II SAB/Rz 50/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maria Mikolik Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi O. na bezczynność Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Dyrektor Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w T. dopuścił się bezczynności; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w T. na rzecz strony skarżącej O. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z 15 lutego 2024 r. O. (dalej: "strona skarżąca) zwróciła się do Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w T. (dalej: "Dyrektor WORD", "organ") o udostępnienie informacji publicznej, poprzez podanie: - czasu (średni i maksymalny w minutach) oczekiwania na egzamin dla poszczególnych kategorii prawa jazdy w poszczególnych dniach w styczniu 2024 r. Strona wnioskująca wyjaśniła, że informacja ta jest łatwo dostępna we WRAP (WORD Raporty). Strona wnioskująca sprecyzowała, że nie chodzi o czas oczekiwania na egzamin w wymiarze ilości dni, lecz o czas oczekiwania w dniu egzaminu, w wymiarze ilości minut oczekiwania od godziny wyznaczonej egzaminu. Strona zwróciła się o przesłanie powyższej informacji na podany adres e-mail. W odpowiedzi Dyrektor WORD pismem z 28 lutego 2024 r. znak: WORD.SD.7/2024, uzupełnionym pismem z 28 marca 2024 r. znak: WORD.SD.15/2024, przesłał raport czasu oczekiwania na egzamin dla poszczególnych kategorii prawa jazdy za okres 2024-01-01 – 2024-01-31. Wyjaśnił, że opóźnienia w rozpoczęciu egzaminów wynikały z absencji chorobowej egzaminatorów, niezaplanowanych urlopów na żądanie egzaminatorów, przedłużania czasu trwania egzaminów przez poszczególnych egzaminatorów, awarii pojazdów. W dniu 20 marca 2024 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) O. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na bezczynność Dyrektora WORD w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Strona skarżąca podniosła, że organ w piśmie z 28 lutego 2024 r. wskazał liczby opóźnień ogółem dla całego miesiąca stycznia 2024 r., tymczasem wniosek dotyczył opóźnień w rozpoczynaniu egzaminów na prawo jazdy w poszczególnych dniach. Strona wyjaśniła, że wnioskowane informacje stanowią informację publiczną i powinny zostać udostępnione w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm. – dalej: "u.d.i.p."). W odpowiedzi na skargę Dyrektor WORD zwrócił się o umorzenie postępowania. Wyjaśnił, że Ośrodek jako samorządowa wojewódzka osoba prawna objęty jest dyspozycją art. 4 u.d.i.p. Wnioskowane zaś informacje stanowią informację publiczną. Organ przyznał, że udzielona 28 lutego 2024 r. informacja była niepełna, bowiem podano wnioskodawcy liczbę opóźnień dla całego miesiąca stycznia 2024 r, zaś wniosek obejmował wskazanie opóźnień dla poszczególnych dni. Wobec powyższego pismem z 28 marca 2024 r. przekazano wnioskodawcy uzupełnioną informację obejmującą wnioskowany zakres. Zdaniem organu wobec udzielenia żądanej informacji, postępowanie stało się bezprzedmiotowe, a tym samym winno ulec umorzeniu. Dyrektor wyjaśnił także, że przedmiotowa omyłka wynikała z drastycznego wzrostu ilości wniosków o udostępnienie informacji publicznej ze strony Organizacji związkowej. Ilość tych wniosków utrudnia funkcjonowanie organu i koliduje z obowiązkami pracowników realizujących zadania WORD. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a."), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 § 2 pkt. 8 i 9 P.p.s.a. bezczynność może stać się przedmiotem skargi tylko w takim zakresie, w jakim dotyczy niewykonywania kompetencji w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt. 1 - 4 P.p.s.a. (decyzji administracyjnych, określonego rodzaju postanowień oraz aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub czynności wynikających z przepisów prawa) lub w przepisach szczególnych do których odnosi się art. 3 § 2 pkt. 9 i art. 3 § 3 P.p.s.a. Aby można było mówić o bezczynności administracji publicznej musi więc istnieć przepis prawny, który w określonej sytuacji prawnej nakłada na organ obowiązek określonego działania, w przewidzianej do tego formie i terminie. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania jest bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne, oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a także organizacje związkowe i organizacje pracodawców, reprezentatywne w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1240) oraz partie polityczne. Złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nakłada na podmiot zobowiązany określone obowiązki. U.d.i.p. wprowadza bowiem dwa zasadnicze etapy rozpatrzenia przez podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej takiego wniosku. W pierwszej kolejności powinny one ocenić, czy dana informacja mieści się w zakresie przedmiotowym informacji publicznej, a jeśli tak, ustalić czy nie zachodzą negatywne przesłanki jej udostępnienia. Jeżeli żądane informacje mają charakter informacji publicznej, a podmiot jest w ich posiadaniu, to powinien wówczas udzielić informacji publicznej, albo wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji lub o umorzeniu postępowania, jeżeli zaistniały przesłanki do wydania takich rozstrzygnięć. W pozostałych przypadkach załatwienie sprawy przyjmuje formę pisma skierowanego do wnioskodawcy, w którym zawiadamia się go, że adresat wniosku nie jest zobowiązany do udostępnienia żądanych danych, gdyż nie jest to informacja publiczna lub nie dysponuje on przedmiotową informacją albo nie jest podmiotem, od którego można takich danych żądać, ewentualnie, że w zakresie żądanej informacji publicznej przepisy prawa wprowadzają odrębny tryb dostępu. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin do załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wynosi 14 dni od dnia doręczenia adresatowi wniosku z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że Dyrektor WORD-u w T. jest podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. WORD jest bowiem samorządową wojewódzką osobą prawną utworzoną na podstawie art. 116 ust. 1 – 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1047). Zgodnie z art. 118 ust. 1 ww ustawy działalnością WORD kieruje Dyrektor. Do zadań ośrodka należy m.in. organizowanie egzaminu państwowego na prawo jazdy, który przeprowadzony jest przez egzaminatora zatrudnionego przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 56 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 622). Żądane we wniosku skarżącej informacje w oczywisty sposób należą do kategorii informacji publicznych po myśli art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c i pkt 3 lit. b u.d.i.p. Żądanych we wniosku o udostępnienie informacji publicznej danych skarżony organ udzielił z uchybieniem terminu z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w dni 28 marca 2024 r., po wniesieniu skargi. W związku z powyższym należało uznać, że do dnia wniesienia skargi Dyrektor pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji zawnioskowanych przez skarżącego. Niemniej jednak podmiot zobowiązany stan ten usunął udzielając odpowiedzi w dniu 28 marca 2024 roku. Załatwienie sprawy przez podmiot zobowiązany w sprawie, w której złożono skargę na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, wyłącza możliwość zobowiązania tego podmiotu do dokonania tej czynności, ze względu na faktyczne załatwienie sprawy w dniu orzekania. Jednakże, jeżeli na dzień wniesienia skargi podmiot ten pozostawał w bezczynności, sąd obowiązany jest uwzględnić skargę i stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt. 3 P.p.s.a.). Poddając analizie uchybienie terminowi udostępnienia informacji publicznej Sąd wziął pod uwagę, że po otrzymaniu skargi Dyrektor niezwłocznie udzielił odpowiedzi skarżącemu pełnej odpowiedzi. Okoliczności wskazane przez Dyrektora w odpowiedzi na skargę nie usprawiedliwiają co prawda przyczyn opóźnienia, ale nie sposób uznać, że istniała po jego stronie zła wola, czy też unikano rozpoznania wniosku celowo. W tej sytuacji brak podstaw do przyjęcia, że stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w pkt. I i II wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt. 3 i § 1a P.p.s.a. O należnych stronie skarżącej kosztach postępowania (pkt III wyroku) orzeczono na podstawie art. 200. Z wyłożonych względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku – art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a P.p.s.a.