II SO/Rz 15/18

PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-08-08

Skład orzekający: Joanna Zdrzałka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej wnioskodawcy, który ubiega się o prawo pomocy w pełnym zakresie, sąd powinien przyznać zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowić adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, może zmienić zaskarżone postanowienie. W przypadku, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, sąd powinien przyznać mu prawo pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, zwłaszcza gdy jego stan zdrowia może utrudniać mu samodzielne prowadzenie sprawy.
Stan faktyczny
A.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 3 lipca 2018 r. przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ale odmówił ustanowienia adwokata, uznając, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ale jego sytuacja materialna jest trudna. A.C. wniósł sprzeciw od tego postanowienia, domagając się przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie z uwagi na trudną sytuację materialną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Zmienić zaskarżone postanowienie referendarza sądowego i przyznać A.C. prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A.C. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 lipca 2018 r. II SO/Rz 15/18 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie całkowitym - p o s t a n a w i a - zmienić zaskarżone postanowienie referendarza sądowego i przyznać A.C. prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Postanowieniem z 3 lipca 2018 r. II SO/Rz 15/18 przyznał A.C. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i jednocześnie odmówił ustanowienia dla niego adwokata. Zdaniem referendarza sądowego, w realiach opisywanej sprawy nie sposób było przyjąć, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Referendarz wskazał jednakże, że sytuacja materialno – bytowa wnioskodawcy jest niewątpliwie trudna, a zatem można przyjąć, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a w konsekwencji, że w opisywanej sprawie zachodzą okoliczności przemawiające za przyznaniem prawa pomocy w zakresie częściowym. W sprzeciwie od tego postanowienia, A.C. wniósł o jego zmianę i przyznanie mu prawa pomocy w pełnym zakresie. Uzasadniając zgłoszone żądanie wskazał na swoją trudną sytuacje materialną oraz zdrowotną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) – dalej: "Ppsa", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Wnioskodawca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (art. 245 § 2 Ppsa). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa jego obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu analiza złożonego w niniejszej sprawie wniosku oraz dołączonych do niego dokumentów pozwala na przyjęcie, że wnioskodawca wykazał taką okoliczność. Zdaniem Sądu, dysponując deklarowanym – pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania – comiesięcznym dochodem w wysokości 778 zł na osobę w rodzinie oraz mając na uwadze dołączoną do wniosku opinię sądowo – lekarską o stanie zdrowia wnioskodawcy, a co za tym idzie, konieczność opłacenia leczenia, można przyjąć, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym również kosztów zastępstwa procesowego, które w przedstawionych przez wnioskodawcę okolicznościach Sąd uznaje za nieodzowne. Jak bowiem wykazano w złożonym sprzeciwie oraz załączonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy dokumentach, przede wszystkim stan zdrowia psychicznego wnioskodawcy, tj. zaburzenia depresyjne oraz stany lękowe, mogą uniemożliwić mu podejmowanie czynności procesowych w toku postępowania, które chce zainicjować. Mając na uwadze powyższe oraz wykazaną sytuację finansową wnioskodawcy, a tym samym niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, Sąd uznał za konieczne zarówno zwolnienie A.C. od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla niego adwokata z urzędu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 § 1 i § 2 Ppsa, orzeczono o jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło