II SAB/Rz 45/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi M. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie uregulowania stosunków wodnych na działkach I. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sądowych; IV. wymierza Wójtowi Gminy [...] grzywnę w wysokości 5 000 zł /słownie: pięć tysięcy złotych/; V. przyznaje na rzecz skarżącej M. S. od Wójta Gminy [...] kwotę 5 000 zł /słownie: pięć tysięcy złotych/; VI. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz adwokat J. J. wynagrodzenie w kwocie 295 zł 20/100 /słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy/ tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł /słownie: dwieście czterdzieści złotych/ i tytułem 23 % podatku VAT kwotę 55 zł 20/100 /słownie: pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy/. W dniu 7 maja 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga MS (dalej: "skarżącej"), w której jako przedmiot zaskarżenia wskazała przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie uregulowania stosunków wodnych, pod nr [...]. przez Wójta Gminy [...]. Wójt dopuścił się nieusprawiedliwionej przewlekłości, gdyż do tej pory nie zakończył postępowania prowadzonego od 30 sierpnia 2012 r., czym naruszył art. 35 § 1 i 3 oraz art. 12 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a.". Skarżąca wniosła o: – zobowiązanie organu do zakończenia postępowania, – stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, – przyznanie od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) – dalej: "P.p.s.a.", – w przypadku nieuwzględnienia wniosku o przyznanie sumy pieniężnej – wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., – zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, – przyznanie pełnomocnikowi skarżącej kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielnej z urzędu. Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt administracyjnych wynika następujący stan faktyczny i prawny sprawy: W piśmie z dnia 30 sierpnia 2012 r. skarżąca zwróciła się do Wójta Gminy [...] o wszczęcie postępowania w sprawie stawu na sąsiadującej z jej nieruchomością działką należącą do JW. Zawiadomieniem z dnia 12 września 2012 r. nr [...], Wójt Gminy [...] poinformował wnioskodawczynię o wszczęciu na jej wniosek postępowania w sprawie uregulowania stosunków wodnych na działkach nr 1057 i 1056 położonych we wsi [...]. Po przeprowadzeniu w dniu 22 maja 2013 r. rozprawy administracyjnej, Wójt w piśmie z dnia 11 lipca 2013 r. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [....] o podjęcie działań w celu kontroli legalności zbiornika wodnego na działce nr 1056 i postanowieniem z dnia 22 lipca 2013 r., wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., zawiesił prowadzone przez siebie postępowania administracyjne. Zdaniem organu, prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy stosunków wodnych wymaga uprzedniego uzyskania opinii organu nadzoru budowlanego, co do legalności i prawidłowości usytuowania spornego oczka wodnego. W piśmie z dnia 2 lipca 2014 r. (k. 112) skarżąca zawarła wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania, domagając się jednocześnie wydania nakazu likwidacji rowu melioracyjnego, wykonanego przez jej sąsiada, którym wody opadowe kierowane są na teren jej działki. Pismo z takim żądaniem skarżąca wniosła ponownie w dniu 30 sierpnia 2014 r. (k. 135) argumentując, że prowadzenie przez organy nadzoru budowlanego postępowania naprawczego w przedmiocie zbiorników wodnych na działce sąsiedniej, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. względem postępowania prowadzonego przez Wójta w przedmiocie uregulowani stosunków wodnych. Pismem z dnia 10 października 2014 r. (k. 138) Wójt Gminy [...] poinformował skarżącą, że w jego ocenie nie zachodzą przesłanki do podjęcia zawieszonego postępowania. Stanowisko o braku podstaw tak do podjęcia zawieszonego postępowania, jak również o braku podstaw do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postepowania, organ powtórzył w piśmie do skarżącej z dnia 26 października 2014 r. (k. 155). Uwzględniając żądanie skarżącej, postanowieniem z dnia 6 lutego 2015 r. nr [...] Wójt Gminy [...] odmówił podjęcia zawieszonego postępowania prowadzonego w sprawie uregulowania stosunków wodnych na działkach nr 1057 i 1056, położonych w miejscowości W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "Kolegium" lub "SKO") na skutek zażalenia skarżącej postanowieniem z dnia [....] maja 2015 r. nr [...] uchyliło postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania i jednocześnie orzekło o podjęciu postępowania w opisywanej sprawie. Kolegium wskazało, że postępowanie legalizacyjne prowadzone przez organy nadzoru budowlanego w sprawie oczek wodnych zlokalizowanych na działce sąsiadującej z działką skarżącej nie stanowi zagadnienia wstępnego dla rozpatrzenia sprawy stosunków wodnych. Kwestia legalności zbiorników wodnych nie jest elementem stanu faktycznego, od którego ustalenia zależy końcowe rozstrzygnięcie sprawy prowadzonej w przedmiocie ewentualnego naruszenia stosunków wodnych. Z akt sprawy wynika, że postanowienie Kolegium wraz z aktami sprawy wpłynęło do Wójta w dniu 8 czerwca 2015 r., a pierwszą czynnością podjętą przez organ było wydanie w dniu 6 lipca 2015 r. postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie uregulowania stosunków wodnych na wnioskowanych nieruchomościach. Następnie, w dniu 9 lipca 2015 r. Wójt Gminy [...] wezwał strony do złożenia zeznań na rozprawie administracyjnej zaplanowanej na 22 lipca 2015 r. Uwzględniając wniosek JW organ zmienił termin rozprawy na dzień 29 lipca 2015 r., zaś wobec wniosku skarżącej z dnia 23 lipca 2015 r. o odroczenie terminu rozprawy spowodowane stanem jej zdrowia, do dnia 3 października 2015 r. Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że Wójt zaniechał przeprowadzenia tej rozprawy. W piśmie z dnia 23 grudnia 2015 r. nr [...] Wójt działając na podstawie art. 36 K.p.a. poinformował strony o nowym terminie załatwienia sprawy – 31 marca 2016 r., wskakując jednocześnie, że przedłużenie terminu spowodowane jest koniecznością przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego hydrologa (k. 280). Postanowieniem z dnia 25 lutego 2016 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 37 § 1 i 2 K.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uznało zażalenie skarżącej za uzasadnione i wyznaczyło Wójtowi Gminy [...] dodatkowy 14-dniowy termin załatwienia opisywanej sprawy. Jak wynika z prezentaty w aktach administracyjnych, postanowienie Kolegium wpłynęło do Wójta w dniu 25 marca 2016 r. W dniu 5 kwietnia 2016 r. Wójt wezwał strony na rozprawę administracyjną wyznaczoną na dzień 19 kwietnia 2016 r., a po jej przeprowadzeniu, w dniu 21 kwietnia 2016 r wezwał strony postępowania do udziału w wyznaczonych na dzień 29 kwietnia 2016 r. oględzinach nieruchomości przeprowadzonych przez biegłego hydrologa. Opinię biegły sporządził w kwietniu 2016 r. (w aktach sprawy brak informacji o dacie jej przedstawienia organowi), zaś w dniu 5 maja 2016 r. Wójt przekazał Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] akta administracyjne wraz ze skargą MS na bezczynność i przewlekłe prowadzenie sprawy. Z nadesłanych akt sprawy, w tym sporządzonego spisu dokumentów oraz metryki sprawy wynika, że po przekazaniu akt ww. organowi, Wójt Gminy [...] przekazywał kolejne skargi MS organowi wyższego stopnia. Nie podejmował natomiast innych czynności w celu załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł, że opisywane postępowanie jest wielowątkowe, gdyż równolegle przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] prowadzone jest postępowanie w sprawie legalności wykonania zbiornika wodnego (oczek wodnych) na działce nr 1056. Wobec powyższego – zdaniem organ – niemożliwe było prowadzenie postępowania w przedmiocie uregulowania stosunków wodnych do czasu wydania ostatecznego rozstrzygnięcia przez organ nadzoru budowlanego. Sąd zarządzeniem z dnia 17 czerwca 2019 r. zwrócił się do SKO o wyjaśnienie, czy po przekazaniu do tut. Sądu skargi MS wraz z aktami administracyjnymi na skutek pisma skarżącej nazwanych "skargami" były wydawane postanowienia na podstawie art. 37 K.p.a. W odpowiedzi Kolegium nadesłało akta administracyjne sprawy zakończone: - postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], którym uznało zażalenie MS za uzasadnione i wyznaczyło organowi I instancji dodatkowy 14-dniowy termin załatwienia sprawy oraz stwierdziło, że niezałatwienie sprawy uregulowania stosunków wodnych w terminie oraz przewlekłe prowadzenie postępowania nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Postanowienie to znajdowało się w nadesłanych przy skardze aktach administracyjnych sprawy; - postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], którym umorzono postępowanie w sprawie zażalenia MS na przewlekłe postępowanie Wójta Gminy [...] w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Zatem to postanowienie nie pozostaje w związku ze sprawą, której dotyczy skarga MS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz.2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kognicja sądu administracyjnego obejmuje m.in. kontrolę działalności administracji publicznej przez orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadku, gdy nie wydają decyzji administracyjnej w sprawach indywidualnych, podlegających załatwieniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Badając zasadność takiej skargi Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, którymi Sąd dysponuje w dniu orzekania w sprawie. Zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa mogła zostać rozpoznana w trybie uproszczonym. Na podstawie przedstawionego materiału dowodowego Sąd uznał, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna. Ze względu na datę wszczęcia postępowania administracyjnego wnioskiem skarżącej z dnia 17 sierpnia 2012 r. w przedmiocie szkody spowodowanej zmianą stosunków wodnych na gruncie, w niniejszej sprawie zgodnie z art. 16 i art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935) zastosowanie mają przepisy K.p.a. i przepis art. 52 P.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym do 1 sierpnia 2017 r. Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. (w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na bezczynność z wyczerpaniem środków zaskarżenia równoznaczne jest wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia bądź wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jeśli brak jest organu wyższego stopnia (art. 37 § 1 k.p.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r.). Pismem nazwanym przez skarżącą skargą z dnia 2 lutego 2016 r. wniosła w istocie zażalenie na bezczynność oraz na przewlekłe prowadzenie przez Wójta Gminy [...] postępowania w sprawie o naruszenie stosunków wodnych. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uznało zażalenie za uzasadnione i wyznaczyło organowi I instancji dodatkowy 14 dniowy termin załatwienie ww. sprawy (pkt 1) oraz stwierdziło, że niezałatwienie ww. sprawy w terminie oraz przewlekłe prowadzone postępowanie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Postanowienie to nadal jest aktualne, gdyż niniejsza skarga jest pierwszą skargą po wydaniu ww. postanowienia SKO, pomimo znacznego upływu czasu. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie jest jednak uwarunkowane zachowaniem określonego terminu. Dopiero złożenie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania do sądu administracyjnego i rozpoznanie takiej sprawy powoduje, że nie można już powoływać się na wniesione poprzednio zażalenie, jako spełnienie wymogu uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia w przypadku złożenia skargi na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (por. wyrok NSA z 20.07.2018 r. sygn. akt II OSK 54/18 oraz postanowienie NSA z 17.04.2019 r. sygn. akt I OSK 763/19 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administarcyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl dalej: "cbosa"). W rozpoznawanej sprawie droga sądowa jest dopuszczalna, gdyż skarżąca wyczerpała środek zaskarżenia, który nie został wcześniej wykorzystany wniesieniem skargi na przewlekle prowadzone postępowania. Postępowanie administracyjne jest prowadzone w sposób przewlekły wówczas, gdy organowi można skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych), pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość postępowania oznacza też stan, w którym organ administracyjny w sposób nieuzasadniony "przedłuża" w trybie art. 36 § 2 K.p.a termin załatwienia sprawy powołując się na niezależne od niego przyczyny uniemożliwiające dotrzymanie terminu podstawowego. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. To również prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 września 2016 r., II SAB/Go 68/16). Organ prowadzi postępowanie przewlekle wówczas, gdy podejmuje czynności zbędne, pozorne, oraz gdy nie podejmuje żadnych czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Przesłanką uznania przez Sąd przewlekłości postępowania jest sposób zachowania się organu w trakcie toczącego się postępowania, prowadzący do niezałatwienia sprawy w wymaganym terminie, nie zaś fakt, że postępowanie to zostało wreszcie zakończone. Tym różni się przewlekłe prowadzenie postępowania od bezczynności organu. Przechodząc do merytorycznej oceny przewlekłego prowadzenia sprawy, to na tle opisanych w części wstępnej uzasadnienia działań organu I instancji nasuwa się jeden podstawowy wniosek, że od daty wszczęcia postępowania to jest 17 sierpnia 2012 r. do dnia wyrokowania przez Sąd, czyli do 24 czerwca 2019 r. nie została wydana decyzja organu I instancji. Z akt sprawy wynika ponadto, że skarżąca uzupełniła wniosek w piśmie z dnia 23 września 2012 r., a w piśmie z dnia 28 listopada 2012 r. zwraca się o wyznaczenie rozprawy administracyjnej na 19 grudnia 2012 r. Organ I instancji pismem z dnia 17 grudnia informuje strony postępowania, że termin załatwienia sprawy wyznacza do 31 maja 2017 r. Zawiadomieniem z dnia 25 kwietnia 2013 r. wyznacza rozprawę administracyjną wraz z oględzinami na 22 maja 2013 r., z przeprowadzenia której protokół znajduje się w aktach administracyjnych. Organ I instancji nie wydaje jednak decyzji, czego należało się spodziewać po zawiadomieniu stron pismem z dnia 12 czerwca 2013 o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i pouczeniu o uprawnieniach strony z art. 10 K.p.a., tylko postanowieniem z dnia 22 lipca 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. zawiesza postępowanie w sprawie uregulowania stosunków wodnych na działkach nr 1057 i 1056 położonych w miejscowości W. Przyczyną zawieszenia, jak stwierdził organ, była konieczność zbadania sprawy w zakresie dotyczącym legalności oczka wodnego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], co ułatwi wydanie właściwej decyzji w przedmiotowej sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia 22 maja 2015 r. nr [...] na skutek zażalenia skarżącej uchyliło w całości postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia 6 lutego 2015 r. nr [...] o odmowie podjęcia zwieszonego postępowania w sprawie uregulowania stosunków wodnych i jednocześnie orzekło o podjęciu postępowania w sprawie. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium jednoznacznie wskazało, że wynik postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] dotyczący legalności budowy oczka wodnego nie stanowi zagadnienia wstępnego dla rozpatrzenia sprawy stosunków wodnych. Zwrócić również trzeba uwagę na fakt, że skarżąca oraz jej fachowy pełnomocnik kilkakrotnie występowali o podjęcie zawieszonego postępowania, na które w Wójt Gminy [...] w piśmie z dnia 30 października 2014 r. oświadczył, że pozostawi wniosek skarżącej bez odpowiedzi do chwili rozstrzygnięcia sprawy oczka wodnego przez PINB (karta akt. admin. nr 148). Ponadto Wójt Gminy [...] pomimo, że zawieszone postępowanie zostało podjęte ww. postanowieniem SKO, to podjął postępowanie własnym postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. Po tej dacie Wójt Gminy [...] w 2015 r. podejmował próby przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, ale okazały się one nieskuteczne. Po postanowieniu Kolegium z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] (karta akt admin. nr 312), w którym stwierdzono, że niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekle postępowanie nastąpiły z rażącym naruszeniem prawa, pismem z dnia 5 kwietnia 2016 r. wyznaczył rozprawę administracyjną na dzień 19 kwietnia oraz przedłużył termin do załatwienia sprawy do 20 maja 2016 r. Przeprowadzono też 29 kwietnia 2016 r. oględziny w terenie z udziałem biegłego. Po tej dacie organ I instancji nie podjął już żadnych czynności, ani nie ponowił przedłużenia terminu w trybie art. 36 K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze już [...] maja 2016 r. w wyżej powołanym postanowieniu stwierdziło, ze sposób procedowania Wójta Gminy [...] sprawy o naruszenie stosunków wodnych jest dotknięty rażącym naruszeniem prawa. Ocenę tą podtrzymuje również Sąd w 2019 roku. Ustawodawca nie przewidział gradacji rażącego naruszenia prawa, ale w tej sprawie jest to niewątpliwie stopień wysoki, co zostało zawarte w I i II pkt sentencji wyroku. Sąd zobowiązał też Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych (pkt. III sentencji wyroku). Sąd mając na uwadze wyjątkowo długo prowadzone postępowanie, które nie doprowadziło do wydania przez organ I instancji decyzji po 25 maja 2016 r. i zlekceważeniu terminu zakreślonego przez Kolegium do załatwienia sprawy, to na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. uznał za słuszne obciążenie organu obowiązkiem zapłaty na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 5 000 zł. Wysokość sumy pieniężnej stanowi odpowiednią rekompensatę dla strony z tytułu długotrwałego postępowania administracyjnego. Została ustalona w dolnych granicach, biorąc pod uwagę okres prowadzenia sprawy i ewidentnym uchylaniem się od podjęcia jakiejkolwiek decyzji. Kwota ta nie jest nadmiernym obciążeniem dla organu ani bezpodstawnym wzbogaceniem dla strony. Sąd uwzględnił również wniosek skarżącej o wymierzenie grzywny. Powyższe wskazuje, że niezakończenie tego postępowania przed skarżonym organem I instancji nie wynikło z niezależnych od tego organu okoliczności prowadzenia postępowania, w tym np. przed organem odwoławczym, czy szeregu skomplikowanych podejmowanych w spornym okresie postępowania przed organem I instancji czynności, lecz z ewidentnej nieefektywności i uchylania się skarżonego organu od rzetelnego rozstrzygnięcia sprawy, pomimo ewidentnej wiedzy organu o tak długim okresie, który upłynął od wszczęcia postępowania. Mając to na względzie Sąd orzekł jak w pkt V wyroku. Kwota grzywny wymierzona organowi jest też pochodną czasu prowadzenia postępowania i wysokość jej plasuje się również w dolnych granicach kwoty grzywny określonej przepisami prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na podstawie art. 149 § 1 i 2 i P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o wynagrodzeniu dla pełnomocnika, który działał w ramach przyznanej pomocy prawnej Sąd orzekł na podstawie art. 250 P.p.s.a.