SA/Rz 1020/02
WyrokWSA w Rzeszowie2004-10-15
Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Maria Zarębska-Kobak, Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, podlega uchyleniu przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisu, który został następnie uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, narusza prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W takiej sytuacji sąd administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt b PPSA, powinien uchylić zaskarżoną decyzję.Stan faktyczny
Skarżący W. D. złożył skargę na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania mu uprawnień kombatanckich. Organ umorzył postępowanie, uznając, że wniosek został złożony po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który jest terminem prawa materialnego. Skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy, a następnie skargę do sądu administracyjnego. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2001 r. Zasądzono od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. D. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2001 r. Nr [...]; II. zasądza od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego W. D. kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
SA/Rz 1020/02
U z a s a d n i e n i e
Przedmiotem skargi jest decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr. [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] października 2001 r. Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania W. D. ur. [...].1927 r. s. S. uprawnień kombatanckich.
Wskazana decyzja została wydana na podstawie art. 105 § 1, 138 § 1 pkt 1, art.127 § 3 k.p.a. oraz art.22 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. Nr 142, poz.950 z 1997 r. ze zm./.
W uzasadnienia tej decyzji wskazano, że organ uprawnienia kombatanckie przyznaje na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. Nr 142, poz.950 z 1997 r. ze zm./ zwana dalej ustawą, na podstawie złożonego wniosku przez zainteresowanego.
Stosownie do art. 22 ust.3 powołanej ustawy wniosek o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. 1-4 z zastrzeżeniem ust. 4 mogą być kierowane w trybie o którym mowa w ust. 1, do dnia 31 grudnia 1998 roku przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 roku przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski.
Termin określony w wyżej cytowanym przepisie ustawy wyznaczony dla stron i uczestników postępowania administracyjnego jest terminem prawa materialnego w odniesieniu do którego nie stosuje się proceduralnej instytucji dotyczącej przywrócenia terminu. Zatem jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę, natomiast wszczęte postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu.
Ponieważ W. D. wniosek o przyznanie uprawnień złożył po terminie ustawowym / 13.11.2001 roku/ - umorzenie postępowania w niniejszej sprawie jest uzasadnione.
We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy skarżący W. D. nie sprecyzowała kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie sprecyzował kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji i jak we wniosku wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r. Nr 153 poz. 1271/
Kontrola natomiast tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej / art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U z 2002 r. Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd podziela stanowisko organu, że uprawnienia wynikające z ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. Nr 142, poz. 950 ze zm./ zwana dalej ustawą, organ rozpoznaje na wniosek zainteresowanego / art. 22 ust. 1 ustawy/.
Termin określony w art. 22 ust.3 w ustawie z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz.U.Nr 142, poz. 950 ze zm./ wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 kwietnia 2003 r sygn. akt SK 4/02 został uznany jako niezgodny z Konstytucją .
Po myśli art. 190 ust. 4 Konstytucji orzeczenie tego rodzaju stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia prawomocnego wydanego na podstawie niezgodnego z Konstytucją umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego.
Zgodnie zaś z treścią art. 145 a § 1 kodeksu postępowania administracyjnego można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
Stosownie do art.145 § 1 pkt b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. Nr 153 poz. 1270/ decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W świetle powyższego należy przyjąć, iż zasadą jest, że Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego a taką przesłanką jest orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności tego przepisu, na podstawie którego wydano zaskarżoną decyzję /vide; wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 2000 r. II SA 1027/99, Lex.Nr 46809/.
Mając powyższe ustalenia na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt b ustawy z dnia sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. Nr 153 poz. 1270/ orzekł jak w sentencji wyroku.
Zwrot kosztów postępowania znajduje uzasadnienie w treści art. 55 ust.1 ustawy z dnia 11.05.1995 o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm/ w zw. z art. 97 § 2 Pwsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło