SA/Rz 116/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lechowska Sędziowie WSA Robert Sawuła /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego skargę oddala SA/Rz 116/03 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi G. B. jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dn. [...].12.2002r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego. W sprawie tej postępowanie toczyło się z zawiadomienia E. Ł., domagającej się od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego podjęcia działań, m.in. dotyczących samowolnie uczynionych inwestycji przez G. B. W sprawie tej organ I instancji przeprowadził oględziny na działce nr 4113 zabudowanej budynkiem mieszkalnym w S. przy ul. R. W toku oględzin ujawniono, że G. B. wykonała zadaszenie przy murowanym budynku gospodarczym. Zadaszenie to umocowane jest na płatwi przykręconej do ściany budynku gospodarczego, a z drugiej strony wspiera się na dwóch słupach drewnianych umieszczonych na słupkach fundamentowych. Inwestorka wykonała także szopę na drewno opałowe, ustawioną bezpośrednio na pustakach betonowych, ułożonych na gruncie. Szopa posiada dach z eternitu. Obie te inwestycje G. B. wykonać miała wiosną 2002r. bez jakiejkolwiek dokumentacji. Zeznanie tej treści złożyła G. B. do protokołu oględzin, będąc pouczoną o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. G. B. w piśmie z dn.23.09.2002r. wskazała, że jest współwłaścicielką działki nr 4113 o powierzchni 530 m2, a wykonane inwestycje nie wymagały uzyskania, jej zdaniem, pozwolenia na budowę. G. B. informowała także o uciążliwościach, jakie sprawiała jej działalność E. Ł., zawiadamiającej w sprawie. Decyzją z dn. [...].10.2002r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego powołując się na dyspozycję art.51 ust.1 pkt 2, ust.4, art.81 ust.1 pkt 2 ustawy z dn.7.07.1994r. prawo budowlane (tekst jednol. Dz.U. Nr 106 z 2000r., poz.1126 ze zm.) nakazał G. B. opracować w terminie do 28.02.2003r. orzeczenie techniczne o prawidłowości wykonania robót budowlanych polegających na wykonaniu zadaszenia przy istniejącym budynku gospodarczym zlokalizowanym na działce nr 4113 w S., potwierdzające, bezpieczeństwo obiektu i jego zdatność do użytku. W uzasadnieniu wskazano, że inwestorka wykonała roboty budowlane, o jakich mowa w art.3 prawa budowlanego, bez uprzedniego pozwolenia, dokonując montażu płatwi na ścianie budynku gospodarczego oraz wykonania dwóch słupków drewnianych na fundamencie, na których wsparto konstrukcję dachu. Zobowiązując do przedłożenia stosownych dokumentów organ wskazał, że będą one podstawą do stwierdzenia prawidłowości wykonanych robót. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła E. Ł. wskazując, że zajęcie części wspólnej nieruchomości poprzez wybudowanie zadaszenia przez G. B. nastąpiło kosztem współwłaścicieli, co winno skutkować decyzją nakazującą rozbiórkę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego opisaną na wstępie decyzją z dn. [...].12.2002r. uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o nakazie rozbiórki przez G. B. samowolnie wykonanego zadaszenia przy istniejącym budynku gospodarczym, usytuowanym na działce nr ewid. 4113 w S. W podstawie prawnej powołano się na art.48 i 52 prawa budowlanego oraz art.138 § 1 pkt 2 ustawy z dn.l4.06.1960r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednol. Dz.U. Nr 98 z 200Qr., poz.1071 ze zm. zwany dalej k.p.a.). Organ odwoławczy uznał zasadność wniesionego odwołania wskazując, że powołane przez organ I instancji przepisy art.51 ust.1 pkt 2 i ust.4 prawa budowlanego mają zastosowanie, jeżeli roboty budowlane w przypadkach innych niż określone w art.48 prawa budowlanego, zostały wykonane w sposób określony w art.50 tej ustawy. Z materiału dowodowego zalegającego w aktach sprawy wywiedziono, że wykonanie przedmiotowego zadaszenie doprowadziło do powstania obiektu budowlanego, na wzniesienie którego inwestorka nie miała stosownego pozwolenia. Inwestycja ta stanowiła wykonywanie robót budowlanych, będących budową w rozumieniu art.3 pkt 6 prawa budowlanego, których to robót nie można zakwalifikować w kategorii remontu. W związku z tym organ odwoławczy wydał nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu uznając, iż zachodzą ku temu przesłanki z art.48 prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wniosła G. B. zarzucając naruszenie art.129 § 1 i 2 k.p.a. poprzez rozpoznanie odwołania E. Ł wniesionego bezpośrednio do organu II instancji z uchybieniem terminu oraz naruszenie art.65 § 1 k.p.a., naruszenie art.28 k.p.a. poprzez przyjęcie iż E. Ł. ma interes prawny w sprawie. Zarzucono także wadliwe przyjęcie, że w toku rozprawy administracyjnej na gruncie ustalono, że przedmiotowe zadaszenie wybudowano całkowicie wiosną 2002r., podczas, gdy już w 2000r. miała istnieć konstrukcja tego zadaszenia, a tylko w 2002r. dokonano jego pokrycia dachem. Dodatkowo zarzucono wadliwe przyjęcie, że zadaszenie zostało ustawione na części wspólnej nieruchomości. Skarżąca wniosła o "odrzucenie odwołania E. Ł.", względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wywodzono, że odwołanie zostało wniesione wbrew pouczeniu zawartemu w decyzji organu I instancji bezpośrednio do organu odwoławczego z uchybieniem terminu, a organ odwoławczy nie przekazał odwołania zgodnie z art.65 § 1 k.p.a.. Skarżąca kwestionuje także przyznanie E. Ł. przymiotu strony postępowania, albowiem zadaszenie znajduje się przy składziku skarżącej i przed jego wejściem. G. B. wskazuje w skardze, że przeprowadzone roboty nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, bo nie była to rozbudowa, lecz wykonanie zadaszenia na już istniejącej konstrukcji. Skarżąca zarzuca przyjęcie przez organ odwoławczy nieuzasadnionej merytorycznie zmiany rozstrzygnięcia w sprawie wywodzi, że prawidłowa była decyzja organu I instancji, a ponadto oznacza to inne potraktowanie niż samej zawiadamiającej w sprawie. Tu skarżąca powołuje się na decyzję organu I instancji z dn. [...].12.2002r. [...]. Odpowiadając na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji, a odnośnie zarzutu uchybienia terminu przy wniesieniu odwołania wskazał, że przeczy temu zarzutowi koperta ze stemplem zalegająca w aktach II instancji, z którego wynika, że odwołanie wniesione zostało w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: W niniejszej sprawie skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., dlatego też z mocy art.97 § 1 ustawy z dn.30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm., zwana dalej Pwsa) podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn.30.08.2002r., Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwana dalej Ppsa). Ta reguła intertemporalna ma zastosowanie w niniejszej sprawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna. Za niezasadny uznać należy zarzut wniesienia odwołania przez E. Ł. z uchybieniem terminu. Istotnie strona ta, wbrew pouczeniu zawartemu w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła odwołanie bezpośrednio do organu wyższego stopnia. Odwołanie wniesiono jednak z zachowaniem terminu, albowiem doręczono decyzję odwołującej się w dn.l3.11.2002r., a odwołanie nadano listem poleconym w dn.26.11.2002r. (dowody w aktach administracyjnych). Organ II instancji przekazał odwołanie do organu I instancji pismem z dn.3.12.2002r., celem nadania mu właściwego trybu. Wniesienie przez stronę odwołania wbrew pouczeniu odnośnie trybu, polegające na nadaniu go na adres organu odwoławczego, ale uczynienie tego z zachowaniem terminu, nie oznacza że strona termin do wniesienia odwołania w ten sposób uchybiła. Nietrafny jest drugi z zarzutów skargi, polegający na kwestionowaniu przymiotu strony u odwołującej się E. Ł. Definicję strony w postępowaniu administracyjnym określa art.28 k.p.a.. Zgodnie z tą definicją stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Nie jest spornym, co potwierdziła sama skarżąca w trakcie rozprawy, że E. Ł., tak jak i skarżąca oraz uczestniczka M. W., wykupiła mieszkanie zakładowe w budynku przy ul. R. z prawem do korzystania z części wspólnych tego budynku oraz udziałem w prawie wieczystego użytkowania działki nr 4113 (por. protokół z rozprawy do sygn. SA/Rz 115/03). Z okazanego na rozprawie aktu notarialnego umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i umowy sprzedaży z dn.8.07.1999r. wynika, że skarżąca kupiła lokal mieszkalny nr [...] położony na piętrze w budynku mieszkalnym nr [...] przy ul. R. w S., składający się z dwóch pokoi, kuchni, WC o łącznej powierzchni użytkowej 48,54 m2, a przynależnymi pomieszczeniami do tego lokalu są piwnica i składzik w odrębnym budynku gospodarczym. Jednocześnie umową określono udział skarżącej w prawie wieczystego użytkowania działki nr 4113 oraz we współwłasności części wspólnych budynku i innych urządzeń, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali na 2839/10000 części. Nie są uzasadnione twierdzenia skarżącej, która potwierdziła że E. Ł. wykupiła inny lokal w tym budynku na tych samych zasadach, a więc jest także współwłaścicielką części wspólnych budynku oraz udziału w prawie wieczystego użytkowania działki, że nie była ona uprawniona do wniesienia odwołania w sprawie. E. Ł. domagała się interwencji organu nadzoru budowlanego w związku z zabudowaniem części wspólnej działki, a w odwołaniu podnosiła kwestię ograniczenia udziału we wspólnej nieruchomości. Skoro więc w wyniku podjętych przez skarżącą robót budowlanych dokonano rozbudowy budynku gospodarczego na nieruchomości stanowiącej przedmiot wieczystego użytkowania wszystkich najemców budynku mieszkalnego, w tym także odwołującej się, to E. Ł. trafnie organy przyznały przymiot strony postępowania. Decyzję organ I instancji doręczył zarówno G. B., jak i E. Ł. oraz M.W. Na tle tych uwag można sformułować pogląd ogólniejszy, iż współużytkownik wieczysty nieruchomości w oznaczonym ułamku, jest stroną postępowania w rozumieniu art.28 k.p.a. w sprawie, której przedmiotem jest ocena samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na wybudowaniu obiektu budowlanego na tej nieruchomości. Z okazanego na rozprawie sądowej aktu notarialnego wynika jednoznacznie, że G. B. jest właścicielką przynależnego do jej lokalu mieszkalnego tzw. składzika gospodarczego o pow. 6,80 m2. Z ustaleń, jakie poczynił organ I instancji wynika, że rozbudowano ten obiekt o zadaszenie, poprzez przykręcenie do ściany płatwi i oparcia dachu na konstrukcji wspierającej. Odbyło się to niewątpliwie na nieruchomości stanowiącej przedmiot współużytkowania wieczystego. Odmienne twierdzenia skarżącej w tym względzie są nietrafne. Nie ma tu także znaczenia wywodzenie na użytek skargi, przeciwnie niż na rozprawie przed I instancją że przybudówkę wykonano etapami, konstrukcję wspierającą w 2000r., zaś sam dach w 2002r. Sama skarżąca, zeznając z pouczeniem o odpowiedzialności karnej, wyjaśniła, że zadaszenie wykonała "na wiosnę br.", czyli w 2002r. G. B. w piśmie do organu I instancji wyjaśniła także, że zadaszenie na samochód jest "przedłużenia wejścia do mojego składziku" (k.6 akt I instancji). Z tych przyczyn trafnie przyjął organ odwoławczy, że skarżąca dokonała w istocie budowy obiektu budowlanego, a ponieważ dokonała tego bez pozwolenia organ musiał wydać nakaz rozbiórki po myśli art.48 prawa budowlanego. Cyt. przepis stanowił w dacie orzekania przez organy administracyjne, że "właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ". Bez znaczenia dla oceny legalności wydanej decyzji jest wydanie decyzji reformatoryjnej, odmiennej od decyzji organu I instancji. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zobowiązująca skarżącą do przedstawienia ekspertyzy technicznej nie była decyzją ostateczną skoro wniesiono od niej odwołanie, a o tym fakcie skarżąca była zawiadomiona (k.5 akt II instancji). Decyzja ta nie podlegała wykonaniu, a organ odwoławczy nie był tą decyzją związany. Przeciwnie, dwuinstancyjność postępowania administracyjnego oznacza nakaz podporządkowania się organowi I instancji wydanej przez organ odwoławczy decyzji. Zarzut naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa ocenić należy jako nietrafny. Biorąc powyższe pod uwagę, działając na podstawie art.151 Ppsa, sąd skargę oddalił.