II SAB/Rz 34/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Ewa Partyka po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.G. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] w przedmiocie nierozpoznania zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę. R.G. w skardze na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] z dnia [.] listopada 2016 r. nr [.] stwierdzające niedopuszczalność wniesionego przez nią zażalenia na pozostawienie przez Prezydenta Miasta [.] podania o przyznanie świadczenia wychowawczego bez rozpoznania, zarzuciła "organowi bezczynność w odniesieniu do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy". Sprawa ta prowadzona jest pod sygn. II SA/Rz 1774/16. W związku z wątpliwościami co do treści ww. skargi i przedmiotu zaskarżenia, zarządzeniem z dnia 26 kwietnia 2017 r. sygn. II SA/Rz 1774/16, wezwano pełnomocnika skarżącej do sprecyzowania, czy skarga ta jest również skargą na bezczynność organu, a jeżeli tak to którego (SKO w [.] albo Prezydenta Miasta [.]). W piśmie z dnia 11 maja 2017 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że ww. skarga była również skargą na bezczynność obu ww. organów. W tych okolicznościach na mocy zarządzenia z dnia 12 maja 2017 r. wyłączono skargi na bezczynność ww. organów do odrębnego rozpoznania. Sprawy te zarejestrowano pod sygn. II SAB/Rz 34/17 – w przypadku bezczynności SKO w [.], oraz II SAB/Rz 35/17 - w przypadku bezczynności Prezydenta Miasta [.]. Jednocześnie polecono wezwać pełnomocnika skarżącej do sprecyzowania, jakiego postępowania dotyczy skarga na bezczynność SKO w [.], pod rygorem przyjęcia, że dotyczy ona postępowania z zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Na wstępie zaznaczyć należy, że w dniu 1 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), którą poza przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej zwanej: "Kpa") znowelizowano również ustawę z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) dalej zwaną "Ppsa". W myśl jednak art. 17 ust. 1 ustawy nowelizującej, do postępowań przed sądami administracyjnymi, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 9 [tj. Ppsa], w brzmieniu dotychczasowym. W myśl natomiast art. 16 ustawy nowelizującej, do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 [tj. Kpa], w brzmieniu dotychczasowym, z tym że do tych postępowań stosuje się przepisy art. 96a-96n ustawy zmienianej w art. 1. Wobec tego skargę na bezczynność SKO w [.] rozpoznano przy uwzględnieniu przepisów w brzmieniu dotychczasowym, obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2017 r. Przystępując natomiast do oceny skargi wskazać należy, że warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest istnienie sprawy administracyjnej, której organ - pomimo prawnego obowiązku – na żądanie strony lub z urzędu, nie załatwia w przepisanej formie i terminie. Brak sprawy administracyjnej oznacza niedopuszczalność skargi na bezczynność organu w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa, ponieważ organ nie może pozostawać bezczynny w sprawie, która się nie toczy. Mając na względzie przepisy art. 149 Ppsa nie można byłoby bowiem przeprowadzić w takich okolicznościach kontroli, o jakiej mowa w art. 3 § 1 Ppsa. Określenie przedmiotu zaskarżenia jest zaś wymogiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 57 § 1 pkt 1 i 2 Ppsa, i należy do obowiązków skarżącego. Kontrola bezczynności organów administracji publicznej zasadniczo ograniczona jest do przypadków określonych w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 Ppsa, a więc w sprawach podlegających załatwieniu w formach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 Ppsa (pkt 8) oraz w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 - 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Z powodu braku odpowiedzi pełnomocnika na zarządzenie z dnia 12 maja 2017 r. Sąd przyjął - zgodnie z oznaczonym w tym zarządzeniu rygorem, że skarga na bezczynność SKO w [.] dotyczyła postępowania z zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Pomijając prawną kwalifikację zażalenia skarżącej rozpatrzonego postanowieniem SKO w [.] z dnia [.] listopada 2016 r. nr [.], ponieważ oceny takiej dokonano w sprawie o sygn. II SA/Rz 1774/16, tak określony przedmiot sprawy nie podlegał kontroli sądu administracyjnego, jako że nie mieścił się w granicach wyznaczonych w szczególności przez przepisy art. 3 § 2 – 3 Ppsa. Pełnomocnik skarżącej nie określił zaś innego przedmiotu zaskarżenia. Z akt administracyjnych dołączonych do sprawy II SA/Rz 1774/16 wynikało zaś tylko tyle, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie świadczenia wychowawczego, a Prezydent Miasta [.] pozostawił jej podanie bez rozpoznania. Na to "pozostawienie podania bez rozpoznania" R.G. wniosła zażalenie, a SKO w [.] postanowieniem z dnia [.] listopada 2016 r. nr [.] stwierdziło jego niedopuszczalność. Kontroli Sądu, w stanie prawnym obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2017 r., nie podlegało ani postępowanie prowadzone przez właściwy organ administracji publicznej w trybie przepisów art. 37 Kpa, ani postanowienie kończące takie postępowanie wpadkowe (por. postanowienie tut. Sądu z dnia 9 kwietnia 2015 r. sygn. II SA/Rz 380/15 i powołane tam orzecznictwo, dostępne na stronie internetowej "http://orzeczenia.nsa.gov.pl"). Na postanowienie takie nie służyło bowiem zażalenie (por. art. 141 § 1 oraz art. 123 § 1 i 2 Kpa). Miało ono charakter wpadkowy (incydentalny), nie kończyło postępowania w sprawie administracyjnej i nie zawierało rozstrzygnięcia co do istoty takiej sprawy. Nie kreowało również nowej sprawy administracyjnej. Tym samym nie spełniało wymagań określonych w art. 3 § 2 pkt 2 Ppsa, przez co nie służyła w takiej sprawie wpadkowej również skarga na bezczynność, o której mowa w przepisach art. 3 § 2 pkt 8 lub 9 Ppsa. Skarga dotycząca nierozpoznania przez SKO w [.] zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, bez względu na to, czy rzeczywiście taki środek ponaglający został przez skarżącą skierowany do tego organu, była niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Ppsa. Sprawa ta nie należała bowiem do właściwości sądu administracyjnego.