SA/Rz 1413/02
WyrokWSA w Rzeszowie2004-09-08
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Krystyna Józefczyk, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek odmówić wymiany prawa jazdy, jeśli w ewidencji kierowców brak jest dokumentacji potwierdzającej nabycie przez wnioskodawcę uprawnień danej kategorii, mimo przedstawienia przez niego fizycznego dokumentu prawa jazdy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek odmówić wymiany prawa jazdy, jeśli weryfikacja dokumentów wymaganych do jego uzyskania, w tym sprawdzenie zgodności danych z ewidencją kierowców, wykaże brak dokumentacji potwierdzającej nabycie uprawnień danej kategorii. Sam fizyczny dokument prawa jazdy nie jest wystarczający do wymiany, jeśli nie znajduje potwierdzenia w oficjalnych rejestrach.Stan faktyczny
R. M. złożył wniosek o wymianę prawa jazdy, dołączając posiadany dokument. Organy administracji odmówiły wymiany prawa jazdy kategorii B, ponieważ w ewidencji kierowców brak było dokumentacji potwierdzającej nabycie przez skarżącego uprawnień tej kategorii, mimo istnienia dokumentacji potwierdzającej wydanie prawa jazdy kategorii A. Skarżący odwołał się, argumentując, że zaginięcie dokumentów obciąża organ. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, R. M. złożył skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 8 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2002 r. nr [...] w przedmiocie prawa jazdy skargę oddala
SA/Rz 1413/02
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania R. M. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie odmowy wymiany prawa jazdy Kat. B /III/ nr [...] wydanego 20 kwietnia 1965 r. przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w J. na prawo jazdy Kat. B utrzymało w mocy orzeczenie organu I instancji.
Jako podstawę prawną powołano przepis art. 97, art. 150 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym /Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm./ § 5 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 26 kwietnia 2000 r. w sprawie wymiany praw jazdy /Dz. U. Nr 39, poz. 459 ze zm./ przy zastosowaniu § 7 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami /Dz. U. Nr 150, poz. 1680/.
Jak wynika z akt administracyjnych R. M. zawiadomił Starostę o zmianie adresu zamieszkania dołączając wymagane prawem dokumenty do wymiany prawa jazdy.
Przedstawił również posiadane prawo jazdy kategorii A /IV/ i B /III/ nr [...] wydane przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w J. wydane w kwietniu 1965 r.
To stało się podstawą przeprowadzenia postępowania sprawdzającego istnienie przesłanek wymiany dokumentu.
Regulacją, która szczegółowo określa warunki i terminy wymiany praw jazdy i innych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami jest Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 26 kwietnia 2000 r. w sprawie wymiany praw jazdy, które zawiera postanowienia materialno-techniczne a w § 5 ust. 2 odesłanie dla organu do stosowania zasad i trybu postępowania określonego w przepisach dotyczących wydawania uprawnień do kierowania pojazdami.
W dacie wydawania decyzji obydwu instancji tryb wydawania praw jazdy regulują przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami. Zgodnie z § 7 ust. 1 tego rozporządzenia organ właściwy do wydania prawa jazdy ma obowiązek przeprowadzenia weryfikacji dokumentów wymaganych do uzyskania dokumentu potwierdzającego uprawnienia obejmujące sprawdzenie i poprawność ich wypełnienia, kompletności, spełnienie przesłanek określonych w ustawie i przepisach w sprawie szkolenia, egzaminowania oraz sprawdzania zgodności danych z ujętymi w prowadzonej ewidencji kierowców danymi w zakresie posiadanych uprawnień jeżeli osoba posiada wcześniej wydane uprawnienia.
W przypadku negatywnej weryfikacji dokumentów zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 4 lit. "a" cyt. rozporządzenia organ ma obowiązek odmówić wymiany prawa jazdy.
W przedmiotowej sprawie organ dokonał sprawdzenia danych z ewidencji kierowcy z danymi z przedstawionego do wymiany prawa jazdy R. M.
Przeprowadzone czynności sprawdzające wskazywały na brak jakiejkolwiek dokumentacji potwierdzającej nabycie przez skarżącego uprawnień Kat. B /III/ tj. nie figuruje w ewidencji wydanych praw jazdy Kat. B oraz nie figuruje w protokołach egzaminacyjnych kierowców w roku 1966, a sam oświadczył, iż właśnie w tym roku nabył uprawnienia.
W odwołaniu od tej decyzji podniósł, iż zaginięcie dokumentów obciąża organ, nikt nie odebrał mu prawa jazdy.
Po rozpatrzeniu odwołania organ II instancji utrzymał w mocy rozstrzygnięcie I.
Zarzut z odwołania jest chybiony albowiem fakt zaginięcia dokumentów dotyczy tylko uprawnień Kat. B.
Starostwo dokonało odtworzenia zaginionych dokumentów i protokół wydania druku potwierdził, iż w dniu 20 kwietnia 1965 r. R. M. otrzymał prawo jazdy nr [...] Kat. IV /tj. A/.
Również dodatkowo przeprowadzone dowody sprawdzenia w ewidencji kierowców osób wskazanych przez skarżącego nie potwierdziły jego uprawnień do prawa jazdy Kat. B /III/.
Nie może stanowić podstawy wymiany prawa jazdy druk okazanego dowodu albowiem na organie ciąży obowiązek zweryfikowania wszystkich danych objętych dokumentem i ich konfrontacji z ewidencją kierowcy odpowiednio tak jak przy wydawaniu prawa jazdy po raz pierwszy.
Decyzję tą zaskarżył do NSA R. M. wnosząc o jej zmianę w części dotyczącej odmowy wydania prawa jazdy Kat. B ewentualnie o uchylenie decyzji obu instancji.
W motywach skargi naprowadził, iż posiada prawo jazdy Kat. B, na którym nie stwierdzono żadnych przeróbek, ani nie zapadł wyrok sądu pozbawiający go prawa jazdy.
Fakt, że nie istnieje dokumentacja potwierdzająca uzyskanie prawa jazdy Kat. B o niczym nie przesądza jak i fakt, że istnieje dokumentacja potwierdzająca wydanie prawa jazdy Kat. A, a brak adnotacji co do Kat. B.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z mocy art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej /§ 1/. Kontrola ta wykonywana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/.
Jej zakres wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną /§ 1/.
Zaś uwzględnić skargę może tylko wówczas, gdy stwierdzi naruszenie prawa w stopniu określonym przez przepis art. 145 § 1 cyt. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/.
Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej właśnie kontroli Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.
Regulacją, która szczegółowo określa warunki i terminy wymiany praw jazdy jest Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 26 kwietnia 2000 r. w sprawie wymiany praw jazdy /Dz.U. Nr 39, poz. 459 ze zm./.
Oprócz postanowień natury materialno-technicznej rozporządzenie zawiera odesłanie dla organu do stosowania przy wymianie praw jazdy do stosowania zasad i trybu postępowania określonego w przepisach dotyczących wydawania uprawnień do kierowania pojazdami - § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia.
Zarówno w dacie orzekania przez Starostę jak i w dacie wydania zaskarżonej decyzji tryb wydawania praw jazdy regulowały przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.
Zgodnie z § 7 ust. 1 tegoż rozporządzenia organ właściwy do wydania prawa jazdy ma m.in. obowiązek przeprowadzenia weryfikacji dokumentów wymaganych do uzyskania dokumentu potwierdzającego uprawnienia, obejmującą sprawdzenie poprawności ich wypełnienia, kompletności, spełnienie przesłanek określonych w ustawie i przepisach w sprawie szkolenia, egzaminowania i uzyskiwanie uprawnień oraz sprawdzenie zgodności danych z ujętymi w prowadzonej ewidencji kierowców z danymi w zakresie posiadanych uprawnień jeżeli osoba posiada wcześniej wydane uprawnienie. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania uprawniony organ dokonał sprawdzenia danych z ewidencji kierowcy z danymi ujętymi w przedstawionym do wymiany dokumencie prawa jazdy.
W tym celu wystąpił w dniu 5 lutego 2002 r. do Starostwa Powiatowego oraz Urzędu Wojewódzkiego w L. o nadesłanie informacji czy R. M. zdał egzamin uprawniający do uzyskania prawa jazdy Kat. A, B /IV, III/. Na podstawie dokumentów poinformowano, że w/w nie figuruje w protokołach egzaminacyjnych kierowców.
Z kserokopii rejestru rozchodu druków praw jazdy Kat. A /IV/ wynika, że rozchodowany druk serii A nr [...] wydany został w dniu 20.IV.1965 r. Panu R. M.
Wynik czynności sprawdzających wskazał na brak jakiejkolwiek dokumentacji potwierdzającej nabycie przez R. M. uprawnień Kat. B /III/. Nie figuruje w protokołach egzaminacyjnych z 1966 r. oraz wydanych praw jazdy Kat. B.
Zaś protokół odtworzenia zaginionych akt dotyczy praw jazdy Kat. A.
Z tych względów na zasadzie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło