla Rynku w [...]. Żądanie dostępowe zostało przekazane w/w Organowi za pomocą poczty elektronicznej na adres gmina [...].pl. Odnosząc przedmiot sporu na płaszczyznę regulacji prawnych, wspomnieć należy, że na mocy art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Do tych czynności należy albo udostępnienie informacji co odbywa się w drodze czynności materialno-technicznej, albo też wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 122/12, CBOSA). Na równi z niepodjęciem tego rodzaju czynności orzecznictwo traktuje przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, co może powodować uzasadnione wątpliwości adresata co do tego, czy organ w ogóle udzielił odpowiedzi na jego wniosek (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt II SAB/Sz 51/12, CBOSA). Innymi słowy, niepodjęcie czynności udostępnienia informacji lub niewydanie decyzji administracyjnej rozpoznającej wniosek w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku uzasadnia ocenę zachowania organu w kategorii bezczynności. Stwierdzenie stanu bezczynności zobowiązuje sąd administracyjny do zastosowania art. 149 § 1 P.p.s.a. Celem skargi na bezczynność wniesionej w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest doprowadzenie do podjęcia czynności lub aktu przez podmiot zobowiązany do działania unormowanego ustawą o dostępie do informacji publicznej. Dla rozstrzygnięcia takiej skargi znaczenie ma zatem kwestia tego, czy podmiot zobowiązany udostępnił żądaną od niego informację, względnie, czy wydał decyzję o odmowie jej udostępnienia bądź poinformował wnioskodawcę o niemożności udzielenia wnioskowanych danych (np. w sytuacji, kiedy ich nie posiada). Dla stwierdzenia bezczynności nie są natomiast istotne przyczyny, z powodu których akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również, czy brak działania był zawiniony czy też niezawiniony, jak też czy spowodowany był przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinien zostać wydany (tak WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 9 grudnia 2020 r., o sygn. II SAB/Rz 107/20, CBOSA). Dla Sądu nie ulega wątpliwości, iż przedmiot wniosku Skarżącego w postaci projektu organizacji ruchu obejmował informację publiczną w rozumieniu art. 1 i nast. u.d.i.p. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych. Dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy (zob. art. 6 ust. 2 u.d.i.p.). Z kolei według rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 784) przez projekt organizacji ruchu rozumieć należy dokumentację sporządzoną w celu zatwierdzenia stałej, zmiennej albo czasowej organizacji ruchu przez właściwy organ zarządzający ruchem albo właściwy podmiot zarządzający drogą wewnętrzną (§ 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia). Projekt organizacji ruchu może według powyższych unormowań przedstawić do zatwierdzenia organowi zarządzającemu ruchem (np. staroście) m.in. zarząd drogi, czyli jednostka organizacyjna wykonująca zadania zarządcy drogi. Funkcje zarządcy dróg gminnych oraz dróg wewnętrznych stanowiących własność samorządu gminnego pełni według art. 19 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 320), pełni wójt (burmistrz, prezydent miasta). Zatem, Wójt Gminy będąc organem władzy publicznej pełniącym funkcje zarządcy drogi może być dysponentem projektu organizacji ruchu dróg gminnych i dróg wewnętrznych, zobowiązanym do stosowania w tym zakresie przepisów u.d.i.p. Sąd ustalił na podstawie oświadczeń Strony skarżącej oraz przesłanych akt sprawy, że Wójt w określonym prawie terminie nie udostępnił wnioskodawcy żądanej informacji publicznej. Organ w odpowiedzi na skargę wyjaśnia, że dnia 1 czerwca 2024 r. wniosek dostępowy Skarżącego wpłynął na skrzynkę email Urzędu Gminy [...], niemniej z nieznanych Organowi przyczyn nie został zauważony. W wyniku tego oraz uzyskania informacji o złożeniu wniosku przez Skarżącego z treści wniesionej do WSA skargi, realizacja żądania nastąpiła po terminie i po wszczęciu postępowania sądowoadministracyjnego, bo dnia 24 lipca 2024 r. Fakt przekazania dokumentu w postaci projektu organizacji ruchu potwierdza Skarżący w piśmie skierowanym do WSA z dnia 6 sierpnia 2024 r. Wobec tej chronologii zdarzeń, należało stwierdzić, że Organ w chwili wnoszenia skargi do WSA był bezczynny w realizacji wniosku, skoro do tego czasu nie podjął żadnej właściwej względem okoliczności reakcji. Organ będący zarządcą dróg gminnych odniósł się do całości literalnej treści wniosku o dostęp do informacji publicznej, jednakże jak już to wyżej zauważono, uczynił to po terminie 14 dni, jakie przepisy u.d.i.p. wyznaczają na odpowiednią reakcję organu zobligowanego do udostępnienia informacji publicznej oraz po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Jednocześnie według Oceny Sądu przesłane wnioskodawcy dokumenty w całości stanowiły realizację jego żądania, bowiem w swym pierwotnym wniosku o dostęp nie wyraził On żądania przekazania dokumentu zawierającego informację o tym, że przedłożony mu projekt organizacji ruchu został zatwierdzony przez Organ zarządzający ruchem na podstawie § 6 ust. 1 rozporządzenia. Wypada też wyjaśnić, że powołane wyżej regulacje prawne nie rozstrzygają o tym, aby akt zatwierdzenia projektu organizacji ruchu był sporządzany (np. odnotowywany na projekcie organizacji ruchu). Jest to zatem akt odrębny od samego projektu organizacji ruchu. Wyjaśnienia Organu udzielone w odpowiedzi na skargę nie stanowią o braku jego bezczynności, a zatem nie mogą świadczyć o konieczności oddalenia skargi. Ponieważ na czas wyrokowania całość żądania została zrealizowana przez Organ, to Sąd nie miał podstaw, aby zobowiązywać Wójta do załatwienia sprawy dostępu choćby w zakresie częściowym. Dlatego w tych granicach umorzono postępowanie sądowe mocą pkt II sentencji niniejszego wyroku. Z uwagi na nieznaczne opóźnienie w realizacji żądania dostępu do informacji publicznej i właściwą reakcję Organu po wniesieniu skargi do WSA, nie może być mowy o rażącym czyli kwalifikowanym naruszeniu prawa skarżącego do żądanej przez niego informacji publicznej. Opieszałość Wójta nie miała charakteru długotrwałego, a ponadto celowego czy lekceważącego potrzeby dostępu do projektu organizacji ruchu wyrażone przez skarżącego J. M. – art. 149 § 1a P.p.s.a. Reasumując, Sąd zobowiązany był potwierdzić bezczynność organu w dostępie do informacji publicznej na chwilę wniesienia skargi do WSA, jednakże stwierdzone naruszenie prawa nie miało wymiaru rażącego naruszenia przepisów w u.d.i.p. Z tych powodów należało orzec jak w sentencji niniejszego wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3, § 1a P.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie III wyroku, zasądzając na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. zwrot tych kosztów (kwota wpisu sądowego) od Wójta na rzecz strony skarżącej