II SAB/Rz 112/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2025 r. sprawy ze skargi D. C. na bezczynność Wójta Gminy Rakszawa w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności i bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2) umarza postępowanie o zobowiązanie Wójta Gminy Rakszawa do rozpoznania wniosku skarżącego D. C. 3) w pozostałym zakresie skargę oddala, 4) zasądza od Wójta Gminy Rakszawa na rzecz skarżącego D. C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. D. C. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na bezczynność Wójta Gminy Rakszawa (dalej: Wójt) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z 27 maja 2025 r. skarżący zwrócił się do Wójta o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej: 1. kopii rejestru wniosków o udostępnianie informacji publicznej, a także informacji ile wniosków o udostępnienie informacji wpłynęło ogółem do Urzędu Gminy Rakszawa od 1 V 2024 roku do dnia 27 V 2025 roku oraz ile wniosków o udostępnienie informacji publicznych zostało w tym samym przedziale czasu w ramach Urzędu Gminy Rakszawa rozpoznanych w sposób przewidziany prawem. 2. kopii pełnej korespondencji, porozumień oraz umów zawartych przez Wójta Gminy Rakszawa i Związki Zawodowe w ramach sporu zbiorowego. 3. kopii wykazu kontroli przeprowadzonych w stosunku do Wójta Gminy Rakszawa/Urzędu Gminy Rakszawa oraz wykazu kar, które zostały na Wójta Gminy Rakszawa nałożone w latach 2019-2024, 4. listy korespondencji, które według oświadczenia radnych nowo zaprzysiężonych nie docierały do radnych kadencji 2018-2024, 5. kopii dokumentów całości postępowań w sprawie naborów' na wolne stanowiska urzędnicze w ramach Urzędu Gminy Rakszawa od 5 V 2024 roku do dnia 27 V 2025 roku. 6. informacji (w tym wykazów) czy i w, jakim zakresie pracodawca stwierdzał brak obsady na stanowiskach urzędniczych stosownie do regulaminu organizacyjnego Urzędu Gminy Rakszawa, 7. kopii zarządzenia (zarządzeń) Wójta Gminy Rakszawa dotyczących dnia 2 maja 2024 roku oraz podanie numeru zarządzenia (zarządzeń) na podstawie którego poinformowano mieszkańców o fakcie, że Urząd Gminy Rakszawa w dniu 2 V 2024 roku będzie nieczynny. 8. kopii regulaminów i kopie statutów wszystkich sołectw w Gminie Rakszawa, w tym kopie dokumentów dotyczących organizacji wyborów rad soleckich i wyborów sołtysów w poszczególnych sołectwach, 9. kopii wszystkich dokumentów dotyczących wyborów sołtysów i rad soleckich we wszystkich sołectwach Gminy Rakszawa, 10. informacji na temat wysokości wynagrodzenia: brutto Wójta Gminy Rakszawa na dzień 1 XI 2018 roku oraz na dzień 1 VI 2024 roku, 11. informacji na temat aktualnej wysokości wynagrodzenia brutto Wójta Gminy Rakszawa wraz z kosztami ponoszonymi przez Pracodawcę (tj. pełna kwota wraz ze składkami, w tym składkami odprowadzanymi w ramach Pracowniczych Planów Kapitałowych) na dzień 1 XI 2018 roku oraz na dzień 1 VI 2024 roku, 12. informacji na temat liczby pracowników Urzędu Gminy Rakszawa na stanowiskach urzędniczych oraz stanowiskach pomocniczych według stanu na dzień 1 IV 2024 roku oraz na dzień 1 IV 2025 roku, 13. kopii regulaminu organizacyjnego Urzędu Gminy Rakszawa wraz z ewentualnymi załącznikami, 14. kopii aktualnego zarządzenia (wraz z określeniem jego numeru) określającego wysokość wynagrodzenia czy sposób określania wynagrodzenia (ramy, widełki) kierowników poszczególnych jednostek organizacyjnych Gminy (Centrum Usług Wspólnych, Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej, Gminny Ośrodek Kultury i Czytelnictwa), a także zarządzenia jakie obowiązywało w tym przedmiocie bezpośrednio przed aktualnie obowiązującym zarządzeniem, 15. informacji na temat łącznej długości sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Wydrze. Wskazać przy tym należy, że informacji można udzielić z użyciem jednostek miary, w których Gmina posiada dane np. przy posłużeniu się rejestrem majątkowym aktualizowanym co roku przez Gminę i Zakład Usług Komunalnych, 16. kopii pełnej dokumentacji przetargowej na następujące zadania (wraz z umowami na przygotowanie dokumentacji, koncepcji architektonicznych, umów na przygotowanie procedury przetargowej itp.): przebudowa szkól i ośrodka kultury, przebudowę schroniska młodzieżowego, przebudowa żłobka. 17. kopii wszystkich umów zawartych przez Gminę Rakszawa na usługi architektoniczne, urbanistyczne, projektowe, związane z opracowywaniem Programów Funkcjonalno-Użytkowych, które to umowy zostały zawarte w przedziale czasowym od 5 V 2024 do dnia 27 V 2025 roku. 18. kopii wszystkich wniosków o dofinansowanie, które złożyła Gmina Rakszawa w okresie od 5 V 2024 roku do dnia 23 V 2025 roku, które skutkowały podpisaniem umowy o dofinansowanie. 19. kopii wszystkich pisemnych wniosków - złożonych w okresie od 5 V 2024 r. do 27 V 2025 r. przez Wójta Gminy Rakszawa do Marszałka Województwa Podkarpackiego oraz Starosty Łańcuckiego, dotyczących przebudów dróg powiatowych i wojewódzkich - w szczególności w takim zakresie jak: budowa ronda, wyznaczenie nowego przejścia dla pieszych, przebudowa oraz budowa chodników, przebudowa nawierzchni drogowych. 20. kopii pełnej korespondencji dotyczącej dofinansowania z tzw. Polskiego Ładu dot. przebudowy schroniska młodzieżowego, przebudowy obiektów publicznych, budowy sieci kanalizacji sanitarnej i wodociągowej, w szczególności kopii promesy dofinansowania, kopii umowy dofinansowania wraz ze wszystkimi aneksami, kopii wniosków o przedłużenie terminu obowiązywania dofinansowania, kopii pism dotyczących' zmiany zakresów dofinansowania, 21. kopii pełnej dokumentacji przetargowej wszystkich przetargów dotyczących przebudowy schroniska młodzieżowego ogłoszonych w latach 2024-2025. 22. kopii pełnej dokumentacji przetargowej wraz z umowami z wykonawcą, aneksami do umów. protokołami z rad budowy, kopii dokumentów ustaleń zawieranych pomiędzy Wykonawcą a Zamawiającym, kopii protokołów końcowych oraz cząstkowych, kopii dziennika budowy, kopii uzasadnienia przedłużenia obowiązywania terminu umowy na wykonawstwo, kopii wszystkich pism kierowanych do Wykonawcy ponaglających go i informujących go o zbliżającym się terminie wykonania robót, kopii dokumentów nakładających kary finansowe na Wykonawcę - wszystkie dokumenty winny dotyczyć przebudowy budynku żłobka publicznego w miejscowości Rakszawa. Pismem z 26 czerwca 2025 r. Wójt wezwał skarżącego: – w odniesieniu do pkt 3 oraz 15 -22 – do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu przedmiotowej informacji publicznej, która w ocenie organu jest informacja przetworzoną. Organ zaznaczył, że przygotowanie żądanych informacji wiąże się z dużym nakładem pracy kliku pracowników Urzędu i jest czasochłonne, wymaga przetworzenia wielu informacji prostych i przygotowania nowej informacji przetworzonej, – w odniesieniu do pkt 4 - do sprecyzowania o udostępnienie jakiej liczby korespondencji zwraca się skarżący oraz o oświadczenia, których radnych chodzi, – w odniesieniu do pkt 9 - do sprecyzowania o jakie dokładnie dokumenty chodzi i których wyborów dotyczą. Organ poinformował skarżącego, że na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2022 r. poz.902), dalej: u.d.i.p., termin załatwienia sprawy został przedłużony do 27 lipca 2025 r. z uwagi na konieczność uzyskania dodatkowych informacji od wnioskodawcy, od których uzależnione jest dalsze działanie podmiotu zobowiązanego do rozpatrzenia wniosku, tj. konieczność przygotowania żądanej informacji lub przygotowania decyzji administracyjnej. Następnie pismem z 30 czerwca 2025 r. Wójt przesłał skarżącemu skany dokumentów dotyczących pkt: 1, 2, 5, 10, 11,13,14 oraz poinformował go, że : – w odniesieniu do pkt 6 wniosku – w Urzędzie gminy Rakszawa nie prowadzono wykazów co do obsady stanowisk pracy, – w odniesieniu do pkt 7 wniosku – zarządzenie nr 61/20024 Wójta Gminy Rakszawa z 15 kwietnia 2024 r. oraz zarządzenie nr 75/2024 tego organu z 15 maja 2024 r. dostępne są w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Rakszawa, – w odniesieniu do pkt 8 i 13 – zarządzenia dostępne są w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Rakszawa. W odniesieniu do pkt 9 organ zwrócił się do skarżącego o sprecyzowanie o jakie dokumenty chodzi i za jaki okres. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący zarzucił Wójtowi bezczynność w związku z jego wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej i wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego orzeczenia, stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1.000 zł oraz zasądzenia od organu kosztów postępowania. Skarżący podniósł, że wniosek został złożony 27 maja 2025 r. drogą mailową, zatem termin na udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. upłynął 10 czerwca 2025 r. Pomimo upływu terminu organ nie udostępnił informacji publicznej i nie poinformował o sposobie załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania do rozpoznania wniosku, oddalenie wniosku o wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz organu. Organ wyjaśnił, że w wiadomości e-mail z 1 lipca 2025 r., w której przesłano pismo z 30 czerwca 2025 r. Wójt udzielił w części odpowiedzi na wniosek skarżącego, udostępniając informację publiczną. Wojewódzki Sad Administracyjny miał na uwadze, co następuje: Skarga jest częściowo uzasadniona. Przepis art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowi, że informacja taka musi zostać przedstawiona stronie pytającej w ciągu 14 dni od otrzymania przez odpowiedni organ zapytania. Termin ten może zostać przedłużony, jednak, co nie może budzić wątpliwości, przedłużenie taki i poinformowanie pytającego o tym musi nastąpić przed upływem 14 dni od wystąpienia z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił z takim wnioskiem do organu w dniu 27 maja 2025 roku, więc termin ten upływał 10 czerwca 2025 r. W tym terminie skarżący nie otrzymał od organu żadnej odpowiedzi. Ani stanowiącej udzielenie informacji na interesujące skarżącego tematy, ani też prowadzącej do dalszych działań leżących po jego stronie. Bezskuteczny upływ tego terminu spowodował, że organ znalazł się w bezczynności. Za bezczynność należy bowiem uznać taki stan, kiedy organ w wyznaczonym mu przez prawo terminie nie podejmuje żadnych działań, które powinny zostać przez niego podjęte na skutek aktywności strony postępowania polegającej na złożeniu wniosku, który powinien spowodować terminową reakcję organu. Ten stan w przedmiotowej sprawie wątpliwości nie budzi, w związku z czym sąd musiał stwierdzić, że organ pozostawał w bezczynności. W podstawowym, ustawowym terminie nie podjął bowiem żadnych czynności, które powinny zostać rzez niego podjęte na skutek pisma złożonego przez skarżącego w dniu 27 maja 2025r. Nie istniały żadne usprawiedliwione przyczyn dla takiej bezczynności organu. Dlatego też na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności. Bezczynność ta nie miała jednak miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Za stan taki należy bowiem uznać takie sytuacje, kiedy organ w sposób lekceważący traktuje spoczywające na nim obowiązki, nie realizuje swojego obowiązku w zakresie udzielenia informacji publicznej wbrew żądaniom czy ponagleniom strony, bądź też nie realizuje go przez bardzo długi okres czasu na skutek swojego celowego działania bądź też rażącego niedbalstwa. Naruszenie ma charakter oczywisty i opierać się może na rażąco błędnej wykładni przepisów prawa w zakresie uznania czy dana informacja stanowi informację publiczną , czy też w zakresie możliwości udzielenia jej przez dany organ. Tylko w takich, ewidentnych przypadkach bezczynność ma charakter rażący. Jest to taka bezczynność, której w żaden sposób nie można zaaprobować bez stosownej reakcji karnoadministracyjnej czy też nie może być ona w żaden sposób usprawiedliwiona. Oceniając sposób procedowania organu należy wziąć pod uwagę, że organ zareagował na złożony do niego wniosek o udzielenie informacji publicznej z opóźnieniem, jednak nie było to opóźnienie nadmierne. Ostateczne czynności zostały podjęte przez Wójta Gminy Rakszawa w dniu 30 czerwca. Tego rodzaju opóźnienie ma charakter, co oczywiste bezczynności organu, jednak nie jest to bezczynność mająca charakter rażący. Nie zawiera w sobie elementów, o których mowa była powyżej. Dlatego też w myśl art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku musiało jednak zostać umorzone. Jak bowiem wynika z akt sprawy po wpłynięciu skargi wniosek skarżącego został załatwiony. Poszczególne informacje wskazane w punktach wniosku spotkały się z reakcją organu, który bądź udzielił informacji na żądane tematy, bądź tez podjął dalsze działania zmierzające do załatwienia wniosku. I tak w tym zakresie można wskazać, że pismem z dnia 2025 r. organ udzielił informacji, bądź przekazał żądane dokumenty opisane w pkt 1,2,5,10,11,13 ( zapewne 12 , gdyż pkt 13 został załatwiony osobno ) ,14. W tym samym piśmie organ poinformował skarżącego, że nie posiada dokumentów żądanych w pkt 6 zapytania, jak także poinformował go, gdzie zostały już upublicznione informacje żądane w pkt 7, 8 i 13. Wezwał także o sprecyzowanie o jakie dokumenty i za jaki okres chodzi skarżącemu w pkt 9. W piśmie z dnia 26.06.2025 r. organ uznał, że informacja objęta pkt 3 i 15 do 22 ma charakter informacji przetworzonej i w związku z ty, skarżący musi wykazać, celem jej uzyskania istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego . Zakres informacji objętych tym i punktami rzeczywiście jest bardzo obszerny i udzielenie odpowiedzi wymaga przeprowadzenia szerokich czynności biurowych celem ich zebrania i usystematyzowania. W końcu organ wezwał skarżącego o sprecyzowanie pytań objętych pkt. 4 i 9. W chwili badania sprawy przez sąd organ nie pozostawał już w bezczynności, gdyż załatwił wniosek skarżącego w formie procesowej, odpowiadając na część pytań, dostarczając dokumenty, a także podejmując czynności procesowe celem realizacji wniosku. Skarga zatem w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku stała się bezprzedmiotowa a postępowanie w tym zakresie sprawy podlegało umorzeniu. Organ przeprocedował wniosek i postępowanie dalej się w tym zakresie toczyło. ( art. 161§1 pkt 3 p.p.s.a. ) W końcu brak było podstaw do orzekania wobec organu grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Jak już wyżej była mowa organ pozostawał w bezczynności, jednak nie była ona nadmierna i nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Po wpłynięciu skargi organ rozpoczął procedowanie wniosku przesyłając skarżącemu część żądanych wniosków, jak także informując go gdzie może uzyska część żądanych informacji. Opóźnienie nie wynikało zatem z lekceważenia przez organ zasad porządku prawnego i nie było nacechowane jego złą wolą. Nie występuje zatem przypuszczenie, że nałożenie grzywny jest konieczne aby wymusić prawidłowe procedowanie przez organ wniosków w zakresie dostępu do informacji publicznej. Stąd tez wniosek w tym zakresie został oddalony w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd zasądził koszty na rzecz skarżącego, gdyż w chwili złożenia skargi organ pozostawał w bezczynności. ( art. 200 p.p.s.a).