SA/Rz 1276/03

WyrokWSA w Rzeszowie2005-03-24

Skład orzekający: Anna Lechowska, Krystyna Józefczyk, Joanna Zdrzałka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brama ogrodzeniowa, stanowiąca element ogrodzenia z żywopłotu, może być uznana za urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, wymagające pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brama ogrodzeniowa, będąca elementem ogrodzenia z żywopłotu i umocowana na specjalnie do tego wybudowanych słupkach, nie jest urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Definicja ta wymaga, aby urządzenie miało charakter techniczny i zapewniało możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem, a samo wymienienie ogrodzenia w katalogu nie oznacza, że wszystkie ogrodzenia są urządzeniami budowlanymi. W związku z tym, budowa takiej bramy wymaga pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakładającej na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów w celu legalizacji wykonanych robót budowlanych przy budowie bramy ogrodzeniowej. Organ uznał bramę za urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym. Strona skarżąca kwestionowała tę kwalifikację, argumentując, że brama nie jest ogrodzeniem żywopłotowym i powinna być traktowana jako samodzielny obiekt budowlany. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające ją decyzje organów niższych instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lechowska Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...], a także decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. na rzecz skarżącego S. W. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. SA/Rz 1276/03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] VII 2003 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w R., po rozpoznaniu odwołania S. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] V 2003 r. nakładającej na M. B. obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych przy budowie bramy ogrodzeniowej zlokalizowanej na działce nr 891/1 w K. do stanu zgodnego z prawem, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji powołując jako podstawę prawną art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy prawo budowlane. Na podstawie całości akt ustalono iż 27 czerwca 2002 r. M. B. wybudowała bramę ogrodzeniową od strony ulicy Ł. osadzoną na słupkach stalowych oraz betonowej podmurówce o wymiarach 3,5m x 1,5m. Podczas oględzin stwierdzono, że przedmiotowa brama ogrodzeniowa jest elementem ogrodzenia z żywopłotu biegnącego wzdłuż ulicy Ł. Umiejscowiono ją na działce nr ew. 891/1 będącej współwłasnością. Zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy prawo budowlane ogrodzenie, a więc i brama, która jest elementem ogrodzenia, związane z obiektem budowlanym, jest urządzeniem budowlanym. Działka, na której zlokalizowano bramę, jest zabudowana. Budynek mieszkalny znajduje się na działce nr 891/2 a teren pod budynek jest wydzielony, lecz znajduje się wewnątrz działki 891/1, co oznacza, że użytkowanie budynku mieszkalnego musi być związane z korzystaniem z działki nr 891/1. Wobec tego należy uznać, że przedmiotowa brama związana jest funkcjonalnie z zabudową zagrodową składającą się z budynku mieszkalnego z przylegającym budynkiem gospodarczym /nr działki 891/2/ oraz budynkiem gospodarczym wolnostojącym na działce 891/1. Zbadano zgodność lokalizacji z przepisami prawa miejscowego, wg Planu Zagospodarowania Przestrzennego szerokość ulicy Ł. w liniach rozgraniczających wynosi 15m. Na podstawie pomiarów dokonanych w terenie w dniu 7 IV 2003 r. stwierdzono, że odległość bramy od osi drogi wynosi 7,75 m, to oznacza iż zlokalizowana jest poza linią rozgraniczającą. Zgodnie z art. 30 prawa budowlanego przed rozpoczęciem budowy należało dokonać zgłoszenia. Inwestorem jest współwłaścicielka M. B. i na nią nałożono obowiązki mające na celu legalizację budowy. W odwołaniu od tej decyzji S. W. zakwestionował, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala uznać przedmiotowej bramy jako urządzenia związanego z obiektem budowlanym. Po rozpoznaniu odwołania organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia prawa i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji uzasadniając je identycznie. Decyzję tą zaskarżył do NSA S. W., a w motywach skargi podniósł, iż nie jest ogrodzeniem żywopłot, zatem budowę bramy wjazdowej należy traktować jako samodzielny obiekt. Poza tym na działce znajduje się wiele budynków i należało wykazać do którego z nich przynależy ta brama. Inwestycja powinna być rozpatrzona pod kątem zgodności z warunkami technicznymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./. Skarga S. W. zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej – art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/. Kontrola ta sprawowana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/. Jej zakres zaś wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną /§ 1/. Po myśli zaś przepisu art. 135 tej ustawy Sąd stosuje przewidziane nią środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów i czynności podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeśli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej właśnie kontroli Sąd doszedł do wniosku iż trzy decyzje wydane w tej sprawie dotknięte są naruszeniem prawa, które mogło mieć istotny wpływ na jej wynik, co obliguje go do uwzględnienia skargi. Sąd nie podziela zasadniczego poglądu organów, który przesądził o kierunku załatwienia sprawy, a mianowicie iż sporna brama jest ogrodzeniem, które stanowi urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy prawo budowlane. Przepis ów stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o urządzeniach budowlanych związanych z obiektem budowlanym należy przez to rozumieć urządzenia techniczne zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem, jak przyłącze i urządzenia instalacyjne, w tym oczyszczania lub gromadzenia ścieków, przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Definicja urządzenia budowlanego na potrzeby ustawy ma więc charakter złożony w pierwszej jego części wskazuje na niezbędną jego cechę /charakter techniczny zapewniający możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem/, zaś w drugiej zawiera przykładowe wyliczenie takich urządzeń. Taka jej konstrukcja oznacza, iż nie każde z wyliczonych we wspomnianym przepisie obiektów kwalifikuje się do przyjęcia iż jest to urządzenie budowlane w rozumieniu ustawy, jako że kwalifikacji takiej podlegają tylko te, które zapewniają możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem. Nie można zatem wyprowadzać z faktu wymieniania ogrodzeń w przepisie art. 3 pkt 9 cyt. ustawy, wniosku że wszystkie ogrodzenia są urządzeniami budowlanymi. Zatem w przedmiotowej sprawie brama wjazdowa umocowana na specjalnie do tego wybudowanych słupkach znajdująca się pomiędzy żywopłotem jest obiektem budowlanym, którego budowa wymaga pozwolenia na budowę. Zatem trudno przyjąć aby było to urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 9 ustawy prawo budowlane. Prowadząc ponownie postępowanie organu uwzględni stanowisko Sądu oraz fakt, iż przepisy prawa budowlanego w brzmieniu od 11 lipca 2003 r. przewidują dwie możliwości. Z tych względów na zasadzie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ Sąd uwzględnił skargę. Na zasadzie przepisów art. 152 cyt. ustawy orzeczono iż wyrok nie podlega wykonaniu do czasu jego uprawomocnienia się. O kosztach orzeczono na zasadzie przepisów art. 97 § 2 tzw. przepisów wprowadzających.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło