II SAB/Rz 139/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński Sędziowie WSA Maciej Kobak /spr./ AWSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [....] w [...] na bezczynność A. S.A. w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że podmiot: A. S.A. w [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku strony skarżącej Stowarzyszenia [...] w [...] z dnia 9 sierpnia 2021 r.; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od podmiotu: A. S.A. w [...] na rzecz strony skarżącej Stowarzyszenia [...] w [...] kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w [...] (dalej w skrócie: "Stowarzyszenie") jest bezczynność Piłkarskiej Spółki Akcyjnej [...] (dalej w skrócie: "Spółka") w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Z nadesłanych akt sprawy wynika, że w dniu 9 sierpnia 2021 r. Stowarzyszenie zwróciło się do Spółki za pośrednictwem poczty elektronicznej o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: 1) w związku z rozpoczętym niedawno nowym sezonem ligowym, czy spółki miejskie gminy [...] ([...] itp.) partycypują lub będą partycypować w kosztach utrzymania drużyny piłkarskiej w sezonie rozgrywkach [...], a jeśli poniosły one wkład finansowy w tym obszarze, w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 7 sierpnia 2021 r., na jaką kwotę z wyszczególnieniem na spółki (w tym darowizny, pożyczki, umowy reklamowe, wynagrodzenia lub bonusy dla piłkarzy, sponsoring etc.). Stowarzyszenie wniosło o udzielenie informacji na dzień rozpoczęcia sezonu, tj. 7 sierpnia 2021 r., jak również o informacje o przyszłych, a nie wypłaconych jeszcze środkach, jakie są planowane lub na jakie liczy z od tych podmiotów Spółka, żeby zrealizować budżet, 2) w związku z rozpoczynającym się sezonem, czy [...] S.A. partycypuje lub będzie partycypować w kosztach utrzymania drużyny piłkarskiej w nadchodzącym sezonie rozgrywki [...], jak wskazywał biegły rewident w sprawozdaniu finansowym za rok 2020, a jeśli tak, o udzielenie informacji, na jaką kwotę i kiedy została podpisana umowa (w tym darowizny, pożyczki, umowy reklamowe, wynagrodzenia lub bonusy dla piłkarzy, sponsoring etc.). Stowarzyszenie wniosło o udzielenie informacji na dzień rozpoczęcia sezonu, tj. 7 sierpnia 2021 r., 3) podanie kwoty łącznej dofinansowania w obecnym sezonie rozgrywkach [...] od innych podmiotów niż wymienione powyżej bez podziału na kwoty oraz wymienienie poszczególnych podmiotów, które zdecydowały się finansować Spółkę. Stowarzyszenie wniosło o udzielenie informacji na dzień rozpoczęcia sezonu, tj. 7 sierpnia 2021 r., 4) czy w obecnym sezonie rozgrywek [...] Zarząd Spółki pozyskał od gminy [...] dofinansowanie na potrzeby zebrania/skompletowania budżetu, a jeśli tak, to na jaką kwotę (dotację, usługi marketingowe i reklamowe). Stowarzyszenie zwróciło się o informację, która uwzględni pozyskane kwoty oprócz już ujawnionych wcześniej (tj. 720.000 zł + 50.000 zł + 620.000 zł). W dniu 23 sierpnia 2021 r. Spółka przesłała na adres elektroniczny Stowarzyszenia odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W dniu 31 sierpnia 2021 r. do siedziby Spółki wpłynęła skarga Stowarzyszenia na bezczynność Spółki w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, w zakresie, w jakim przepis ten stanowi normatywną gwarancję prawa do informacji publicznej, poprzez nieuprawnione ograniczenie tego prawa i nieudostępnienie w pełni informacji, o którą wnioskowano w dniu 9 sierpnia 2021 r., 2) art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 z późn. zm. – dalej w skrócie: "u.d.i.p.") poprzez nieudostępnienie wnioskowanych informacji publicznych, w sytuacji, gdy stanowi ona informację publiczną podlegającą udostępnieniu, 3) art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. przez ich niezastosowanie i nieudostępnienie w terminach określonych w tych przepisach wnioskowanej informacji publicznej. Wobec powyższego Stowarzyszenie wniosło o: 1) zobowiązanie Spółki do udostępnienia Stowarzyszeniu informacji wnioskowanej w dniu 9 sierpnia 2021 r., 2) stwierdzenie, że Spółka dopuściła się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, 3) stwierdzenie, że bezczynność Spółki w udostępnieniu informacji publicznej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o wymierzenie z tego tytułu grzywny w wysokości 500 zł, 4) zasądzenie od Spółki na rzecz Stowarzyszenia zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie stwierdziło, że w piśmie z dnia 23 sierpnia 2021 r. Spółka w odpowiedzi na pkt 2 wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 9 sierpnia 2021 r. stwierdziła, że zgodnie z zawartą umową zobowiązała się zachować poufność i nie ujawniać bez uprzedniej pisemnej zgody zleceniodawcy informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa. Spółka nie podała przy tym informacji, czy zwróciła się do [...] S.A. z wnioskiem o wyrażenie zgody na udzielenie informacji wnioskowanej przez Stowarzyszenie. W związku z powyższym, w ocenie Stowarzyszenia, Spółka powinna wydać decyzję administracyjną, od której przysługuje środek zaskarżenia, a takowej nie wydano do dnia wniesienia skargi, co w ocenie Stowarzyszenia rażąco narusza prawo. Stowarzyszenie stwierdziło więc, że podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, udzielił wyłącznie częściowej odpowiedzi. W odpowiedzi na skargę z dnia 8 października 2021 r. Spółka wniosła o umorzenie postępowania, jako bezprzedmiotowego oraz o zasądzenie od Stowarzyszenia zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] października 2021 r. Spółka odmówiła udostępnienia informacji publicznej w zakresie dotyczącym pkt 2 wniosku Stowarzyszenia z dnia 9 sierpnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozważył, co następuje: Skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Na mocy art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. ma miejsce wtedy, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2176, dalej: u.d.i.p.). Ustawa definiuje informację publiczną w art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2, podmioty zobowiązane do jej udzielenia w art. 4 ust. 1-3 oraz tryb jej udostępniania i ograniczenia w tym zakresie. I tak zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Z kolei w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Z przepisów u.d.i.p. wynika, że podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej ma obowiązek podjąć określone w tej ustawie czynności, nawet jeśli żądane informacje nie stanowią informacji publicznej - w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p., tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeśli wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną organ ma obowiązek: (1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) lub (2) wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p. lub (3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie (nie dłuższym jednak niż 2 miesiące), w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (w sytuacji powiadomienia wnioskodawcy o braku możliwości realizacji jego żądania w sposób lub w formie określonych we wniosku, ze wskazaniem innego sposobu lub formy bezzwłocznego udostępnienia informacji, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się - art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) lub (4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji. Jeśli natomiast żądana informacja nie jest informacją publiczną, wystarczy że o fakcie tym organ powiadomi wnioskodawcę zwykłym pismem. Bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej wystąpi zatem wówczas, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, będący w jej posiadaniu, nie podejmuje w przewidzianych w ustawie o dostępie do informacji publicznej terminach odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania. Dla stwierdzenia bezczynności nie mają przy tym znaczenia okoliczności, z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną czy też niezawinioną opieszałością organu. W sprawie niniejszej nie budzi wątpliwości, że Piłkarska Spółka Akcyjna [...] - w świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. - jest podmiotem który mieści się w zakresie podmiotowym stosowania tej ustawy, w związku z czym zobowiązana jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Z odpisu KRS zalegającego w aktach sprawy wynika, że Gmina [...] posiada w Spółce pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W sprawie jest bezsporne, że Spółka w ustawowym terminie nie udzieliła skarżącemu Stowarzyszeniu informacji, żądanej w punkcie 2 wniosku z dnia 9 sierpnia 2021 roku; Stowarzyszenie wnioskowało o podanie, czy na dzień rozpoczęcia sezonu, tj. 7 sierpnia 2021 r., [...] S.A. partycypuje lub będzie partycypować w kosztach utrzymania drużyny piłkarskiej w nadchodzącym sezonie rozgrywki [...], a jeśli tak, to na jaką kwotę i kiedy została podpisana umowa (w tym darowizny, pożyczki, umowy reklamowe, wynagrodzenia lub bonusy dla piłkarzy, sponsoring etc.). Spółka udzieliła wprawdzie Stowarzyszeniu terminowej odpowiedzi, pismem z dnia 23 sierpnia 2021 roku, jednakże bez udostępnienia wnioskowanej informacji. Spółka powołała się na zobowiązanie do poufności i nieujawniania bez pisemnej zgody [...] S.A. informacji stanowiącej tajemnicę przedsiębiorstwa. Odnotować należy, że tajemnica przedsiębiorcy stanowi podstawę ograniczenia prawa do informacji publicznej zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Powołanie się na tajemnicę przedsiębiorcy nie pozbawia więc wnioskowanej informacji charakteru publicznego, lecz wprowadza ograniczenia w jej udostępnieniu. Z tych względów, podmiot do którego zwrócono się o udostępnienie informacji publicznej stanowiącej tajemnicę przedsiębiorcy ma prawo odmówić jej udostępnienia, jednakże odmowa ta powinna przybrać formę decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu takiej decyzji należy wyjaśnić, jaki charakter mają żądane informacje i na jakiej podstawie sklasyfikowano je jako tajemnicę przedsiębiorcy. Pozwala to wnioskującemu o informację zakwestionować odmowę jej udostępnienia, poprzez zainicjowanie sądowoadministracyjnej kontroli jej legalności. Pisemne powiadomienie wnioskującego, że żądana informacja nie może zostać udostępniona, albowiem stanowi tajemnicę przedsiębiorcy, nie realizuje zatem wymogów ustawowych, nadania temu stanowisku formy decyzji administracyjnej. Tym samym pismo Spółki z dnia 23 sierpnia 2021 roku, w którym poinformowała skarżące Stowarzyszenie o braku możliwości udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy, nie może ubeskuteczniać zarzutu bezczynności. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, Spółka dopuściła się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego Stowarzyszenia z dnia 9 sierpnia 2021 r. Z racji jednak na fakt, że Spółka w dniu [...] października 2021 r., po wpłynięciu skargi, wydała decyzję administracyjną, którą na podstawie art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmówiła Stowarzyszeniu udzielenia wnioskowanej informacji (z pkt. 2 wniosku z dnia 9 sierpnia 2021 roku) Sąd nie zobowiązywał Spółki do załatwienia wniosku. Stosownie do art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że Spółka dopuściła się zarzucanej bezczynności (pkt I sentencji wyroku). Z kolei oceniając charakter zaistniałej bezczynności, jak tego wymaga art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd stwierdził, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II sentencji wyroku). W tej mierze uwzględnić należało fakt, iż Spółka nie pozostawiła wniosku skarżącego Stowarzyszenia bez odpowiedzi, ustosunkowała się do niego w terminie, lecz nie nadała odpowiedzi wymaganej formy. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 w zw. z art. 201 § 1 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis sądowy w kwocie 100 zł.