II SAB/Rz 81/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-12-08

Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, której znaczna część dochodów jest zajęta w postępowaniu egzekucyjnym, a pozostałe nieruchomości są zabezpieczone w postępowaniu przygotowawczym, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, którego dochody są w znacznej części zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, a pozostałe nieruchomości zabezpieczone w postępowaniu przygotowawczym, co skutkuje jego faktyczną niemożnością dysponowania majątkiem i zaspokojenia podstawowych potrzeb, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. D. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Dyrektora Sądu Rejonowego w przedmiocie informacji publicznej. Wnioskodawca wykazał, że jego dochód jest w dużej części zajmowany na poczet alimentów, a pozostała kwota jest niewystarczająca do utrzymania. Ponadto, jego nieruchomości są zabezpieczone w postępowaniu przygotowawczym, a rachunek bankowy zajęty w postępowaniu egzekucyjnym. Wnioskodawca dołączył liczne dokumenty potwierdzające jego trudną sytuację finansową i obciążenia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku P. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na bezczynność Dyrektora Sądu Rejonowego [...] w przedmiocie informacji publicznej - postanawia - przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. P. D. w sprawie ze skargi na bezczynność Dyrektora Sądu Rejonowego [...] w przedmiocie informacji publicznej, wezwany do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że mieszka w domu o pow. 180 m.kw., położonym na działce o pow. 4,5 arów. Jest także współwłaścicielem budynku magazynowo-biurowego na działce o pow. 27 arów. Obydwie nieruchomości zabezpieczone zostały w toku prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową [...] postępowania przygotowawczego. Jedyny dochód, jaki osiąga to 1239,16 zł z tytułu wynagrodzenia za pracę, jednakże z kwoty tej ściągane jest 743,50 zł na poczet należnych na rzecz jego syna alimentów. Skarżący utrzymuje się więc co miesiąc de facto z kwoty 495,66 zł oraz dzięki pomocy brata. Do wniosku dołączone zostały liczne dokumenty tj.: - postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] z dnia 26 lipca 2013 r. o podjęciu prowadzonego względem dłużnika – P. D. postępowania egzekucyjnego z nieruchomości oraz pismo, wedle którego na dzień 21 sierpnia 2013 r. jest on zobowiązany do zapłaty na rzecz matki swojego syna kwoty 376 434,35 zł, - zawiadomienie o wszczęciu wobec wnioskodawcy postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wyegzekwowania kwoty 9347 zł, - zawiadomienie o wszczęciu wobec wnioskodawcy postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wyegzekwowania należności wynoszącej 4736,99 zł, - zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego skarżącego datowane 1 sierpnia 2014r. w celu wyegzekwowania należności w wymiarze 22 867, 94 zł, - postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2013 r. i dwa postanowienia Sądu Rejonowego [...] z dnia 8 sierpnia 2013 r. oraz 19 marca 2014 r. dotyczące zwolnienia P. D. od kosztów sądowych i ustanowienia na jego rzecz adwokata. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: P. D. ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, co składa się na prawo pomocy w całkowitym zakresie, jak stanowi art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". W art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. prawodawca wskazał, że pomoc w takim właśnie najszerszym wymiarze możliwa jest w odniesieniu do osób, które nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei wedle art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., jeśli strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może jej zostać udzielona pomoc w częściowym zakresie. Ostatnio powołane przepisy wskazują, że to wnioskodawca winien wykazać, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej uwzględnienie jego żądania. Takie uregulowanie ciężaru dowodu wynika także z brzmienia art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którym strony postępowania sądowego ponoszą jego koszty związane z ich udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Mając na uwadze przedstawione przez skarżącego okoliczności odnoszące się do jego sytuacji finansowej uznano, że złożony przez niego wniosek zasługuje na całościowe uwzględnienie. P. D. uzyskuje bowiem wynagrodzenie za pracę, którym nie może jednak dysponować w pełnej jego wysokości, jako że jego część - wynosząca 743,50 zł - pobierana jest w ramach prowadzonego przeciw wymienionemu postępowania egzekucyjnego dotyczącego alimentów na rzecz syna. Z pewnością pozostała wnioskodawcy kwota 495,66 zł jest zupełnie nieadekwatna do zaspokojenia podstawowych choćby potrzeb. Z tej przyczyny strona korzysta z pomocy brata. Ponadto, wnioskodawca jest wprawdzie właścicielem dwóch nieruchomości tj. zabudowanej domem, w którym mieszka oraz budynkiem magazynowo-biurowym, jednak zostały one zabezpieczone w ramach prowadzonego postępowania przygotowawczego. Tym samym, skarżący nie może nimi dysponować. Z kolei wierzytelność pieniężna wnioskodawcy wynikająca z posiadania rachunku bankowego została zajęta w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Ponadto, na stronie ciążą zobowiązania finansowe o znacznej wysokości. Dlatego też orzeczono o zwolnieniu P. D. od kosztów sądowych i ustanowieniu na jego rzecz adwokata, czego podstawę stanowi art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło