SA/Rz 1095/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: ref.-staż. Dorota Wolak po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne skargę oddala SA/Rz 1095/02 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez I. B. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].04.2002 r. /[...]/, wydana na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. po rozpatrzeniu odwołania I. B. od decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...].02.2002 r. /[...]/ uchylającej z dniem 21.01.2002 r. własną decyzję z dnia [...].08.2001 r. /[...]/ o przyznaniu zasiłku stałego wyrównawczego i składki zdrowotnej, orzekająca o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Z uzasadnienia decyzji ostatecznej wynika, że wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...].02.2002 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej uchylił własną decyzję z dnia [...].08.2001 r. w sprawie przyznania I. B. zasiłku stałego wyrównawczego i składki zdrowotnej. W odwołaniu od tej decyzji I. B. podniósł, że niezasadnym jest wszczynanie jakiegokolwiek postępowania, gdyż II grupę otrzymał od Komisji Lekarskiej, a MOPS jest tylko pośrednikiem w wypłacaniu zasiłku. Fakt, że żył w konkubinacie z D. O. nie oznacza, iż nie należy się ten zasiłek, gdyż mógłby odejść od konkubiny, która za namową MOPS wystąpiła o alimenty. Odwołujący się zawarł również w odwołaniu swoje osobiste i zarazem ujemne oceny o pracy MOPS i stwierdził, że przebywając w areszcie należy mu się 406 zł /jako osobie samotnie gospodarującej/, a jak by miał swoje zameldowanie to mogliby wysyłać 30%. Organ II instancji, motywując swoje stanowisko stwierdził, na podstawie akt sprawy, że I. B. przebywa w Zakładzie Karnym w R. od dnia 21.01.2000 r. jako tymczasowo aresztowany /tymczasowy areszt zastosowano do dnia 21.04.2002 r./. Stałym miejscem jego zamieszkiwania jest S. ul. P. [...], gdzie prowadził wspólne gospodarstwo domowe z 3 dzieci i konkubiną D. O. Skoro więc nie prowadził samotnie gospodarstwa domowego, nie ma uprawnień wynikających z art. 28 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz. U. z 1998 r., Nr 64, poz. 414 ze zm./ dotyczącego osób samotnie gospodarujących. Wydając zaskarżoną decyzję Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej nie wziął pod uwagę art. 38 ust. 4 powyższej ustawy stanowiącego o zawieszeniu osobom tymczasowo aresztowanym prawa do świadczeń z pomocy społecznej. Nadto w uzasadnieniu swojej decyzji nie wskazał faktów, na których się oparł i nie wyjaśnił podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Wskazany zaś art. 28 cyt. ustawy o pomocy społecznej nie może stanowić podstawy decyzji odmownej bez jakiegokolwiek wyjaśnienia związku z pozostałymi zapisami tej ustawy. Skarga I. B. o na opisaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, nie wskazuje kierunku weryfikacji tej decyzji. Według twierdzeń skarżącego nie jest prawdą, że prowadził wspólne gospodarstwo domowe z D. O., która została zmuszona podać go o alimenty /przez pracownice Ośrodka w S./. Z konkubiną niezbyt się układało, mógł odejść, ale ze względu na dzieci zostawał czasem w domu, gdzie nawet nie był zameldowany. Nie przebywa pod wskazanym adresem tylko w ZK. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i dlatego z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny – jest nim Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie – na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej /§ 1/, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest legalność zaskarżonej decyzji. Oceniając decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].04.2002 r. w powyższym zakresie, Sąd nie stwierdził aby została ona wydana z naruszeniem prawa. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego /art. 15 k.p.a./ każda sprawa indywidualna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu pierwszej instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ drugiej instancji /jest on bowiem przede wszystkim wyposażony w kompetencje do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy/. W wyniku więc takiego postępowania organ odwoławczy może wydać rozstrzygnięcie merytoryczne – utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję /art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a./, czy też zaskarżoną decyzję w całości lub w części uchylając i w tym zakresie orzekając co do istoty sprawy, bądź też uchylając tę decyzję umorzy postępowanie I instancji /art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a./. Natomiast wyjątkiem jest decyzja kasacyjna z art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, powołanego w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Analiza akt administracyjnych nadesłanych wraz z odpowiedzią na skargę i uzasadnienie zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy prawidłowo skorzystał z uprawnień wynikających z cyt. wyżej art. 138 § 2 k.p.a. W szczególności słusznie zakwestionował przeprowadzone w pierwszej instancji postępowanie wyjaśniające i w rezultacie uzasadnienie decyzji wydanej przez ten organ, a które nie odpowiada warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Tym bowiem warunkom nie odpowiada uzasadnienie faktyczne, jak i prawne tej decyzji /czyli wydanej przez organ I instancji/. Trafnie też zauważył organ odwoławczy, że rozstrzygnięcie sprawy w pierwszej instancji nie uwzględnia art. 38 ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej /Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm./ stanowiącego o zawieszeniu osobom tymczasowo aresztowanym prawa do świadczeń z pomocy społecznej, a której przepisy stanowiły podstawę rozstrzygnięcia in merito. Z tego chociażby względu było ono przedwczesne, jak twierdzi organ odwoławczy. Nadmienić w tym miejscu wypada, że w aktach administracyjnych organu I instancji znajduje się decyzja /z dnia [...].05.2002 r. [...]/ wydana przez ten organ w myśl wskazań kwestionowanej w skardze decyzji. Uznając, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzeczono jak w sentencji wyroku.