II SAB/Rz 177/22

WyrokWSA w Rzeszowie2022-11-04

Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Marcin Kamiński, Maria Mikolik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ odpowiedź została udzielona po upływie ustawowego terminu 14 dni i nie zawierała wszystkich żądanych informacji. Jednakże, bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ponieważ organ ostatecznie udzielił wyczerpującej odpowiedzi, wyjaśnił powody opóźnienia i poinformował o braku posiadania niektórych danych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej Gminnej Ewidencji Zabytków, zabytków nieruchomych, układów urbanistycznych, zabytków archeologicznych, Gminnego Programu Opieki nad Zabytkami, wydatków na ochronę zabytków, sprawozdań z realizacji programu, finansowania ochrony zabytków, porozumień o samorządowym konserwatorze zabytków, programów rewitalizacji oraz uchwał Rady Gminy w tych sprawach. Wójt Gminy początkowo udzielił częściowej odpowiedzi po terminie, a następnie w toku postępowania przed sądem uzupełnił odpowiedź, wskazując również na brak posiadania niektórych danych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku, ale bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zasądził od Wójta Gminy na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Marcin Kamiński AWSA Maria Mikolik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 listopada 2022 r. sprawy ze skargi C. W. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku C. W. z dnia 18 lipca 2022 r. o dostęp do informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącej C. W. kwotę 619,90 zł /słownie: sześćset dziewiętnaście złotych 90/100/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 24 sierpnia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga C. W. (dalej: "Skarżącej") na bezczynność Wójta Gminy [...] (dalej: "Wójt" lub "Organ"), w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że 18 lipca 2022 r. Skarżąca za pośrednictwem poczty e-mail zwróciła się do Organu o udostępnienie informacji publicznej obejmującej aktualnie obowiązujące dokumenty stanowiące o działaniach organów samorządu w latach 2016 - 2022: – zawierające informacje dotyczące Gminnej Ewidencji Zabytków z wyszczególnieniem dat jej sporządzenia, dat jej aktualizacji, formy prowadzenia ewidencji włączonych i wyłączonych z Gminnej Ewidencji Zabytków przedmiotów, – zawierające informacje dotyczące zabytków nieruchomych na terenie gminy włączonych i wyłączonych z gminnej ewidencji zabytków, – zawierające informacje dotyczące historycznych układów urbanistycznych lub ruralistycznych na terenie gminy włączonych i wyłączonych z gminnej ewidencji zabytków, – zawierające informacje dotyczące zabytków archeologicznych na terenie gminy włączonych i wyłączonych z gminnej ewidencji zabytków, – zawierające informacje dotyczące Gminnego Programu Opieki nad Zabytkami, w zakresie wskazania daty jego sporządzenia, daty jego aktualizacji, wskazania celów do realizacji we wspomnianym dokumencie, – zawierające informacje dotyczące wydatków związanych ze sporządzonym programem opieki nad zabytkami - w zakresie środków wydatkowanych - wydanych, oraz planowanych do wydania we wnioskowanym okresie, – stanowiące sprawozdania z realizacji Gminnego Programu Opieki nad Zabytkami, – zawierające informacje dotyczące finansowania ochrony zabytków w gminie; – zawierające informacje dotyczące porozumienia o samorządowym konserwatorze zabytków, – zawierające informacje o gminnym programie rewitalizacji, – zawierające informacje o lokalnym programie rewitalizacji, – uchwały Rady Gminy stanowiące w zakresie spraw opisanych powyżej, – informacje o innych, niewymienionych informacji o tożsamym znaczeniu i zakresie odnoszących się do działań wskazanych powyżej. Skarżąca wniosła o podanie miejsca ich udostępnienia na serwerach właściwego urzędu, względnie przesłanie ich na adres mailowy Skarżącej. Zdaniem Skarżącej, Organ pozostaje w nieusprawiedliwionej bezczynności, bowiem w terminie przewidzianym ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902) – dalej: "u.d.i.p.", nie udostępnił wnioskowanej informacji, ani nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 u.d.i.p. Skarżąca wniosła o zobowiązanie Wójta do załatwienia wniosku, stwierdzenie, że Organ dopuścił się bezczynności, przeprowadzenie dowodu z dokumentów wskazanych w skardze oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł, że odpowiedź na wniosek został udzielona Skarżącej w piśmie z 3 sierpnia 2022 r. nr B1.1431.2.2022, wysłanym pocztą elektroniczną 4 sierpnia 2022 r., tj. na cztery dni przed wniesieniem skargi. W piśmie procesowym z 2 września 2022 r. Skarżąca zawarła oświadczenie o podtrzymaniu skargi w zakresie – jak podała – ppkt 3, 4, 5, 6, 7, 8, 11 i 12 wniosku. Jednocześnie ponowiła wniosek oz zasądzenie kosztów postępowania, przedstawiając wykaz poniesionych kosztów w łącznej kwocie 616,90 zł. Natomiast w piśmie z dnia 9 września 2022 r. Wójt Gminy [...], przesłanym także do pełnomocnika strony skarżącej, udzielił w 13 punktach odpowiedzi na wniosek o dostęp do informacji publicznej. Wyrażono w nim końcowo nadzieje, że przedstawione informacje będą dla skarżącej przydatne, zaś w przypadku ewentualnych wątpliwości zwróci się o wyjaśnienie bezpośrednio do urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako zasadna została przez WSA uwzględniona. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga została rozpoznana przez WSA w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak NSA w wyroku z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX). Na mocy art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902 z późn. zm.; zwana dalej: "u.d.i.p."), udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska Sądów Administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Celem skargi na bezczynność wniesionej w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest doprowadzenie do podjęcia czynności lub aktu przez podmiot zobowiązany do działania unormowanego ustawą o dostępie do informacji publicznej. Dla rozstrzygnięcia takiej skargi znaczenie ma zatem kwestia tego, czy podmiot zobowiązany udostępnił żądaną od niego informację, względnie, czy wydał decyzję o odmowie jej udostępnienia bądź poinformował wnioskodawcę o niemożności udzielenia wnioskowanych danych (np. w sytuacji, kiedy ich nie posiada). Dla stwierdzenia bezczynności nie są natomiast istotne przyczyny, z powodu których akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również, czy brak działania był zawiniony czy też niezawiniony, jak też czy spowodowany był przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinien zostać wydany (tak WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 9 grudnia 2020 r., o sygn. II SAB/Rz 107/20, CBOSA). Nie jest przez Strony kwestionowany charakter prawny informacji objętych wnioskiem Skarżącej z dnia 18 lipca 2022 r. pod kątem ich zakwalifikowania jako informacji publicznej. Dane, których to skarżącą żądała od Organu dotyczące działalności samorządu gminnego w obszarze opieki nad zabytkami, (np. dokumenty stanowiące sprawozdania z realizacji Gminnego Programu Opieki nad Zabytkami), odpowiadają pojęciu informacji publicznej wyrażonego w art. 1 ust. 1 i nast. u.d.i.p., bowiem wiążą się bezpośrednio z informacjami o konkretnych sposobach realizacji zadań publicznych samorządu gminnego – zob. art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o samorządzie gminnym. Zatem do przedmiotowego wniosku należało stosować procedury nakreślone przepisami u.d.i.p. w tym jej art. 13 ust. 1 u.d.i.p., który stanowi: Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Natomiast w myśl art. 13 ust. 1 w/w ustawy, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Przytoczone przepisy określają zatem terminy, w jakich organ winien zareagować wobec zgłoszonego żądania dostępu. Należało potwierdzić stanowisko Skarżącej strony o tym, że pismo Wójta Gminy [...] z 3 sierpnia 2022 r. będące odpowiedzią na żądanie C. W. z dnia 18 lipca 2022 r. (data wpływu do Urzędu Gminy – 19 lipca 2022 r.), przesłany do w/w za pomocą poczty email dopiero w dniu 4 sierpnia 2022 r., zostało przekazane wnioskodawczyni po nieznacznym upływie ustawowego terminu 14 dni, od dnia wpływu samego wniosku (opóźnienie 2 dni). Ponadto pismo to niewątpliwie zawierało jedynie część wnioskowanych przez nią informacji publicznych. To zaś powoduje, że wymieniony Organ samorządu gminnego naruszył art. 13 ust. 1 u.d.i.p. gdyż był bezczynny w rozpoznaniu zgłoszonego przez stronę skarżącą żądania, także w chwili wniesienia do WSA w skargi na bezczynność. Zarzucana Wójtowi bezczynność nie ma wymiaru rażącego naruszenia prawa, bowiem odpowiedź na wniosek była spóźniona lecz nieznacznie, a poza tym w toku postępowania przed WSA w piśmie z dnia 9 września 2022 r. Wójt po zapoznaniu się z argumentacją Strony skarżącej przekazał Jej całość dostępnych mu danych, wskazał źródła dostępu, jak i poinformował ją o tym, że niektórych objętych jej wnioskiem danych nie posiada w swych zasobach. Pismo to zostało przekazane do wiadomości fachowego pełnomocnika strony skarżącej. Sąd analizując treść przekazywanych informacji oraz czasookresy ich wysłania do wnioskodawczyni, nie dopatrzył się w działaniach Wójta symptomów lekceważenia praw strony czy też celowego działania opóźniającego realizację tych uprawnień. Nie można zatem stwierdzić, że w niniejszej sprawie doszło do kwalifikowanej postaci nieprawidłowego pod kątem milczenia organu zastosowania przepisów u.d.i.p. Końcowo, Organ w pełni zrealizował intencje wnioskodawczyni jak i wyraził chęć współpracy ze stroną o czym świadczy treść pisma procesowego z 9 września 2022 r. Pełna realizacja wniosku dostępowego przez Wójta nie pozwoliła Sądowi do zastosowania przepisu art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez zobowiązanie organu, aby w sposób określony prawem przekazał stronie w określonym terminie żądane przez nią wiadomości publiczne. Z tych też przyczyn nie zaistniały też podstawy do wymierzenia Wójtowi grzywny - art. 149 § 2 P.p.s.a. Ponieważ w chwili rozpoznania skargi ustała stwierdzona przez Sąd bezczynność, która jednocześnie nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, to należało orzec jak w pkt I i II sentencji wyroku o uwzględnieniu skargi na podstawie art. 149 § 1 pkt 3, § 1a P.p.s.a. Natomiast orzeczenie o kosztach postępowania przed WSA ma umocowanie w art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Objęto nim wnioskowane koszty wynagrodzenia adwokata (480 zł), opłatę od skargi (100 zł), opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł) oraz koszty procesowej korespondencji (19,90 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło