II SAB/Rz 103/19

WyrokWSA w Rzeszowie2019-12-03

Skład orzekający: Maciej Kobak, Joanna Zdrzałka, Marcin Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ gminy jest zobowiązany do udostępnienia protokołów z sesji rady gminy, jeśli udostępnia materiały audiowizualne z tych sesji, a protokoły te mają charakter materiału pomocniczego?
Ratio decidendi
Organ gminy jest zobowiązany do udostępnienia protokołów z sesji rady gminy, nawet jeśli udostępnia materiały audiowizualne, o ile protokoły te zostały sporządzone i nie mają charakteru wyłącznie pomocniczego. Materiały audiowizualne mogą być traktowane jako równoważnik protokołów tylko wtedy, gdy w pełni i wiernie rejestrują przebieg obrad i mają walor oficjalności. W przypadku wad technicznych lub braku oficjalności materiałów audiowizualnych, organ musi udostępnić protokół.
Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej, w tym protokołów z sesji Rady Gminy oraz informacji o kosztach różnych wydarzeń i prac. Organ udzielił częściowej odpowiedzi, ale skarżący zarzucił bezczynność w zakresie protokołów oraz niepełne odpowiedzi na inne pytania. Skarżący podniósł, że materiały audiowizualne udostępniane przez gminę są niskiej jakości i nie odzwierciedlają w pełni przebiegu obrad, a protokoły są sporządzane i mają walor oficjalny.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Wójta Gminy do udostępnienia protokołów sesji Rady Gminy w zakresie określonym we wniosku skarżącego, oddalił skargę w pozostałym zakresie oraz zasądził od Gminy na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Marcin Kamiński /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi Z. B. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy do udostępnienia protokołów sesji Rady Gminy w zakresie określonym we wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2019 r.; II. oddala skargę w pozostałym zakresie; III. zasądza od Gminy na rzecz skarżącego Z. B. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 27 września 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga Z. B. (skarżący) na bezczynność Wójta Gminy [...] (organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że pismem z dnia 22 lipca 2019 r. (data wpływu do organu - 23 lipca 2019 r.), skarżący zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej poprzez: 1) przesłanie protokołów z IV, V, VI, VII i VIII Sesji Rady Gminy [...]; 2) podanie, jakie były koszty Pikniku Rodzinnego z okazji powitania lata w G., który odbył się w dniu [...] czerwca 2019 r. (kwota brutto); 3) podanie, jakie były koszty obchodów Dni [...] za rok 2019, które odbyły się w dniu [...] lipca 2019 r. (kwota brutto); 4) podanie, jakie były koszty (kwota brutto) opracowania niwelacji jezdni asfaltowej na działce ew. nr 10781 w [...], wykonanej przez firmę [...] w B.; 5) podanie nazwy firmy, która w dniu [...] marca 2019 r. dokonała zerwania nakładki asfaltowej na działce ew. nr 10781 oraz kwoty wynagrodzenia brutto jakie firma otrzymała za wykonanie tej usługi; 6) przesłanie mapy z dokładnie zaznaczonym odcinkiem odśnieżania działki ew. nr 10781 na przełomie 2018/2019 roku, oraz o podanie długości odśnieżania w metrach; 7) w związku z otrzymaną odpowiedzią z Urzędu Gminy [...] znak: [...] z dnia [...] czerwca 2018 - o powtórne przesłanie załącznika stanowiącego mapę do zgłoszenia remontu drogi gminnej nr ew. 10781 z dokładnie zaznaczonym odcinkiem, na którym miał być wykonany remont (położenie asfaltu), oraz o podanie długości drogi, na której miał być położony asfalt w metrach, albowiem przesłana mapa była nieczytelna; 8) przesłanie mapy z dokładnie zaznaczonym odcinkiem, na którym miało być położone kruszywo łamane na działce ew. nr 10781 - stanowiącej załącznik do wniosku na rok 2016 o dotację ze środków związanych z wyłączeniem z produkcji gruntów rolnych na finansowanie zadania pn.: "Budowa i modernizacja dróg dojazdowych do gruntów rolnych" znak: [...] z [...] lutego 2016 r., oraz o podanie długości drogi (w metrach), na której powinno być położone kruszywo. Skarżący wniósł o udzielenie odpowiedzi na wskazany we wniosku adres. W odpowiedzi w piśmie z dnia [...] sierpnia 2019 r., doręczonym skarżącemu w dniu 9 sierpnia 2019 r., organ poinformował, że: 1) zgodnie z art. 20 ust. 1b ustawy o samorządzie gminnym, obrady Rady Gminy na IV sesji w dniu 11 stycznia 2019 r., V sesji w dniu 18 lutego 2019 r., VI sesji w dniu 25 marca 2019 r., VII sesji w dniu 8 maja 2019 r., VIII sesji w dniu 26 czerwca 2019 r. - były transmitowane i utrwalane za pomocą urządzeń rejestrujących obraz i dźwięk. Nagrania są udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej i na stronie internetowej gminy (organ podał linki do Biuletynu Informacji Publicznej). Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 19 ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeśli organy władzy publicznej udostępniają materiały audiowizualne i teleinformatyczne rejestrujące w pełni te obrady, nie są zobowiązane udostępniać protokołów lub stenogramów ze swoich obrad; 2) zorganizowanie imprezy plenerowej pn. "Piknik Rodzinny - Powitanie Wakacji G. 2019" w dniu [...] czerwca 2019 r. zamknęło się kwotą 4.980,04 zł brutto (w tym koszty zespołu muzycznego, ochrony osób i mienia, ochrony medycznej, koszty wynajmu toalet oraz opłata ZAiKS). Niezależnie od kosztów własnych impreza ta była dofinansowana przez stowarzyszenie [...] w kwocie 7.000,00 zł (wynajem placu zabaw); 3) obchody "Dni Gminy [...]" organizowane w dniu [...] lipca 2019 r. zamknęły się kwotą 2.445,00 zł brutto (opłata zespołu muzycznego, koszty wynajmu toalet). Pozostałe umowy z dostawcami usług zostały anulowane z powodu skrajnie niekorzystnych warunków atmosferycznych. Niezależnie od kosztów własnych impreza ta była dofinansowana przez stowarzyszenie [...] w kwocie 2.398,43 zł (produkty dla [...]); 4) Firma [...] w [...] nie wystawiła faktury za opracowanie niwelacji jezdni asfaltowej; 5) nakładka asfaltowa została zerwana przez pracowników obsługowych Urzędu Gminy w ramach zatrudnienia; 6) Gmina [...] nie posiada mapy odśnieżania, odśnieżanie odbywa się na drogach gminnych celem utrzymania przejezdności dróg prowadzących do zabudowań; 7) mapa stanowiąca załącznik do zgłoszenia remontu drogi została już przesłana w piśmie nr [...] z dnia [...] czerwca 2018 r., urząd nie posiada innej (dokładniejszej) mapy niż ta, która została przekazana w w/w piśmie. Planowana długość drogi, na której miał być położony asfalt to 250 mb. 8) Długość drogi na której miało być położone kruszywo to 250 mb. Mapa została załączona do pisma. W skardze na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej pkt 1, 4, 5 i 6 wniosku z dnia 22 lipca 2019 r., skarżący zarzucił naruszanie: 1) art. 61 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, 2) art. 1 ust. 1, art. 3, art. 10, art. 14 i art. 19 ustawy o dostępie do informacji publicznej, 3) art. 11b ustawy o samorządzie gminnym, 4) art. 33 ust. 1 ustawy o finansach publicznych - poprzez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. W oparciu wskazane wyżej zarzuty skarżący wniósł o: 1) zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od doręczenia organowi prawomocnego wyroku, 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, 3) ukaranie organu grzywną zgodnie z przepisami, 4) przyznanie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że wniosek o przesłanie protokołów z IV, V, VI, VII i VIII Sesji Rady Gminy [...], był już drugim wniosek w tym przedmiocie, poprzedni dotyczący I, II i III Sesji Rady Gminy [...] złożył w dniu 27 stycznia 2019 r. i również otrzymał odpowiedź odmowną. Skarżący wskazał, że w Biuletynach Informacji Publicznej innych urzędów są nie tylko publikowane materiały audiowizualne z sesji rady gminy, ale równocześnie są publikowane protokoły z tych sesji. Skarżący wskazał również, że w Gminie [...] są sporządzane protokoły z sesji Rady Gminy. Taki protokół jest informacją publiczną, zwłaszcza, że jest zatwierdzany przez Radnych Gminy [...]. Transmisja audiowizualna traktowana jest wyłącznie jako materiał pomocniczy. Z transmisji audiowizualnej nie można się dowiedzieć kto przemawia, żaden radny nie podaje swojego imienia i nazwiska zabierając głos, więc trudno odnieść się do ich wypowiedzi. Zdaniem skarżącego, nie ma obowiązku znać wizerunki Radnych Gminy [...], tym bardziej, że nie są one udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy [...]. Tymczasem w protokołach z sesji Rady Gminy zawarte są nazwiska i imiona radnych i ich wypowiedzi. Jeżeli zatem protokół został sporządzony, to zdaniem skarżącego, musi być on udostępniony w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wobec powyższego skarżący wniósł o zobowiązanie organu do publikacji wszystkich protokołów z sesji Rady Gminy [...] z bieżącej kadencji w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy [...]. Następnie skarżący podniósł, że zawarte we wniosku z dnia 22 lipca 2019 r. pytanie nr 4, dotyczyło konkretnej informacji o kwocie brutto za wykonaną usługę, a nie tego, czy firma wystawiła, czy też nie wystawiła faktury za wykonaną usługę. Zdaniem skarżącego, odpowiedź udzielona przez organ nie dotyczy zadanego pytania. Skarżący wskazał przy tym, że trudno się spotkać z sytuacją, gdy przez ponad rok nie została wystawiona faktura za wykonaną usługę. Odnośnie zawartego we wniosku z dnia 22 lipca 2019 r. pytania nr 5, skarżący stwierdził, że nawet jeśli pracownicy obsługowi Urzędu Gminy [...] dokonali zerwania nakładki asfaltowej w ramach zatrudnienia, to musiał zostać poniesiony konkretny koszt tej czynności, nawet jeśli zadanie to było wykonywane w ramach zatrudnienia. Odpowiedź udzielona przez organ nie dotyczy więc zadanego pytania. Skarżący wskazał, że jego zapytanie związane było z wcześniejszym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej z dnia 11 grudnia 2018 r., w którym domagał się podania firmy, która będzie realizowała wymienione zadania w zakresie zrywania asfaltu i przywracania nawierzchni sprzed rozbudowy drogi, podania trybu wyłonienia firmy do realizacji zrywania asfaltu i przywracania nawierzchni do stanu sprzed rozbudowy drogi, oraz podania kosztów wynagrodzenia brutto dla firmy z tytułu ww. czynności. W odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2018 r. organ poinformował, że po wyłonieniu wykonawcy i zawarciu umowy zostaną określone koszty związane z jej wykonaniem. Skarżący wyjaśnił, że jego pytanie było konsekwencją odpowiedzi organu z dnia [...] grudnia 2018 r. Odnośnie udzielonej odpowiedzi na pytanie zawarte w pkt 6 wniosku z dnia 22 lipca 2019 r. skarżący stwierdził, że odpowiedź nie dotyczy zadanego pytania. Skarżący wyjaśnił, że jego zapytanie o poglądową mapę odśnieżania działki ew. (drogi) nr 10781 związane było z wcześniejszym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej z dnia 31 lipca 2018 r., w którym skarżący domagał się podania informacji, czy jego posesja o numerze 85 zostanie ujęta w odśnieżaniu w sezonie 2018/2019 (a jeśli nie – o uzasadnienie przyczyny), oraz przesłania mapy poglądowej z dokładnym zaznaczeniem planowanego odśnieżania. W odpowiedzi z dnia [...] sierpnia 2018 r. organ poinformował, że posesja o nr 85 jest ujęta w odśnieżaniu w sezonie 2018/2019, ponadto w załączeniu przesłał wykaz dróg gminnych ujętych do odśnieżania. Zdaniem skarżącego, organ nie udzielił odpowiedzi na zadane pytanie, gdyż wniósł on o przesłanie mapy poglądowej, natomiast otrzymał wykaz dróg ujętych do odśnieżania. Organ nie wspomniał również, że Gmina [...] nie posiada mapy odśnieżania. W konsekwencji skarżący ponownie złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 11 września 2018 r. domagając się przesłania mapki z dokładnym zaznaczeniem dokąd będzie odśnieżana droga nr 10781 przy posesji nr 85 wobec rozbieżności w tym zakresie w pismach organu znak: [...] z dnia [...] listopada 2017 r. oraz znak: [...]. W odpowiedzi z dnia [...] września 2018 r. organ poinformował, że kwestia odśnieżania drogi wewnętrznej nr 10781 została wyjaśniona w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r., zaś droga nr 10781 jest objęta odśnieżaniem na odcinku 250 mb. Skarżący stwierdził, że jest to wymijająca odpowiedź organu, gdyż wniosek dotyczył przesłania mapy poglądowej z zaznaczonym odcinkiem odśnieżania na jednej konkretnej drodze. W piśmie tym organ nie wspomniał, że Gmina [...] nie posiada mapy odśnieżania, stwierdzenie takie zostało zamieszczone dopiero w piśmie z dnia [...] sierpnia 2019 r. Skarżący wskazał, że w pkt 7 i 8 odpowiedzi na wniosek organ stwierdził, że takiej mapy posiada, przy czym z nieznanych skarżącemu przyczyn unika zaznaczenia na mapie dokąd odśnieżanie na danej drodze ma być wykonane. Zdaniem skarżącego jest to prosta czynność wymagająca zaznaczenia na mapie odcinka jakimkolwiek zakreślaczem, czy też w najprostszym programie graficznym. Skarżący wyjaśnił, że jego wniosek wynika z nieprawidłowego odśnieżania końcowego odcinka drogi nr 10871. Skarżący wskazał, że na stronie internetowej Urzędu Gminy [...] znajduje się zakładka System Informacji Przestrzennej, z której z łatwością można wydrukować mapę i zaznaczyć odcinek, który miał być odśnieżany. Zdaniem skarżącego działanie organu jest celowe i zmierza do nieudzielenia wnioskowanej informacji, która nie wymaga ani specjalnego nakładu czasu, ani poszukiwania dokumentów. Skarżący wskazał, że organ posiada stosowne mapy, gdyż przedstawił je w odpowiedzi z dnia [...] sierpnia 2019 r., jednakże odmówił udostępnienia informacji publicznej w kwestii zaznaczenia odcinka drogi jaki był odśnieżany na przełomie 2018 i 2019 roku. W odpowiedzi na skargę z dnia 26 września 2019 r. organ wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ stwierdził, że Gmina [...] udostępnia materiały audiowizualne z sesji Rady Gminy na stronie www.domaradz.pl oraz bip.domaradz.pl, a zatem organ nie miał obowiązku przesyłania skarżącemu protokołów z IV, V, VI, VII i VIII sesji Rady Gminy [...]. Na poparcie swojego stanowiska organ przytoczył wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2017 r., sygn. akt I OSK 505/17 w którym stwierdzono, że: "Przepis art. 19 u.d.i.p. nakłada na organy władzy publicznej, pochodzące z powszechnych wyborów i ich kolegialne organy pomocnicze obowiązek sporządzania i udostępniania protokołów i stenogramów swoich obrad. Wymóg ten ma charakter bezwzględny. Z obowiązku tego organ jest zwolniony w przypadku, gdy sporządza i udostępnia materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące w pełni obrady. Podstawowym źródłem informacji o posiedzeniach organów kolegialnych są zatem protokoły, a zapis audiowizualny lub teleinformatyczny jest jedynie zastępczą formą udostępniania informacji". Tym samym w ocenie organu, nie pozostał on w bezczynności w tym zakresie. W zakresie pkt 4 wniosku organ wyjaśnił, że poinformował skarżącego, iż firma [...] w [...] nie wystawiła faktury za opracowanie niwelacji jezdni asfaltowej, albowiem wykonała usługę nieodpłatnie. Organ stwierdził więc, że nie pozostał w bezczynności w tym zakresie. W zakresie pkt 5 wniosku organ stwierdził, że poinformował skarżącego, iż nakładka asfaltowa została zerwana przez pracowników obsługowych Urzędu Gminy [...] w ramach zatrudnienia. Zdaniem organu, nie pozostał w bezczynności w tym zakresie, albowiem pytanie dotyczyło nazwy firmy i wynagrodzenia jakie otrzymała firma za zerwanie nakładki, podczas gdy usługa nie była wykonana przez firmę. Ponadto Gmina wykonując usługę przy pomocy pracowników Urzędu Gminy nie ma obowiązku i nie prowadzi rozliczenia kosztów wykonania zadań przez tych pracowników. Zerwanie nakładki odbyło się w ramach wykonywania obowiązków pracowniczych. W zakresie pkt 6 wniosku organ wyjaśnił, że poinformował skarżącego, iż Gmina nie posiada mapy odśnieżania z dokładnie zaznaczonym odcinkiem odśnieżania działki nr 10781 na przełomie roku 2018/2019. Odśnieżanie odbywa się na drogach gminnych celem utrzymania przejezdności dróg prowadzących do zabudowań. Organ stwierdził, że udzielając takiej odpowiedzi nie pozostawał w bezczynności, gdyż nie można zaznaczyć na mapie jaki odcinek podlega odśnieżaniu i nie ma obowiązku takiego odznaczania na mapie. Odśnieżanie odbywa się zgodnie z potrzebami i w zależności od okoliczności. Firma wykonująca usługę odśnieżania jedzie tam, gdzie istnieje potrzeba w danej chwili, a nie tam, gdzie jest to zaznaczane na mapie. Zdaniem organu, twierdzenia skarżącego, iż udzielone odpowiedzi nie dotyczyły zadanych przez niego pytań, stanowią jego subiektywną ocenę. W piśmie z dnia 21 października 2019 r. skarżący podtrzymał wszystkie zarzuty zawarte w skardze. Pismem procesowym z dnia 5 listopada 2019 r. stanowiącym uzupełnienie skargi z dnia 28 sierpnia 2019 r. skarżący poinformował Sąd o fakcie, że materiały teleinformatyczne (audiowizualne) rejestrujące przebieg obrad Rady Gminy [...] nie są prawidłowe, gdyż nie odzwierciedlają ich przebiegu w zakresie fonii w sposób pozwalający na pełne zapoznanie się z wypowiedziami uczestników obrad, w m.in. ze względu "niską jakość dźwięku". Na dowód braku pełnego utrwalenia obrad Rady skarżący załączył materiał w postaci płyty DVD z nagraną sesją Rady Gminy [...] z dnia 18 października 2019 r. Skarżony organ nie zajął stanowiska względem twierdzeń skarżącego wynikających z pisma z dnia 5 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Skarga w niniejszej sprawie została uwzględniona w części, w jakiej strona skarżąca zakwestionowała bezczynność skarżonego organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej przez przesłanie treści protokołów IV, V, VI, VII i VIII Sesji Rady Gminy [...]. Nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3) u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia. Ustawa o dostępie do informacji publicznej ustanawia w art. 18 ust. 1 zasadę, że posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów są jawne i dostępne. Jednocześnie zgodnie z art. 18 ust. 3 w zw. z art. 18 ust. 1 i 2 tej ustawy, kolegialne organy władzy publicznej pochodzące z powszechnych wyborów (w tym odpowiednie rady gmin) oraz organy pomocnicze tych organów są obowiązane zapewnić lokalowe lub techniczne środki umożliwiające wykonywanie prawa, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, a kolegialne organy władzy publicznej pochodzące z powszechnych wyborów w miarę potrzeby powinny zapewnić transmisję audiowizualną lub teleinformatyczną z posiedzeń tych organów. Przepis art. 19 u.d.i.p. stanowi ponadto, że organy, o których mowa w art. 18 ust. 1 i 2 ustawy, sporządzają i udostępniają protokoły lub stenogramy swoich obrad, chyba że sporządzą i udostępnią materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące w pełni te obrady. W orzecznictwie sądów administracyjnych zasadniczo zgodnie przyjmuje się, że z treści art. 19 u.d.i.p. wynika, iż zasadą jest, że organy kolegialne sporządzają z przebiegu obrad protokół, który na żądanie wnioskującego powinien być udostępniony, natomiast materiały audiowizualne lub teleinformatyczne organ ma obowiązek udostępnić, o ile nie został sporządzony protokół i o ile materiały te w pełni rejestrują obrady. Realizacja celu, jakim jest dostęp do informacji publicznej, następuje przez dostęp do protokołów (zob. np. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2019 r., I OSK 504/17). Oznacza to, że w razie sformułowania żądania udostępnienia protokołów z posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z wyborów powszechnych (np. rad gmin), które zostały sporządzone i są archiwizowane, właściwy organ dysponujący powyższymi protokołami ma obowiązek ich udostępnienia, nawet jeśli przebieg posiedzeń organów kolegialnych jest rejestrowany za pomocą odpowiednich urządzeń utrwalających dźwięk lub obraz, a sporządzone materiały audiowizualne lub teleinformatyczne są udostępniane powszechnie. Materiały tego rodzaju są jedynie zastępczą formą udostępnienia informacji z przebiegu obrad organów kolegialnych i nie mogą być uznane za równoważnik protokołów lub stenogramów jako publicznych dokumentów zawierających oficjalne i zindywidualizowane potwierdzenie przebiegu posiedzenia (por. np. wyrok z dnia 11 marca 2015 r., I OSK 934/14; wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2014 r., I OSK 2829/14; wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2010 r., I OSK 14/10; wyrok NSA z dnia 24 listopada 2009 r., I OSK 852/09). Trzeba również przyjąć, że wybór formy materiału dokumentującego przebieg obrad organu kolegialnego należy do podmiotu wnioskującego o udostępnienie informacji publicznej. Z przepisu art. 19 u.d.i.p. – pomimo dość klarownej redakcji – nie można wprost wyprowadzić kategorycznego wyjątku zwalniającego organy z obowiązku spełnienia żądania udostępnienia protokołów lub stenogramów z obrad organów kolegialnych, jeśli w ocenie żądającego materiały audiowizualne lub teleinformatyczne nie zapewniają pełnej realizacji jego prawa do dostępu do informacji publicznej. Wyrazem tego podejścia jest warunek, jaki wprowadził ustawodawca w zakresie wyjątku zawartego w tym przepisie. Warunek ten ma charakter tylko pozornie określony. Ocena, czy i w jakim zakresie materiały audiowizualne lub teleinformatyczne w pełni rejestrują przebieg obrad pozostawiona jest żądającemu udostępnienia informacji. Jeśli więc żądający stwierdzi, że ze względu na wady techniczne lub użytkowe nagrania udostępnione materiały nie stanowią zupełnej rejestracji przebiegu obrad, to właściwy organ jest zobowiązany do udostępnienia protokołu lub stenogramu z obrad. Pogląd o równoważności formy pisemnej oraz form audiowizualnych i teleinformatycznych utrwalenia przebiegu obrad musi zatem uwzględnić czynniki ograniczające zastosowanie wyjątku z art. 19 u.d.i.p. Po pierwsze, materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące przebieg obrad muszą mieć walor oficjalny, a nie jedynie pomocniczy jako materiały wewnętrzne służące sporządzeniu właściwego protokołu. W wyroku z dnia 26 października 2018 r., sygn. akt I OSK 331/17, NSA stwierdził, że aby materiał audiowizualny czy teleinformatyczny z obrad i posiedzeń organów kolegialnych podlegał reżimowi ustawy o dostępie do informacji publicznej musi posiadać jakikolwiek przymiot oficjalności. Brak przymiotu oficjalności sprawia, że tego rodzaju materiał ma charakter wewnętrzny, techniczny, pomocniczy. Jest to wówczas materiał roboczy, który – jak wskazał Trybunał Konstytucyjny czy Naczelny Sąd Administracyjny – podlega wyłączeniu z szerokiego zakresu przedmiotowego informacji publicznej (por. wyrok TK z dnia z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt P 25/12, OTK-A 2013, nr 8, poz. 122; wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2914/13). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że akty wewnętrzne, pozbawione waloru oficjalności, nie podlegają udostępnieniu w trybie i na zasadach ustawy o dostępie do informacji publicznej (por. m.in. wyrok NSA z dnia 24 września 2015 r., sygn. akt I OSK 1681/14; wyrok NSA z dnia 31 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 2770/13; wyrok NSA z dnia 14 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1203/12). W takim przypadku nagranie audiowizualne czy teleinformatyczne służy jedynie zgromadzeniu niezbędnych materiałów do sporządzenia protokołu czy stenogramu. Po drugie, materiały audiowizualne lub teleinformatyczne muszą stanowić pełny i wierny zapis przebiegu obrad, sporządzony w taki sposób, aby dyspozycja art. 19 u.d.i.p. była spełniona. Zupełność rejestracji przebiegu oznacza, że w zapisie tym nie mogą występować luki (przerwy) lub innego rodzaju wady (np. zniekształcenia, obniżenia poziomu głośności), które powodują, że osoba uprawniona nie ma możliwości nieograniczonego zapoznania się z treścią przebiegu obrad organu kolegialnego. Rzeczą właściwych organów jest natomiast takie przygotowanie i zorganizowanie procesu rejestracji przebiegu obrad, aby materiały audiowizualne lub teleinformatyczne odzwierciedlały niewadliwie i w pełni przebieg obrad na takim poziomie technicznym i użytkowym, który jest równoważny bezpośredniej obecności uprawnionego podmiotu na posiedzeniu organu (por. art. 7 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 18 ust. 1 u.d.i.p.). Powyższe uwagi należy powiązać ze stanem faktycznym sprawy. Skarżący przedkładając elektroniczne nośniki zapisu obrad Rady Gminy [...] wykazał, że materiały teleinformatyczne nie odzwierciedlały niewadliwie i w pełni przebiegu obrad tego organu na takim poziomie technicznym i użytkowym, który byłby równoważny bezpośredniej obecności uprawnionego podmiotu na posiedzeniu organu. Skarżony organ nie podjął nawet próby obalenia twierdzeń skarżącego (pomimo doręczenia mu materiałów złożonych przez skarżącego). Nie może również zostać uwzględniona argumentacja skarżonego organu, że jakość techniczna i użytkowa materiałów teleinformatycznych z rejestracji dźwięku i obrazu z obrad rady Gminy, udostępnianych przez Gminę w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Gminy [...], jest uzależniona od dostępności sprzętu elektronicznego, jakim dysponuje organ oraz od "sposobu artykułowania wypowiedzi przez uczestników sesji" (pismo Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2019 r. stanowiące odpowiedź na poprzedni wniosek skarżącego z dnia 28 stycznia 2019 r.). Nie jest bez znaczenia w niniejszej sprawie także i ta okoliczność, że zgodnie z § 44 ust. 3 uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie Statutu Gminy [...] przebieg sesji "nagrywa się rejestrując dźwięk lub obraz", a nagranie "jest materiałem pomocniczym dla sporządzenia protokołu i podlega archiwizacji". Z powyższego przepisu Statutu wynika zatem, że dla samej Rady Gminy nagrania z sesji tego organu, podlegające następnie udostępnieniu powszechnemu w Biuletynie Informacji Publicznej, nie mają przymiotu oficjalności, skoro stanowią tylko materiał wewnętrzny, na podstawie którego sporządza się właściwy protokół z posiedzenia Rady Gminy. Jednocześnie Sąd stwierdza, że wyrażone w uzasadnieniu skargi żądanie zobowiązania do udostępnienia wszystkich protokołów sesyjnych Rady Gminy wykracza poza żądanie zawarte we wniosku z dnia 22 lipca 2019 r. i jako takie nie może być przedmiotem oceny Sądu. Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów i żądań skargi, należy stwierdzić, że są one pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Co do pytania czwartego z wniosku z dnia 22 lipca 2019 r., dotyczącego, podania, jakie były koszty (kwota brutto) opracowania niwelacji jezdni asfaltowej na działce ew. nr 10781 w [...], wykonanej przez firmę [...] w [...], Sąd stwierdza, że odpowiedź organu była wystarczająca. Jeśli organ wskazał, że firma wykonująca usługę nie wystawiła faktury VAT, która zawiera właśnie kwotę brutto, to znaczy, że tego rodzaju kwota nie została uiszczona, a zatem usługa została wykonana bezpłatnie. Co do pytania piątego z wniosku z dnia 22 lipca 2019 r., dotyczącego podania nazwy firmy, która w dniu [...] marca 2019 r. dokonała zerwania nakładki asfaltowej na działce ew. nr 10781 oraz kwoty wynagrodzenia brutto jakie firma otrzymała za wykonanie tej usługi, Sąd stwierdza, że odpowiedź organu była wystarczająca. Organ wyjaśnił, że prace związane z nakładką asfaltową zostały wykonane przez pracowników Urzędu Gminy w [...] w ramach ich obowiązków służbowych, a więc nie zostały wykonane przez żadną firmę, która z tego tytułu pobrała wynagrodzenie umowne w kwocie brutto. Co do pytania szóstego z wniosku z dnia 22 lipca 2019 r., dotyczącego przesłania mapy z dokładnie zaznaczonym odcinkiem odśnieżania działki ew. nr 10781 na przełomie 2018/2019 roku, oraz podania długości odśnieżania w metrach, Sąd stwierdza, że odpowiedź organu była prawidłowa i wystarczająca. Organ stwierdził, że nie posiada mapy z planem odśnieżania, natomiast informacja o wykazie dróg gminnych przewidzianych do odśnieżania została podana skarżącemu w piśmie z dnia [...] sierpnia 2018 r. (w odpowiedzi na wcześniejszy wniosek skarżącego; zob. załącznik nr 6 do skargi). Ponadto trzeba zauważyć, że przedmiotem pytania skarżącego nie była kwestia treści umowy zawartej pomiędzy Gminą [...] a firmą wykonującą usługi odśnieżania dróg gminnych. Umowa tego rodzaju może zawierać dodatkowe ustalenia co do zakresu lub warunków wykonania usługi odśnieżania. W tym zakresie konieczne jest jednak wyraźne sformułowanie przez skarżącego odrębnego żądania. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł w punkcie pierwszym wyroku o uwzględnieniu skargi w zakresie pytania pierwszego z wniosku z dnia 22 lipca 2019 r., natomiast w punkcie drugim – na podstawie art. 151 p.p.s.a – orzekł o oddaleniu skargi co do żądań dotyczących pytań nr cztery, pięć i sześć oraz żądań stwierdzenia bezczynności i wymierzenia grzywny organowi, uznając, że żądania te są bezzasadne. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie trzecim wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Jednocześnie Sąd stwierdza, że wykonanie punktu pierwszego niniejszego wyroku ma nastąpić niezwłocznie po doręczeniu akt organowi z odpisem prawomocnego orzeczenia (art. 286 § 2 p.p.s.a.), nie później jednak niż w terminie 14 dni od tej daty (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło