II SAB/Rz 77/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Ewa Partyka po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2021 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.M. na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie udzielenia pomocy finansowej - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę Pismem z dnia 1 czerwca 2021 r. R.M. (dalej jako: "skarżący") wniósł skargę na bezczynność Burmistrza [...] (dalej: "Burmistrz" lub "organ"). Wyjaśnił, że w dniu 29 kwietnia 2021 r. złożył dokumenty dotyczące udzielenia mu pomocy finansowej, jednak pomimo upływu miesiąca organ nie wydał żadnej decyzji w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej oddalenie, ewentualnie o odrzucenie skargi. Organ szczegółowo przedstawił sytuację materialno-bytową skarżącego oraz podjęte działania, mające na celu udzielenie skarżącemu wsparcia, w tym również przyznane mu dotychczas świadczenia. Natomiast końcowo Burmistrz wskazał, że przed wniesieniem skargi, skarżący nie wyczerpał trybu zaskarżenia wynikającego z art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 – dalej: "K.p.a."), tj. nie złożył ponaglenia do organu wyższego stopnia – Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], co w ocenie organu winno prowadzić do odrzucenia skargi. W wykonaniu zarządzenia z dnia 7 lipca 2021 r. wezwano skarżącego do sprecyzowania skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem jej odrzucenia, poprzez wskazanie na czym konkretnie polegać ma zarzucana bezczynność skarżonego organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.). Wskazano przy tym przykładowo, że jeśli bezczynność organu dotyczy wydania decyzji administracyjnej (postanowienia lub innego aktu z zakresu administracji publicznej), należy wskazać w jakim przedmiocie decyzja bądź decyzje miały być wydane (czego konkretnie miały dotyczyć). Wyjaśniono również, że zawarte w treści skargi sformułowanie dotyczące "udzielenia pomocy finansowej" jest zbyt ogólne i nie jest możliwe ustalenie na tej podstawie przedmiotu zaskarżenia, gdyż z nadesłanych przez organ akt sprawy wynika, że skarżący starał się między innymi o zasiłek celowy oraz zasiłek okresowy. Ponadto wezwano skarżącego do wyjaśnienia, czy przed wniesieniem skargi wyczerpał tryb zaskarżenia wynikający z art. 37 K.p.a., tj. wskazania, czy przed złożeniem skargi z dnia 1 czerwca 2021 r. na bezczynność Burmistrza [...] składał ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia (Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]) oraz o przedłożenie dowodu wyczerpania ww. trybu, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem uznania, że ponaglenie nie było składane i w konsekwencji odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, przesyłkę zawierającą ww. wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 9 lipca 2021 r. W wyznaczonym terminie skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 57 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności oraz oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy. Z treści złożonej skargi nie sposób natomiast wywodzić, co w istocie skarżący chciał uczynić przedmiotem zaskarżenia. Skarżący bardzo ogólnie wskazał, że wnioskował do organu o udzielenie mu pomocy finansowej, ze względu na jego trudną sytuację życiową. Wobec powyższego wezwano skarżącego do sprecyzowania wniesionej skargi, poprzez wskazanie na czym konkretnie polegać ma zarzucana bezczynność skarżonego organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a., ponieważ z nadesłanych przez organ akt sprawy wynika, że skarżący starał się między innymi o zasiłek celowy oraz zasiłek okresowy. Jednocześnie wyjaśnić należy, że to rolą skarżącego jest wskazanie, czego dotyczy skarga, zaś Sąd nie może domniemywać przedmiotu zaskarżenia. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, co do zasady, związany jedynie zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w celu skutecznego zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego skarżący musi wskazać rozstrzygnięcie, czynność lub bezczynność organu, która ma stanowić przedmiot kontroli Sądu. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu, w konsekwencji czego wniesiona skarga jest obarczona brakiem formalnym, co stanowi podstawę do jej odrzucenia przez Sąd zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Ponadto jak stanowi przepis art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Stosowanie do § 2 powołanego artykułu, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Zgodnie natomiast z art. 53 § 2b P.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W aktualnym stanie prawnym, zgodnie z art. 37 § 1 K.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), bądź w przypadku gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W myśl art. 37 § 3 K.p.a., ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie, natomiast w przypadku gdy brak jest organu wyższego stopnia - do organu prowadzącego postępowanie. Z powyższego wynika, że w rozpoznawanej sprawie warunkiem skutecznego wniesienia skargi na bezczynność Burmistrza [...] było uprzednie wniesienie za pośrednictwem tego organu ponaglenia do organu wyższego stopnia. Mając na uwadze powyższe Sąd zwrócił się do skarżącego o wyjaśnienie czy przed wniesieniem skargi składał takie ponaglenie, pod rygorem przyjęcia, że ponaglenie nie było przez niego złożone. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu, natomiast zarówno z akt spawy, jak i udzielonej przez organ odpowiedzi na skargę wynika, że takie ponaglenie nie zostało złożone. Wobec powyższego uznać należało, że skarżący nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia, co w konsekwencji czyni jego skargę niedopuszczalną. Z tych wszystkich przyczyn wniesiona skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i 6 i § 3 P.p.s.a.