II SO/Rz 18/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 26 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi w przedmiocie wznowienia postępowania sądowoadministarcyjnego w sprawie o sygn. akt II SO/Rz 11/09 postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. R. B. wnosząc skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie II SO/Rz 11/09 wskazała na konieczność przyznania jej prawa pomocy obejmującego całkowite zwolnienie od kosztów sądowych (jako załącznik została dołączona kserokopia decyzji Powiatowego Urzędu Pracy w R. z dnia 24 sierpnia 2010 r. orzekającej o utracie przez nią prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania). W złożonym następnie w wyniku wezwania urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF skarżąca zwróciła się o przyznanie jej zwolnienia od kosztów sądowych, podnosząc w nim brak środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Wg uzasadnienia tego wniosku i zawartego w nim oświadczenia: - skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i 2 dzieci (3 i 6 lat), - posiadany przez nich majątek obejmuje nieukończony dom o pow. 116 m², nieruchomość rolną o pow. 1,06 ha oraz samochód osobowy m-ki Suzuki Alto (rok prod. 1996, o deklarowanej wartości 1400 zł.), - skarżąca jest osobą bezrobotną, roczne dochody jej męża z pracy zarobkowej to 17 417 zł., dochód roczny z gospodarstwa rolnego -1898 zł.; daje to ok. 400 zł. miesięcznie na osobę w rodzinie, - średnie miesięczne wydatki obejmują ogrzewanie (zakup węgla) - 250 zł., gaz - 50 zł., energię elektrycz. - 150 zł., bilety PKS i MPK - 240 zł., telefon komórkowy - 25 zł., zakup żywności – 400 zł., utrzymanie gospodarstwa, domu i urządzeń – 200 zł., wydatki za przedszkole córki w m-cu wrześniu 2010 r. wyniosły 600 zł. (zakup przyborów, opłaty, dojazdy), - skarżąca nie pobiera dopłat do produkcji rolnej, z uwagi na brak własnego sprzętu rolniczego ponosi wydatki związane z wykonywaniem zleconych na gospodarstwie prac przez osoby trzecie, nie korzysta z pomocy społecznej, ponosi "koszty odwołań, pism, opłat pocztowych i sądowych". Rozpoznając w oparciu o powyższe informacje wniosek R. B. o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzono jego zasadność w całości. Równoznaczne jest to z przyznaniem jej prawa pomocy w zakresie częściowym, co związane jest z wykazaniem braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 245 § 3 w/z z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jak wynika z przytoczonej regulacji, głównym wyznacznikiem możliwości poniesienia kosztów sądowych przez osobę zobowiązaną są jej możliwości finansowe, oceniane na podstawie uzyskiwanych przez nią i osoby wspólnie gospodarujące dochodów oraz ponoszonych przez nich wydatków. Zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych podyktowane jest przede wszystkim jej nie najlepszą sytuacją majątkową i finansową; wg oświadczenia nie posiada ona żadnych wartościowych przedmiotów majątkowych ani zasobów pieniężnych, które mogłyby stanowić źródło ich pokrycia. Ona sama jest osobą bezrobotną, a praktycznie jedyne źródło utrzymania jej rodziny stanowi praca zarobkowa męża (marginalne znaczenie w tym zakresie – chociażby ze względu na niewielką powierzchnię - należy przypisać gospodarstwu rolnemu). Uzyskiwane z tej pracy dochody – jak wynika ze złożonego oświadczenia - przeznaczane są w całości na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych i utrzymanie gospodarstwa, bilansując się z ponoszonymi wydatkami. Brak jest przy tym uzasadnionych przesłanek do stwierdzenia, że w najbliższym czasie sytuacja materialna wnioskodawczyni może ulec jakiejkolwiek poprawie. Dlatego też opłacenie przez R. B. związanych ze sprawą kosztów sądowych zarówno w całości jak i w części należy uznać za obiektywnie niemożliwe bez powodowania uszczerbku dla koniecznego utrzymania jej i rodziny. Zagroziłoby to podstawom ich egzystencji, a więc zabezpieczeniu najważniejszych potrzeb życiowych. Taka sytuacja nie może skutkować przyznaniem bezwzględnego pierwszeństwa potencjalnym, związanym ze sprawą kosztom sądowym, mimo ustawowego obowiązku ich ponoszenia przez każda stronę postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.