II SAB/Rz 73/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 marca 2017 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2016 r., sprecyzowanego pismem z dnia [...] lutego 2016 r., w zakresie podania imion i nazwisk, stosunku zatrudnienia oraz wysokości wynagrodzenia osób odpowiedzialnych za doręczanie korespondencji w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność podmiotu zobowiązanego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. w pozostałym zakresie skargę oddala; IV. zasądza od Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] na rzecz skarżącego J. G. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi JG (dalej w skrócie: "skarżący") jest bezczynność Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] (dalej w skrócie: "Centrum") w zakresie udzielenia informacji publicznej. Wnioskiem z dnia 15 lutego 2016 roku skarżący, powołując się na art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1) oraz ust. 2, art. 4 ust. 1 pkt. 1),4) i 5) oraz ust. 3 oraz art. 10 ust. 1, art. 12 ust. 1 i ust. 2, art. 13 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2015r. poz. 2058 ze zm.; dalej w skrócie: "udip") zwrócił się do Centrum o niezwłoczne udzielenie - w formie pisemnej - informacji publicznej: 1. Jaka kwota zabezpieczona została przez Powiat [...] na dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych, technicznych i w komunikowaniu się w 2016 roku?; 2. Ile wniosków osób niepełnosprawnych zostało rozpatrzonych przez Centrum do dnia wpłynięcia wniosku; czy zostały przyznane dofinansowanie w zakresie w/w celów?; 3. Wskazanie podstawy prawnej, aktu prawnego (oraz źródła jego publikacji) dotyczącego upoważnienia Dyrektora Centrum do działania w imieniu Starosty [...] oraz zakresu tego upoważnienia (m. in. w zakresie wydawanie decyzji administracyjnych); 4. Wskazania sposobu przekazywania korespondencji (wnoszonej do Centrum przez strony postępowania) pomiędzy Dyrektorem a Starostą [...] i udzielenie odpowiedzi na pytania: czy kierowane do Centrum przez stronę postępowania pojedyncze pisma - np. stanowisko strony wyrażone w oparciu o art. 10 kpa pisma (w ramach toczącego się postępowania o dofinansowanie ze środków PFRON likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszania osoby niepełnosprawnej) przekazywane są Staroście [...] celem zapoznania się z uwagami strony - w przypadku orzekania przez ten organ? Jeżeli tak, to w jaki sposób odbywają się doręczenia pism temu organowi? - w jaki sposób Dyrektor Centrum doręcza Staroście [...] całość akt sprawy (tj. wniosek o dofinansowanie wraz z wymaganą dokumentacją) celem wydania przez Starostę decyzji w sprawie o dofinansowanie ze środków PFRON likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszania osoby niepełnosprawnej?; - wskazanie osoby lub instytucji odpowiedzialnej za każdorazowe doręczenie pism oraz dokumentacji dotyczącej wnioskodawców o których mowa powyżej. W odpowiedzi, Centrum pismem z dnia 22 lutego 2016 roku udzieliło skarżącemu odpowiedzi: Ad.1 - Udzielenie odpowiedzi nie jest możliwe, ponieważ nie zapadła jeszcze uchwała określająca preliminarz środków na dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych, technicznych i w komunikowaniu się. Ad.2 - Udzielenie odpowiedzi na pytanie o ilość wniosków rozpatrzonych przez Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie jest niemożliwe. Pytanie nie precyzuje okresu którego dotyczy. Ad.3 - Zakresem dostępu do informacji publicznej nie są objęte kwestie uregulowane w powszechnie obowiązujących źródłach prawa. Ad.4 - Korespondencja jest przekazywana w formie pisemnej, przy wykorzystaniu własnych zasobów ludzkich. Kolejnym pismem, z dnia 23 lutego 2016 roku skarżący doprecyzował swój wniosek z 15 lutego 2016 roku podając, że zwrócił się o udzielenie na piśmie informacji w zakresie dofinansowana ze środków PFRON likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszania osoby niepełnosprawnej. W zakresie pytania określonego w pkt. 3 wniosku odmówiono mu udzielenia odpowiedzi na pytanie odsyłając do "podmiotów świadczących usługi prawne", uznano bowiem, że "zakresem dostępu do informacji publicznej nie są objęte kwestie uregulowane w powszechnie obowiązujących źródłach prawa". W ocenie skarżącego odmowa udzielenia informacji była nieuprawniona, w związku z czym ponowił swój wniosek. Skarżący zwrócił się również o przesłanie kserokopii upoważnienia udzielonego na piśmie Dyrektorowi Centrum przez Starostę [...] do działania w jego mieniu w sprawach indywidualnych z zakresu pomocy społecznej oraz w zakresie obsługi Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Odpowiedź udzieloną w zakresie pytań określonych w pkt. 4 wniosku skarżący uznał za niezrozumiałą i niezgodną z zakresem żądania objętego wnioskiem i z tego względu zdecydował się ją doprecyzować. Podał, że domagał się, by Dyrektor udzielił mu informacji w zakresie dotyczącym sposobu doręczania pism sporządzonych przez strony postępowania, które wpływają do siedziby Centrum, są w niej rejestrowane, po czym przekazywane do Starosty [...], który wydaje decyzję. Postępowania o dofinansowanie ze środków PFRON likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszania osoby niepełnosprawnej toczą się przed Dyrektorem Centrum, zaś decyzja wydawana jest przez Starostę [...]. Z powyższego względu skarżącego interesuje kwestia przekazywania Staroście [...] pojedynczych pism stron postępowań, odwołań od decyzji odmawiających dofinansowana ze środków PFRON wnoszonych przez strony nie godzące się z rozstrzygnięciem, czy wreszcie akt sprawy celem oceny całości materiału zgromadzonego w sprawie i wydania decyzji przez Starostę [...]. Skarżący domagał się wskazania osoby lub instytucji odpowiedzialnej za każdorazowe doręczenie pism oraz wszelkiej dokumentacji dotyczącej wnioskodawców. Udzieloną przez Dyrektora odpowiedź, że "korespondencja przekazywana jest w formie pisemnej, przy wykorzystywaniu własnych zasobów ludzkich" skarżący uznał za niejasną i nieodpowiadającą treści pytania. Końcowo skarżący wniósł o udzielenie dodatkowych informacji, a mianowicie o wskazanie: 1. z imienia i nazwiska osoby (lub osób) zatrudnionej w Centrum, w której zakresie obowiązków jest doręczanie korespondencji (przekazywanej m. in. do Starosty [...]); 2. w ramach jakiego stosunku zatrudnienia pozostaje osoba odpowiedzialna za doręczenia korespondencji oraz podanie wysokości otrzymywanego wynagrodzenia tej osoby; W odpowiedzi, Centrum, pismem z dnia 7 marca 2016 roku przesłało skarżącemu kserokopię żądanego upoważnienia, jak również podało podstawę prawną jego udzielenia. Dyrektor podał nadto, że nie znajduje podstaw do podania danych osobowych pracowników trudniących się doręczaniem przesyłek oraz podania wysokości ich wynagrodzenia. Wskazał, że osoby o których mowa nie pełnią funkcji publicznej, a jedynie wykonują czynności czysto pomocnicze i korzystają z niezbywalnego prawa do ochrony ich prywatności. W dniu 21 lipca 2016 roku do Centrum wpłynęła skarga w JG na bezczynność Dyrektora Centrum polegającą na: - nieuprawnionej odmowie udzielenia informacji publicznej w zakresie wskazania z imienia i nazwiska osoby (lub osób) odpowiedzialnej za doręczanie korespondencji wychodzącej z Centrum, określenie w ramach jakiego stosunku zatrudnienia pozostaje ta osoba oraz podanie wysokości jej miesięcznego wynagrodzenia, - niepełne udzielenie odpowiedzi w zakresie, w jakim skarżący zwrócił się o wyjaśnienie sposobu przekazywania korespondencji pomiędzy Centrum, a Starostą [...], - nie wydaniu decyzji administracyjnej o odmowie udzielenia informacji publicznej, w sytuacji, gdy organ nie znalazł podstaw do jej udzielenia. Uwzględniając treść skargi skarżący wniósł o: - zobowiązanie Dyrektora Centrum do rozpatrzenia wskazanych w skardze wniosków o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, - stwierdzenie, że bezczynność organu - Dyrektora Centrum, nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, - o zasądzenie od Dyrektora Centrum na rzecz skarżącego kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę w Dyrektor Centrum wniósł o jej oddalenie. Podał, że skarżący został poinformowany o sposobie przekazywania korespondencji pomiędzy Centrum, a Starostą [...], wie również, jaki operator w obsługuje Centrum. Informację w zakresie wynagrodzenia osób odpowiedzialnych za przekazywanie korespondencji organ uznał za niepodlegającą ujawnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga jest częściowo zasadna. Wniosek o udzielenie informacji został skierowany do Centrum, a zatem do podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznych - art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, Dz. U. 2016r. poz. 1764; dalej w skrócie: "udip". W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji publicznej w przedmiocie informacji publicznej skarga nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2006 r., sygn. I OSK 601/05, LEX nr 236545. Tryb udostępniania informacji regulują przepisy udip stanowiąc, że udostępnianie na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba, że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany tego nie umożliwiają. Sposobami załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w myśl ww. ustawy są zatem: albo udzielenie informacji, albo poinformowanie o braku możliwości udostępnienia informacji (art. 14 ust. 2) albo wydanie decyzji odmownej (art. 16 ust. 1). Należy przy tym zaznaczyć, że załatwienie wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej nie musi oznaczać przekazania żądanych informacji lub dokumentów. Zgodnie z art. 4 ust. 3 udip, obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej jest jedynie podmiot, będący w posiadaniu takich informacji. Jeśli informacji takich lub dokumentów organ nie posiada, wówczas powinien odpowiedzieć na wniosek, wskazując powody braku możliwości udzielenia żądanych informacji, czy dokumentów i ewentualnie podając jaki podmiot może przedstawić szczegółowe informacje we wnioskowanym zakresie - wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 maja 2004 r., II SAB/Wa 63/04, LEX 158995. Odnosząc się do żądanych przez skarżącego informacji dotyczących wskazania z imienia i nazwiska osoby (lub osób) odpowiedzialnej za doręczanie korespondencji wychodzącej z Centrum, określenie w ramach jakiego stosunku zatrudnienia pozostaje ta osoba oraz podanie wysokości jej miesięcznego wynagrodzenia, Sąd stwierdza, iż stanowią one informację publiczną, albowiem dotyczą spraw, o jakich mowa w art. 6 ust.1 pkt 2 lit. b oraz pkt 3 lit. d udip; dotyczą organizacji podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznych oraz sposobu i trybu załatwiania przez niego spraw. Jeżeli w ocenie organu - a tak wynika z treści prowadzonej ze skarżącym korespondencji - informacja publiczna nie może zostać udostępniona z uwagi na ograniczenia przewidziane w art. 5 ust. 1 i ust. 2 udip, a więc z uwagi na ochronę prywatności osób niepełniących funkcji publicznych, to obowiązkiem organu było wydać decyzję administracyjną w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej, na podstawie art. 17 ust. 1 udip. Ograniczenie dostępu do informacji publicznej z uwagi na ochronę prywatności osoby fizycznej (art. 5 ust. 2 udip), nie pozbawia tej informacji przymiotu "publiczności", co oznacza, że w zakresie rozstrzygnięcia o jej udostępnieniu, nie można postępować tak, jakby nie była informacją publiczną, a więc informować wnioskującego zwykłym pismem, iż odmawia się jej udostępnienia. Przekładając przedmiotową uwagę na okoliczności niniejszej sprawy należy uznać, że Dyrektor Centrum, z uwagi na niewydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej popadł w stan bezczynności. Rolą organu w ponownie prowadzonym postępowaniu będzie rozstrzygnąć, czy żądana przez skarżącego informacja podlega ograniczeniu w trybie art. 5 ust. 2 udip i czy osoby, których dotyczy wniosek nie zrezygnowały z tej ochrony (art. 5 ust. 2 in fine). Konieczne jest również rozważenie, czy w razie przyjęcia, że imiona i nazwiska osób odpowiedzialnych za doręczanie korespondencji nie podlegają ujawnieniu, nie należy udostępnić informacji w zakresie rodzaju stosunku zatrudnienia tych osób, oraz kwot przeznaczanych na utrzymanie ich etatów. Chodziłoby więc o udzielenie informacji dotyczących formy zatrudnienia osób odpowiedzialnych za przekazywanie korespondencji oraz kwot wydatkowanych ze środków publicznych na utrzymanie ich etatów, jednakże bez podawania danych identyfikujących te osoby; bez podawania imion i nazwisk. Uwzględniając fakt, że bezczynność organu sprowadzała się wyłącznie do formy rozstrzygnięcia wniosku skarżącego, a nie do zaniechania jego rozstrzygnięcia, jak również terminowej odpowiedzi na wniosek, Sąd nie dostrzega w bezczynności organu rażącego naruszenia prawa - art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd oddalił skargę w zakresie, w jakim skarżący zwrócił się o wyjaśnienie sposobu przekazywania korespondencji pomiędzy Centrum, a Starostą [...] oraz sformułował dodatkowe pytanie w tym przedmiocie - art. 151 P.p.s.a. Wskazanie przez organ, że "korespondencja jest przekazywana w formie pisemnej, przy wykorzystaniu własnych zasobów ludzkich" w ocenie Sądu wyczerpuje odpowiedź na pytanie dotyczące sposobu przekazywania korespondencji. Odpowiada również na pytania: czy kierowane do Centrum przez stronę postępowania pojedyncze pisma, przekazywane są Staroście [...] celem zapoznania się z uwagami strony - w przypadku orzekania przez ten organ, a jeżeli tak, to w jaki sposób odbywają się doręczenia pism temu organowi?, jak też na pytanie, w jaki sposób Dyrektor Centrum doręcza Staroście [...] całość akt sprawy (tj. wniosek o dofinansowanie wraz z wymaganą dokumentacją) celem wydania przez Starostę decyzji w sprawie o dofinansowanie ze środków PFRON likwidacji barier architektonicznych w miejscu zamieszania osoby niepełnosprawnej?. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 P.p.s.a.