II SAB/Rz 155/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 listopada 2025 r. sprawy ze skargi B. B. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Prokurator Rejonowy w [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego B. B. z dnia 17 marca 2025 r. II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Prokuratora Rejonowego w [...] na rzecz skarżącego B. B. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SAB/Rz 155/25 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi B.B. (dalej: "Skarżący") jest bezczynność Prokuratora Rejonowego w [...] (dalej: "Prokurator" lub "Organ I instancji") w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 17 marca 2025 r. B.B. zwrócił się do Prokuratura Rejonowego w [...] o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej K.M. pełniącego funkcję Komendanta Komisariatu Policji w [...] poprzez wskazanie czynu, o jaki był on oskarżony w sprawie karnej prowadzonej przed Sądem Rejonowym w [...] pod sygn. [...], podanie treści wydanego w tej sprawie wyroku poprzez wyjaśnienie czy wyżej wymieniony został uznany winnym popełnienia czynu i ukarany czy też postępowanie sądowe umorzono oraz wskazanie czy wniesiono środek odwoławczy od zapadłego w sprawie orzeczenia. Decyzją z dnia 2 kwietnia 2025 r. nr sygn. 4272-0.lp.4.2025 Organ I instancji odmówił Skarżącemu udostępnienia informacji wskazanych we wniosku. Decyzją z dnia 20 maja 2025 r. nr 3036-4.lp.21.2025, w następstwie rozpoznania odwołania Skarżącego, Prokurator Okręgowy w [...] uchylił w całości decyzję Prokuratora z dnia 2 kwietnia 2025 r. przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. W piśmie z dnia 29 lipca 2025 r. nr 4272-OIp.8.2025 stanowiącym odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej z dnia 17 marca 2025 r. Prokurator poinformował Skarżącego o braku możliwości udzielenia żądanych informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 , dalej: "u.d.i.p."). Wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.d.i.p. przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Żądane przez Skarżącego informacje zawarte są w aktach sprawy karnej - obecnie są to akta Sądu Rejonowego w [...] o sygn. [...] (w aktach tych zawarte są akta głównie sprawy prokuratora o sygn. [...] Prokuratury Rejonowej w [...]). Kwestię dostępu do akt spraw karnych i zawartych w nich informacji reguluje art. 156 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 46 ze zm., dalej: "k.p.k."). Decyzję o udostępnieniu akt sprawy podejmuje organ który jest dysponentem akt. Zatem o udzielenie informacji wskazanych we wniosku z dnia 17 marca 2025 r. wnioskodawca winie wystąpić do Prezesa Sądu Rejonowego w [...]. Pismo zostało doręczone Skarżącemu w dniu 14 sierpnia 2025 r. W skardze na bezczynność Prokuratora w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej Skarżący zarzucił Prokuratorowi bezpodstawną odmowę udzielenia informacji publicznej. Wskazał, że Prokurator po mimo uchylenia wcześniejszej decyzji odmownej przez organ wyższego stopnia, ponownie odmówił udostępnienia informacji, powołując się na fakt, iż dysponentem akt sprawy jest Sąd Rejonowy w [...]. Podał, że nie wnioskował o udostępnienie akt, lecz informacji o treści wyroku w sprawie karnej przeciwko funkcjonariuszowi publicznemu. W ocenie Skarżącego, informacje te mają charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., gdyż dotyczą osoby wykonującej funkcje publiczne. Wskazał również, że Prokuratura Rejonowa w [...], jako oskarżyciel publiczny w sprawie [...], dysponuje wyrokiem sądu oraz informacjami o ewentualnym wniesieniu środka odwoławczego, a zatem była właściwa do udzielenia żądanych danych. Zdaniem Skarżącego odmowa udostępnienia informacji stanowi naruszenie zasady jawności życia publicznego i może wskazywać na próbę bezpodstawnej ochrony funkcjonariusza publicznego przed oceną opinii społecznej. W odpowiedzi na skargę Prokurator streścił przebieg postępowania i wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Podał, że akta sprawy Organu II instancji wpłynęły do Prokuratury w dniu 28 lipca 2025 r. W piśmie z dnia 29 lipca 2025 r. nr 4272-0.Ip.8.2025 r. Prokurator udzielił Skarżącemu odpowiedzi na wniosek z dnia 17 marca 2025 r. realizując wytyczne zawarte w decyzji kasacyjnej z dnia 20 maja 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, przez co została przez Sąd uwzględniona w sposób określony w sentencji wyroku. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o bezczynności organu można mówić wówczas, gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie sprawy, co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Celem skargi na bezczynność wniesionej w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest zatem doprowadzenie do podjęcia czynności lub aktu przez podmiot zobowiązany do działania unormowanego ustawą o dostępie do informacji publicznej. Dla rozstrzygnięcia takiej skargi znaczenie ma zatem kwestia tego, czy podmiot zobowiązany udostępnił żądaną od niego informację, względnie, czy wydał decyzję o odmowie jej udostępnienia bądź poinformował wnioskodawcę o niemożności udzielenia wnioskowanych danych (np. w sytuacji, kiedy ich nie posiada). Dla stwierdzenia bezczynności nie są natomiast istotne przyczyny, z powodu których akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również, czy brak działania był zawiniony czy też niezawiniony, jak też czy spowodowany był przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinien zostać wydany (tak WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 9 grudnia 2020 r. II SAB/Rz 107/20, ten i następnie powoływane wyroki dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Wypada wstępnie wyjaśnić, że na mocy art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Do tych czynności należy albo udostępnienie informacji co odbywa się w drodze czynności materialno-technicznej, albo też wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 października 2012 r. II SAB/Kr 122/12). Na równi z niepodjęciem tego rodzaju czynności orzecznictwo traktuje przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, co może powodować uzasadnione wątpliwości adresata co do tego, czy organ w ogóle udzielił odpowiedzi na jego wniosek (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2013 r. II SAB/Sz 51/12). Innymi słowy, niepodjęcie czynności udostępnienia informacji lub niewydanie decyzji administracyjnej rozpoznającej wniosek w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku uzasadnia ocenę zachowania organu w kategorii bezczynności. Stwierdzenie stanu bezczynności zobowiązuje sąd administracyjny do zastosowania art. 149 § 1 P.p.s.a. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności dokładne zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się strona skarżąca, był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, a także, że żądana przezeń informacja miała charakter informacji publicznej, w rozumieniu przepisów u.d.i.p., jak również, że nie zachodzą jednocześnie szczególne okoliczności niepozwalające na skorzystanie w trybu przewidzianego w u.d.i.p. - umożliwiają Sądowi dokonanie pełnej oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność. W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że kryterium podmiotowe było spełnione. Prokurator Rejonowy w [...] - adresat wniosku - jest, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., organem władzy publicznej zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Zagadnienie to zresztą w rozpatrywanej sprawie nie było sporne. Dokonanie oceny spełnienia kryterium przedmiotowego wymaga odwołania się do definicji informacji publicznej. Prawo do uzyskania informacji publicznej wynika z art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowiącego w ust. 1, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p.. Przepis ten konkretyzuje przedmiot informacji publicznej w sposób przykładowy, nie tworząc zamkniętego katalogu źródeł i rodzajów informacji publicznej. Mając na względzie te przepisy uznać należy, że informację publiczną stanowi wszystko co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Za informację publiczną przyjąć należy treść różnego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno dokumenty bezpośrednio przez nie wytworzone, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 pkt d u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 (władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne), w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach. W rozpoznawanej sprawie Skarżący domagał się udostępnienia informacji w zakresie wskazania: czynu zabronionego o popełnienie którego oskarżony był funkcjonariusz publiczny - Komendant Komisariatu Policji w [...]- K.M. w sprawie, w której Prokuratura Rejonowa w [...] prowadziła postępowanie przygotowawcze, wyroku jaki zapadł w tej sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w [...], sygn. akt [...] poprzez podanie czy funkcjonariusz został uznany winnym popełnienia zarzucanego mu czynu i czy został ukarany czy też postępowanie sądowe zostało umorzone, czy zapadły wyrok został zaskarżony przez Prokuraturę w trybie odwoławczym. Z nadesłanych do Sądu akt administracyjnych wynika, że Prokurator Rejonowy w [...] po rozpoznaniu wniosku Skrzącego z dnia 17 marca 2025 r. (który wpłynął do Organu w dniu 20 marca 2025 r.) decyzją z dnia 2 kwietnia 2025 r. odmówił udostępnienie informacji publicznej powodując się na ograniczenie wynikające z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. uznając, ze wnioskowane informacje nie mają związku z pełnieniem funkcji Komendanta Komisariatu Policji w [...], w szczególności nie dotyczą warunków powierzenia i wykonywania przez niego służby i tej funkcji a zatem brak jest podstaw do udostępnienia informacji na podstawie tego przepisu. Uchylając opisaną wyżej decyzję i przekazując sprawę do rozpoznania Organowi I instancji Prokurator Okręgowy w [...] w uzasadnieniu decylu z dnia 20 maja 2025 r. uznał, że odmowa udostępnienia informacji publicznej przybrała niewłaściwą formę decyzji podczas gdy winno nastąpić w formie pisma o braku możliwości zastosowania przepisów u.d.i.p. W związku powyższym pismem z dnia 29 lipca 2025 r. Prokurator Rejonowy w [...] poinformował Skarżącego, że brak jest możliwości udzielenia żądanych informacji w trybie u.d.i.p. Podał, że zgodnie z art. 1 ust 2 u.d.i.p. przepis tej ustawy nie narusza przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji publicznej. Prokurator stanął na stanowisku, że kwestię dostępu do akt spraw karnych i zawartych w nich informacji reguluje art. 156 k.p.k. wskazując, że w rozpatrywanej sprawie żądane informacji zawarte są w aktach sprawy karnej - aktach Sądu Rejowego w [...] sygn. akt [...], w których zawarte są akta główne prokuratora o sygn. akt [...] Prokuratury Rejonowej w [...]. Prokurator wyjaśnił, że decyzje o udostępnieniu akt sprawy podejmuje organ, który jest dysponentem akt, zatem o udzielenie wnioskowanych informacji wskazanych we wniosku z dnia 17 marca 2025 r. winien Skarżący zwrócić się do Prezesa Sądu Rejonowego w [...]. Stanowisko Organu nie zasługuje na aprobatę. Treść i sposób sformułowania żądania we wniosku wskazuje, że Skarżący domagał się informacji, które wynikały z prowadzonych przez organ rejestrów/systemów i były związane z realizacją powierzonych tej formacji zadań publicznych. Prokuratura bowiem, zgodnie z art. 2 w związku art. 3 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 390 ze zm., dalej "u.P.p.") wykonuje zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stoi na straży praworządności poprzez prowadzenie lub nadzorowanie postępowania przygotowawczego w sprawach karnych oraz sprawowanie funkcji oskarżyciela publicznego przed sądami. Wyraźnego podkreślenia wymaga, że Skarżący nie domagał się udostępnienia mu konkretnych dokumentów w odpisach klub kserokopiach ani też udostępnienia mu akt postępowania przygotowawczego/sądowego celem przeglądnięcia. Jego wniosek, co zaakcentował wyraźnie w skardze, obejmował udzielenie mu konkretnych informacji we wskazanym wyżej zakresie. Nie jest sporne w rozpatrywanej sprawie, że funkcjonariusz Policji jest podmiotem pełniącym funkcje publiczne w strukturze organów władzy publicznej. Zatem informacje na temat wyniku toczących się względem niego postępowań karnych stanowią informację publiczną. Tak, jak informacja o wykształceniu czy kwalifikacjach osoby pełniącej funkcję publiczną, stanowi informację publiczną w rozumieniu przepisów art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p., bowiem odzwierciedla poziom i zakres kompetencji pracownika sprawującego funkcję publiczną, tak informacja na temat karalności takiej osoby wskazuje na poziom jej predyspozycji do pełnienia owej funkcji, informacja o tym, ze funkcjonariusz publiczny został uznany winnym zarzucanego mu czynu zabronionego i skazany wyrokiem skazującym nie ma cech informacji uzyskiwanej dla celów prywatnych, bowiem ewentualne potwierdzenie tego faktu stawia pod znakiem zapytania jego zdatność do pełnienia funkcji publicznej. Taką tezę znajduje umocowanie w treści art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 636), z którego wynika, że Służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której jest gotów się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Zgodnie z art. 156 § 1 k.p.k. stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta sprawy sądowej oraz daje możność sporządzenia z nich odpisów lub kopii. Za zgodą prezesa sądu akta te mogą być udostępnione również innym osobom. Informacje o aktach sprawy mogą być udostępnione także za pomocą systemu teleinformatycznego, jeżeli względy techniczne nie stoją temu na przeszkodzie. Zgodnie natomiast z art. 156 § 2 k.p.k. na wniosek oskarżonego lub jego obrońcy wydaje się odpłatnie kopie dokumentów z akt sprawy. Kopie takie wydaje się odpłatnie, na wniosek, również innym stronom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym. Zarządzenie w przedmiocie wniosku może wydać również referendarz sądowy. Od kopii wykonanej samodzielnie nie pobiera się opłaty. Z zacytowanych wyżej regulacji wynika, że przepisy k.p.k., w sposób pełny regulują kwestie dostępu do akt w trakcie postępowania sądowego, postępowania przygotowawczego oraz po jego zakończeniu, wyłączając w tym zakresie na mocy art. 1 ust. 2 u.d.i.p. uregulowania tej ustawy. Z tej ostatniej regulacji wynika, że "Przepisy ustawy (u.d.i.p.) nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi." Przepisy k.p.k. odnoszą się jednak do akt sprawy rozumianych jako określony zbiór materiałów i dokumentów stanowiący pewną całość, a nie do pojedynczej, będącej częścią tego zbioru informacji publicznej, czy też konkretnie oznaczonego dokumentu (por. wyrok NSA z 21 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 2078/16). Art. 156 k.p.k. reguluje kompleksowo dostęp do akt sprawy będącej zarówno w toku, jak i zakończonej wyłącznie w odniesieniu do stron, obrońców, pełnomocników i przedstawicieli ustawowych. W stosunku do innych osób, w sytuacji gdy postępowanie zostało już ukończone, nie przewiduje żadnych rozwiązań. Ponadto jego regulacją objęta jest jedynie kwestia bezpośredniego wglądu osób trzecich do akt postępowania karnego przygotowawczego a brak jest odrębnych unormowań dostępu osób trzecich do konkretnych treści mogących wynikać z akt postępowania karnego przygotowawczego, a odpowiadających definicji informacji publicznej. Oznacza to więc, że w tym nieuregulowanym zakresie, zastosowanie będą miały przepisy u.d.i.p. (por. wyrok WSA w Opolu z 8 listopada 2022 r. sygn. akt II SAB/Op 38/22). Zatem żądana informacja stanowi informację publiczną i nie podlega ograniczeniom wskazanym w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., w szczególności zaś w zakresie jej udostępnienia nie ma zastosowania tryb udostępnienia akt przewidziany wart. 156 k.p.k., tym bardziej, że Skarżący nie należy (a przynajmniej nie wynika do ani z wniosku ani z akt sprawy) do kręgu osób uprawnionych do skorzystania z uprawnienia wynikającego z tej regulacji. Mając powyższe na uwadze, uznać należy, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej (pkt I wyroku). Na podstawie art, 149 § 1a P.p.s.a. Sąd orzekł, że stwierdzona bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ w terminie 14 dni zareagował na wniosek Skarżącego. Zachowanie adresata wniosku nie cechowało . lekceważenie czy ignorowanie wnioskodawcy, czy lekceważące traktowanie obowiązków wynikających z u.d.i.p., stąd brak możliwości stwierdzenia rażącego naruszenia prawa w stwierdzonej bezczynności (pkt El wyroku). O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do art. 200 P.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł (pkt III wyroku). ----------------------- 6 1