II SAB/Rz 61/19

PostanowienieWSA w Rzeszowie2019-07-15

Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Śliwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez stowarzyszenie zwykłe, reprezentowane przez zarząd, stanowi czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu, wymagającą zgody i pełnomocnictwa wszystkich członków stowarzyszenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez stowarzyszenie zwykłe jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. W związku z tym, zgodnie z art. 41a ust. 2 Prawa o stowarzyszeniach, wymaga ono uprzedniej zgody wszystkich członków stowarzyszenia oraz udzielenia przez nich pełnomocnictwa dla zarządu do dokonania tej czynności. Brak takiego pełnomocnictwa, podpisanego przez wszystkich członków, skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie informacji publicznej. Sąd wezwał stowarzyszenie do nadesłania dokumentów wskazujących na sposób reprezentacji i umocowanie osób podpisujących skargę. Stowarzyszenie przedłożyło statut oraz listę członków zarządu i listę wszystkich członków wraz z ich zgodą na złożenie skargi. Jednakże, pełnomocnictwo do złożenia skargi zostało podpisane tylko przez dwóch członków stowarzyszenia, co nie spełniało wymogu reprezentacji przez wszystkich członków.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Stowarzyszenia oraz zwrócono uiszczoną kwotę wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2019 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w [...] na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie informacji publicznej - postanawia – I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu Stowarzyszeniu "[...]" kwotę 100 (słownie: sto zł) tytułem uiszczonego w sprawie wpisu od skargi. Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie informacji publicznej. Pod powyższą skargą podpisały się dwie osoby, w tym Prezes. Celem ustalenia, czy były one uprawnione do dokonania tej czynności, wezwano Stowarzyszenie do nadesłania dokumentów wskazujących na sposób reprezentacji i umocowane w tym zakresie osoby. W odpowiedzi Stowarzyszenie nadesłało swój statut wskazujący na reprezentację Stowarzyszenia (tj. przez dwóch członków Zarządu) oraz informację Starosty Powiatu w [...] z dnia 12 października 2018 r. o wpisaniu do ewidencji stowarzyszeń nowego składu Zarządu Stowarzyszenia obejmującego następujące osoby: Ł. B., A. L., M. T. oraz A. B. W świetle art. 41a ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2019 r. poz. 913), określanej dalej jako "P.o.s.", stowarzyszenie zwykłe (a taki status ma skarżące Stowarzyszenie) reprezentuje przedstawiciel reprezentujący stowarzyszenie zwykłe albo zarząd. Z kolei wedle art. 41a ust. 2 P.o.s., podejmowanie przez przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie zwykłe albo zarząd czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu wymaga uprzedniej zgody wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego oraz udzielenia przez nich pełnomocnictwa do dokonania tych czynności. Wobec jednoznacznego brzmienia powyższych regulacji wezwano Stowarzyszenie do nadesłania dokumentu wskazującego dane osobowe wszystkich jego członków oraz zgody i pełnomocnictwa udzielonych przez tych członków Zarządowi do wystąpienia ze skargą do tut. Sądu w niniejszej sprawie. Wskazano, że czynności tej należy dokonać w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczone zostało adresatowi w dniu 5 lipca 2019 r. Odpowiadając na powyższe (w dniu 8 lipca 2019 r.), Stowarzyszenie nadesłało listę swoich członków, wyrażoną przez nich zgodę na złożenie przedmiotowej skargi oraz pełnomocnictwo. To ostatnie, upoważniające do złożenia niniejszej skargi, zostało jednak podpisane tylko przez dwóch członków Stowarzyszenia, a mianowicie M. S. oraz J. K. Powyższe stanowi więc o braku spełnienia wymogu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 41a ust. 2 P.o.s. Zgodę na wystąpienie ze skargą podpisali wszyscy członkowie Stowarzyszenia, natomiast pod pełnomocnictwem podpisy złożyło już tylko dwóch członków tego podmiotu. W tym miejscu należy wskazać, że przedstawiciel stowarzyszenia zwykłego lub zarząd zasadniczo jest uprawniony do jego reprezentacji. Uprawnienie to jest jednakże w pewnych przypadkach ograniczone poprzez konieczność uzyskiwania przez niego wspomnianej wyżej zgody i pełnomocnictwa. Przypadków tych ustawodawca nie zdefiniował, choć ułatwił ich określenie poprzez przykładowe wskazanie czynności uznanych przez niego za te, które przekraczają zwykły zarząd. Stosownie do art. 41a ust. 3 P.o.s. są nimi w szczególności: nabycie oraz zbycie nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego (pkt 1); ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego (pkt 2); zawarcie umowy kredytu albo pożyczki (pkt 3); przejęcie długu, uznanie długu, zwolnienie z długu, przystąpienie do długu, zawarcie umowy poręczenia lub zawarcie innej podobnej umowy (pkt 4); zaciągnięcie innych zobowiązań przekraczających wartość 10 000 zł (pkt 5). Jest to katalog otwarty, a zatem także i nie wymienione w nim czynności mogą zostać zakwalifikowane jako mieszczące się w nim. W ocenie Sądu, wniesienie skargi do sądu administracyjnego w sprawie niniejszej jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd i z tego względu wymaga dodatkowo przedłożenia zgody wszystkich członków Stowarzyszenia i pełnomocnictwa od nich dla reprezentującego go Zarządu, które stanowią warunek formalnie rozstrzygający o jej dopuszczalności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22.02.2017 r. II OSK 1445/15, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 21.09.2017 r. II SA/Ke 380/17). W świetle brzmienia art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), zwanej w dalszej części "P.p.s.a.", jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jednym z warunków formalnych pisma procesowego (w tym skargi z mocy brzmienia art. 57 § 1 P.p.s.a.) jest obowiązek dołączenia pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu, jeżeli pismo to składa pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tego dokumentu przed sądem – art. 46 § 3 P.p.s.a. Potwierdzeniem powyższej powinności jest także brzmienie art. 37 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub jego wierzytelny odpis. Skoro więc Stowarzyszenie nie wykonało w pełni adresowanego do niego wezwania, bowiem nie przedłożyło wymaganego przez art. 41a ust. 2 P.o.s. dokumentu pełnomocnictwa umocowującego do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, podpisanego przez wszystkich członków Stowarzyszenia, to koniecznym stało się odrzucenie tej skargi. Z podanych względów orzeczono o odrzuceniu skargi Stowarzyszenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3, § 3, art. 46 § 3 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło