II SAB/Rz 59/24
WyrokWSA w Rzeszowie2024-09-17
Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Maria Mikolik, Jolanta Kłoda-Szeliga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Sądu Rejonowego dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jeśli podany przez wnioskodawcę adres korespondencyjny okazał się nieaktualny, a organ podjął próbę doręczenia odpowiedzi, która została zwrócona przez pocztę?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, uznając, że organ nie dopuścił się bezczynności. Pomimo przedłużenia terminu na udzielenie informacji, organ podjął próbę doręczenia odpowiedzi, która została zwrócona przez operatora pocztowego z adnotacją o wyprowadzce adresata. Organ sporządził informację zgodnie z wnioskiem i w wymaganym terminie, jednak z powodu nieaktualnego adresu korespondencyjnego wnioskodawcy, nie był w stanie jej doręczyć. Brak innych danych kontaktowych uniemożliwił realizację wniosku w inny sposób, co wyklucza zarzut bezczynności organu.Stan faktyczny
H.S. złożył skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wynagrodzeń biegłych w sprawach o ustanowienie drogi koniecznej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Konstytucji RP, międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wniosek o udostępnienie informacji został złożony 8 grudnia 2023 r. i wpłynął do organu 18 grudnia 2023 r. Organ podjął próbę poinformowania o przedłużeniu terminu, jednak przesyłka wróciła z adnotacją "Adresat wyprowadził się". Organ sporządził odpowiedź w terminie 2 miesięcy, ale nie mógł jej doręczyć z powodu nieaktualnego adresu wnioskodawcy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Maria Mikolik /spr./ AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 września 2024 r. sprawy ze skargi H.S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej – skargę oddala –
II SAB/Rz 59/24
UZASADNIENIE
H.S. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji, zarzucając naruszenie:
- art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji,
- art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek,
- art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji.
W oparciu o ww. zarzuty Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że 8 grudnia 2023 r. złożył listownie wniosek o udostępnienie informacji publicznej związanej z wynagrodzeniem wypłacanym biegłym przyznawanym w sprawach dotyczących ustanowienia drogi koniecznej, prowadzonych w sądzie w latach 2018 -2023 zgodnie ze szczegółowym opisem zawartym w załączniku 1 do wniosku. Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 ww. ustawy, po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi. W ocenie Skarżącego powyższe czyni skargę zasadną i konieczną.
W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego w [...] wniósł o jej oddalenie. Poinformował, że pismem z 26 kwietnia 2024 roku znak: [...] udzielono odpowiedzi na wniosek Skarżącego złożony w dniu 18 grudnia 2024 roku (data wpływu). Prezes SR wyjaśnił, że w dniu 18 grudnia 2023 roku (data wpływu) H.S. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w [...] z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej poprzez podanie wynagrodzenia wypłacanego biegłym przyznawanym w sprawach dotyczących ustanowienia drogi koniecznej w tut Sądzie w latach 2018-2023 zgodnie z szczegółowym opisem zawartym w załączniku do niniejszego wniosku (tabela). Prezes Sądu Rejonowego w [...] pismem z 29 grudnia 2023 roku podjął próbę poinformowania Wnioskodawcy o przedłużeniu terminu do sporządzenia odpowiedzi. Jednakże Poczta Polska zwróciła przesyłkę z adnotacją: "Adresat wyprowadził się". Mając na uwadze powyższe Sąd Rejonowy w [...] nie podjął próby wysłania odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej na wskazany adres we wniosku w związku z adnotacją Poczty Polskiej. Ponadto wniosek nie zawierał numeru telefonu aby dokonać telefonicznej weryfikacji adresu do korespondencji.
Z uwagi na powyższe w ocenie Prezesa Sądu Rejonowego skarga jest bezzasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.) zakres kognicji sądów administracyjnych obejmuje skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w zakresie wskazanym w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. Należy przy tym wskazać, że art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.) dodatkowo wskazuje, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami.
Stosownie do art. 149 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) lub stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.). Ponadto, należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach Sąd stwierdził, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
W pierwszej kolejności należy wskazać na następujące okoliczności, wynikające z akt sprawy. Skarżący we wniosku z 8 grudnia 2023r., który do Organu wpłynął 18 grudnia 2023r., zwrócił się o udzielenie informacji publicznej, dotyczącej wynagrodzenia biegłych przyznawanych w sprawach dotyczących ustanowenia drogi koniecznej w latach 2018-2023r. Skarżący do wniosku dołączył w formie załącznika tabelkę, wedle której należało przedstawić wnioskowane przez niego dane. Wniosek zawierał adres do korespondencji. Organ w zakreślonym terminie 14 – dniowym poinformował Skarżącego, że wniosek zostanie zrealizowany w terminie 2 miesięcy z uwagi na konieczność zgromadzenia wnioskowanych danych.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Stosownie do art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
W okolicznościach sprawy przedłużenie terminu do udzielenia informacji publicznej jawi się jako usprawiedliwione mając na uwadze szczegółowość danych, o jakie wnioskował Skarżący, zgodnie z tabelą zamieszczoną w załączniku nr 1 do wniosku. Organ skierował do Skarżącego przesyłkę zawierającą informację o przedłużeniu terminu do udzielenia informacji publicznej, jednak została ona zwrócona przez operatora pocztowego z adnotacją: "Adresat wyprowadził się". Następnie Organ z zachowaniem 2 – miesięcznego terminu w dniu 9 lutego 2024r. sporządził w formie tabelki informację dotyczącą wynagrodzeń wypłacanych biegłym sądowym w zakresie zgodnym z wnioskiem. Jednakże informacja ta została opatrzona adnotacją z 12 lutego 2024r. o braku możliwości doręczenia odpowiedzi ze względu na zmianę adresu wnioskodawcy. Adres korespondencyjny podany przez Skarżącego we wniosku był w dacie realizacji wniosku nieaktualny zgodnie z podaną przez operatora pocztowego informacją, że adresat wyprowadził się. Jednocześnie Skarżący we wniosku nie przedstawił żadnych innych danych kontaktowych (t.j. numer telefonu, adres e-mail), które umożliwiłyby realizację wniosku w inny sposób.
Należy natomiast wskazać, że zgodnie z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.
Zatem to wnioskodawca określa w swoim wniosku, w jakiej formie i w jaki sposób chciałby otrzymać żądane informacje. W konsekwencji ponosi również odpowiedzialność za brak możliwości udostępnienia informacji publicznej w sytuacji, w której podany przez niego adres korespondencyjny jest nieprawidłowy, czy też tak jak w niniejszej sprawie nieaktualny. Podmiot wnioskujący o udostępnienie informacji publicznej powinien zawrzeć we wniosku takie dane kontaktowe, które umożliwią zobowiązanemu do udostępnienia informacji publicznej kontakt z wnioskodawcą, czy to w formie elektronicznej, czy też listownej. W niniejszej sprawie Skarżący we wniosku zawarł jedynie adres korespondencyjny, odnośnie którego operator pocztowy poinformował, że jest nieaktualny (adresat wyprowadził się). Wnioskodawca nie wskazał innego adresu, jak również adresu e-mail czy też numeru telefonu, który pozwoliłby na kontakt w celu ustalenia innej formy udostępnienia informacji publicznej. Organ sporządził natomiast informację publiczną w sposób zgodny z wnioskiem i z zachowaniem terminu, jednak z uwagi na brak aktualnego adresu, zgodnie z informacją operatora pocztowego, nie był w stanie udostępnić żądanej informacji. W tej sytuacji Organowi na dzień wniesienia skargi nie można postawić zarzutu bezczynności.
Z tych przyczyn Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło