II SAB/Rz 89/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 18 września 2013 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku E. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania w przedmiocie legalności istnienia ustępu - postanawia - I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata. Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł od skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie legalności istnienia ustępu, E. S. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazała, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji zdrowotnej i finansowej. Z uwagi zaś na dużą ilość zainicjowanych przez nią spraw, ma ogromne trudności w zorientowaniu się czego dotyczy każda z nich, zwłaszcza że są one zawiłe. Bez poniesienia uszczerbku na zdrowiu nie stać jej na pokrycie kosztów sądowych oraz na ustanowienie adwokata "z wyboru". Zwróciła uwagę, że pozostaje pod opieką kardiologa, neurologa, ortopedy, chirurga, ginekologa, laryngologa oraz onkologa. W związku z powyższym, na leczenie wydaje miesięcznie ponad 400 zł, a czasami nawet ponad 500 zł. Jeden tylko dojazd do lekarza (a jest ich 4-5 w miesiącu) kosztuje ją 30 zł. Poddawana jest także zabiegom rehabilitacyjnym; koszt dojazdu na nie to 30 zł plus koszt opiekuna (10-15 zł), gdy nie pomaga jej mąż. Wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z mężem K. S., który także jest osobą chorą, ma dwie wady serca, w związku z czym czeka na operacje. Leczy się u kardiologa, neurologa, urologa, ortopedy, laryngologa i chirurga naczyniowego. Wnioskodawczyni podała, że ze względu na zły stan zdrowia do wszelkich prac koło domu zmuszona jest korzystać z pomocy innych osób, co następuje za odpowiednią odpłatnością. Składająca wniosek wskazała, że łączny dochód rodziny to kwota 1 722 zł, w tym 1042 zł z tytułu pobieranej przez nią renty wraz z zasiłkiem pielęgnacyjnym oraz 680 zł z tytułu renty męża. Sporą część tego dochodu przeznaczają na opłacenie telefonu (250 – 350 zł miesięcznie), bowiem ze względu na stan zdrowia wiele spraw załatwiają właśnie tą drogą. Skarżąca zaznaczyła, że w związku z bezdechem potrzebuje aparatu medycznego, którego koszt to 3 600 zł, lecz nie jest w stanie go ponieść. Wskazała, że "ledwo wiążą koniec z końcem". Pomaga im brat męża dostarczając produkty żywnościowe. Rodzina mieszka w domu kwalifikującym się do generalnego remontu, bez bieżącej wody, łazienki i centralnego ogrzewania. Posiadają nieruchomość rolną o powierzchni 1,31 ha, której jednak nie uprawiają ze względu na trudną sytuację zdrowotną. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje: E. S. domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, co wchodzi w skład prawa pomocy w całkowitym zakresie, zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.". Wsparcie strony ze środków Skarbu Państwa w takich właśnie granicach dopuszczalne jest tylko wówczas, gdy wnoszący o nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wynika to z brzmienia art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Także art. 199 P.p.s.a. wskazuje na wyjątkowy charakter prawa pomocy stanowiąc, że strony obowiązane są do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. To zatem podmiot ubiegający się o prawo pomocy winien w sposób jak najbardziej pełny przedstawić swoją sytuację rodziną i materialno-bytową, by umożliwić rozpoznającemu wniosek dokonanie właściwej analizy powyższego. Biorąc pod uwagę dane przedstawione przez E. S. należy podnieść, że w sposób należyty wywiązała się ona z podanego wyżej obowiązku. Bardzo rzetelnie wypełniła bowiem urzędowy formularz wniosku, podając w nim informacje istotne z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy. Dane te przemawiają, zdaniem rozpoznającego wniosek, za uwzględnieniem go w całości. Wynika z nich, że skarżąca, jak i tworzący z nią wspólne gospodarstwo domowe mąż są osobami cierpiącymi na liczne choroby, z czym związane są duże wydatki (500 – 600 zł na lekarstwa oraz dodatkowe środki stanowiące koszt dojazdu do lekarzy i koszt pomocy drugiej osoby). Spora część dochodu (250 – 350 zł) przeznaczana jest na opłacenie telefonu, za pomocą którego rodzina załatwia rożne sprawy (co spowodowane jest złym stanem zdrowia). Podkreślenia wymaga także fakt, iż skarżąca mieszka w domu nadającym się do generalnego remontu, bez bieżącej wody, łazienki oraz centralnego ogrzewania. Ponadto skarżąca korzysta z pomocy brata męża, który udziela pomocy rodzinie, dostarczając produkty żywnościowe. Nie bez znaczenia dla pozytywnego rozstrzygnięcia pozostaje także fakt, iż skarżąca zainicjowała przed tut. Sądem kilka spraw i poniesienie przez nią kosztów postępowania w każdej z nich z pewnością spowodowałoby znaczny uszczerbek w koniecznym utrzymaniu jej rodziny. Natomiast odnosząc się do stwierdzenia skarżącej, iż wobec znacznej ilości złożonych przez nią skarg, ma ona trudności w należytym zorientowaniu się w objętej nimi problematyce i w związku z tym ubiega się o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika podnieść należy, że kwestia ta jest obojętna dla rozstrzygnięcia w tym zakresie. Jedynym bowiem kryterium decydującym o przyznaniu prawa pomocy jest kryterium majątkowe. Mając powyższe na uwadze zwolniono E. S. od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej adwokata. Podstawę rozstrzygnięcia stanowi art. 258 § 1, § 2 pkt 7 oraz art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.