SA/Rz 141/02
WyrokWSA w Rzeszowie2004-06-08
Skład orzekający: Marian Ekiert, Zbigniew Czarnik, Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie postępowania wznowieniowego z urzędu, oparte na zaświadczeniu KRUS złożonym przez stronę w celu ponownego ustalenia wysokości świadczenia, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji?Ratio decidendi
Wszczęcie postępowania wznowieniowego z urzędu na podstawie zaświadczenia KRUS, które zostało wcześniej złożone przez stronę w celu ponownego ustalenia wysokości świadczenia, stanowi rażące naruszenie prawa. Taka sytuacja wypełnia dyspozycję art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. (wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości lub o prowadzeniu postępowania), co skutkuje stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła świadczenia przedemerytalnego L. Z. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, która odmówiła uchylenia własnej decyzji przyznającej świadczenie. Starosta wznowił postępowanie z urzędu, opierając się na zaświadczeniu KRUS, które strona złożyła wcześniej w celu ponownego ustalenia wysokości świadczenia. Strona skarżąca kwestionowała sposób waloryzacji świadczenia i brak uwzględnienia kwoty 41,80 zł.Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu i postanowienia Starosty. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili prawomocności wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Ekiert Sędzia WSA Zbigniew Czarnik /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant ref. staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2001 r Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] października 2001, [...] oraz postanowienia Starosty Powiatu [...] z dnia [...] października 2001, [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili prawomocności wyroku.
SA/Rz 141/02
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r., [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] października 2001 r., [...], mocą której Starosta odmówił uchylenia ostatecznej własnej decyzji z dnia [...] maja 2001 r. [...] uchylającej decyzję własną z [...] kwietnia 2004 r. w części dotyczącej wysokości świadczenia przedemerytalnego oraz przyznającej to świadczenie L. Z. w wysokości 1293,10 złotych od dnia 26 marca 2001 r.
Decyzja Wojewody zapadła na skutek odwołania L. Z. od decyzji Starosty Powiatu z dnia [...] października 2001 r. wydanej na skutek wznowienia z urzędu postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu z dnia [...] maja 2001 r.
W odwołaniu L. Z. wskazał, że od organu domagał się waloryzacji świadczenia przedemerytalnego o wskaźnik 3,4% od dania 1 marca 2001 r. Zdaniem odwołującego o taki właśnie wskaźnik powinno być zwiększone jego świadczenie przedemerytalne, przyznane w decyzji z dnia 10 maja 2001 r. i obowiązywać w tej wysokości od 26 marca 2001 r., gdyż jego zdaniem z dniem 1 marca 2001 r. waloryzacji powinna podlegać wysokość wcześniej ustalonego świadczenia. Wojewoda rozpoznając odwołanie nie podzielił tego stanowiska i wskazał, że decyzja z [...] maja 2001 r. świadczenie przedemerytalne zostało ustalone z dniem 26 marca 2001 r. /w nowej wysokości/, zatem już po dniu, w którym świadczenia takie podlegały ustawowej waloryzacji /1 marca 2001 r./. Ta okoliczność nie pozwalała objąć marcową waloryzacją przyznanego w decyzji świadczenia.
Z decyzją Wojewody nie zgodził się L. Z. W skardze do NSA OZ w Rzeszowie wskazał, że w istocie zgadza się z zapadłymi w jego sprawie decyzjami i nie kwestionuje zawartych w nich rozstrzygnięć. W skierowanym do organów zatrudnienia pismach domagał się tylko uwzględnienia waloryzacji, kwoty 41,8 złotych, która jego zdaniem powinna być wyliczona z kwoty 1334,90 złotego, a nie z kwoty 1293,10 i wyjaśnienia dlaczego przy obliczeniu i wypłacie przysługującego świadczenia zaginęła kwota 41,8 złotego.
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi argumentując jak w uzasadnieniu własnej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 97 § ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi L. Z., gdyż skarga wniesiona przez skarżącego do NSA OZ w Rzeszowie nie została przez ten Sąd rozpoznana do dnia 1 stycznia 2004 r. Sąd rozpoznając skargę nie jest związany jej podstawami, zarzutami, ani sformułowanymi w niej wnioskami. Zgodnie z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ dalej: prawo o p.s.a., Sąd rozpoznaje skargę w granicach danej sprawy.
Tak wyznaczony przez porządek prawny zakres kontroli zaskarżonej decyzji prowadzi do stwierdzenia, ze decyzja ta i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa. Naruszenie prawa tego typu musiało skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu z dnia [...] października 2001 r., [...] oraz postanowienia Starosty z dnia [...] października 2001 r.
Stwierdzenie nieważności wskazanych rozstrzygnięć nastąpiło ze względu na fakt, że decyzja i postanowienie zapadło w postępowaniu wznowieniowym, które zdaniem Sądu nie miało żadnej racji bytu. W tym więc sensie rażąco został naruszony art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w zw. z art. 151 § 1 K.p.a., gdyż organy te przepisy wskazały jako podstawę własnego rozstrzygania.
Wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z powołaniem się na nowe okoliczności może mieć miejsce tylko wtedy, gdy takie okoliczności się pojawią, a organ orzekający o ich istnieniu /lub istnieniu nowych dowodów/ nie miał wiedzy w chwili orzekania. W sprawie rozpoznawanej przez Sąd okoliczności takie nie wystąpiły, a strona nie domagała się wznowienia postępowania. Traktowanie zaświadczenia z KRUS-u złożonego przez skarżącego w dniu 26 marca 2001 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy jako nowej okoliczności, czy nieznanego dowodu jest zupełnym nieporozumieniem i niezrozumieniem istoty postępowania wznowieniowego. Przecież ten tryb weryfikacji decyzji może być stosowany do decyzji ostatecznej i wadliwej, więc wydanej w oparciu o niekompletny materiał faktyczny lub dowodowy.
W sprawie będącej przedmiotem skargi zaświadczenie z KRUS złożone było przez skarżącego celem ponownego ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego, co w istocie nastąpiło, przy czym Sąd zwraca uwagę, że ta okoliczność była podstawą zmiany decyzji w trybie art. 155 K.p.a. i w efekcie pojawiła się decyzja z [...] maja 2001 r., dla której zmiany faktyczną podstawą było zaświadczenie z KRUS przedstawione przez skarżącego. Skoro tak było to faktem oczywistym jest, że to zaświadczenie nie może być równocześnie nową okolicznością do wznowienia postępowania.
Analiza akt sprawy wskazuje, że skarżący nie domagał się wznowienia postępowania. Jego żądanie sprawdzało się do uzyskania informacji na temat sposobu waloryzowania świadczenia i wyjaśnienia dlaczego w jego przypadku kwota 41.80 złotego nie została uwzględniona w nowej decyzji. Sąd zwraca również uwagę, że przepisy prawa określają w sposób jednoznaczny sposób ustalania wysokości świadczenia przedemerytalnego. Z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28 lutego 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania świadczeń określanych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz. U. Nr 25, poz. 132 ze zm./ wynika tryb ponownego ustalania wysokości świadczenia jeżeli już po jego przyznaniu pojawiają się okoliczności wpływające na ponowne ustalenie wysokości przyznawanego świadczenia. Dla takich przypadków nie przewidziano trybu nadzwyczajnego – wznowienia postępowania, zatem i w zaskarżonej sprawie organ takiego trybu nie miał prawa uruchamiać. Zresztą zmiana wysokości przyznanego świadczenia przedemerytalnego jest w istocie zabiegiem technicznym tzn. pochodną wyliczenia emerytury.
Z tych powodów mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 2 ustawy prawo o p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji, wskazując, że wszczęcie postępowania wznowieniowego w trybie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wobec braku podstaw do zastosowania tej normy prawnej jest wypełnieniem dyspozycji art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło