SA/Rz 1420/03
WyrokWSA w Rzeszowie2005-10-06
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Maria Zarębska-Kobak, Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, stwierdzając istotne odstępstwo od pozwolenia na budowę i niemożność legalizacji obiektu z uwagi na niezachowanie przepisanych odległości, może wydać decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu oraz nakazującą wybudowanie nowego obiektu budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego, stwierdzając istotne odstępstwo od warunków pozwolenia na budowę i niemożność legalizacji obiektu z uwagi na niezachowanie przepisanych odległości, powinien wydać orzeczenie o nakazie rozbiórki obiektu na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie uprawnia do orzeczenia nakazu rozbiórki ani do wydania nakazu zobowiązującego inwestora do wybudowania nowego obiektu budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę płyty gnojowej z uwagi na istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę, w tym usytuowanie obiektu w granicy działki. Organ odwoławczy uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i orzekł merytorycznie, nakazując rozbiórkę płyty gnojowej oraz zobowiązując inwestora do jej wybudowania w nowym miejscu. Skarżąca kwestionowała zasadność decyzji, a sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną z odmiennych przyczyn niż podniesione w skardze.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego; stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w dniu 6 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A. L. kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sygn.akt II SA/ Rz. 1420 /03
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 roku Nr [...] nakazał A. L. rozbiórkę obiektu budowlanego / płyty gnojowej/ wobec stwierdzonego istotnego odstąpienia przez inwestora jego realizacji od uzyskanego pozwolenia na budowę .
W podstawie prawnej decyzji powołał przepis art./ 104 k.p.a oraz art.51 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane / DZ.U z 2000 r Nr 106 poz.1126 ze zm /
W uzasadnieni tej decyzji wyjaśnił, że postępowanie dowodowe wykazało iż sporny obiekt powstał w latach 80 tych / oświadczenie A. L. złożone do protokołu oględzin z dnia 22 lipca 2002 roku/ tj. w tym czasie co budynek gospodarczy w oparciu o z pozwolenie budowlane wydane przez Naczelnika Miasta [...] z dnia [...].09.1983 r Nr [...].
Zostało ustalone, że inwestor przy realizacji tego obiektu w sposób istotny odstąpił od w/w pozwolenia zarówno co do jego wymiarów jak i jego usytuowania.
W/g pozwolenia jego wymiary winny wynosić 3,70 x 3,10 usytuowanie natomiast w odległości 7,50 m od granicy parceli M. G. , gdy tymczasem faktyczne jego wymiary wynoszą 3,10 x 2,25 natomiast jego usytuowanie jest w granicy działki nr ewod. 110/11 własności Z. K.
Niezachowanie odległości przewidzianej w pozwoleniu oraz naruszenie postanowień § 23 ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki/DZ.U Nr 17 poz. 62/. oraz przepisów obecnie obowiązujący tj. § 6 ust.4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r / Dz.U Nr 132 po. 877 / w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie i to w ocenie organu uzasadnia wydanie nakazu rozbiórki
W odwołaniu A. L. zakwestionowała w/w rozstrzygnięcie twierdząc, że w/w obiekt jest konieczny wobec prowadzenia gospodarstwa rolnego przez jej matkę nadto usytuowany jest w odległości 30 – 35 metrów od budynków mieszkalnych sąsiedniej działki .
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł merytorycznie ;
nakazał A. L. rozbiórkę obiektu budowlanego tj. płyty gnojowej oraz zobowiązał inwestora do wykonania w terminie do 31 października 2003 roku płyty gnojowej od strony północnej w odległości 4 metry od granic sąsiednich działek.
W podstawie prawnej decyzji powołał przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane/ Dz.U Nr 106 z 2000 r poz. 1126 ze zm/.3
W uzasadnieniu tej decyzji wyjaśnił, że obiekt objęty nakazem rozbiórki został usytuowany w granicy działki sąsiedniej zatem niezgodnie z uzyskanym pozwoleniem oraz przepisami § 23 ust.1 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki /Dz.U Nr 17 poz. 62/.
Ponieważ budynek inwentarski powinien być wyposażony w/w urządzenie dlatego też stosownie do przepisów § 6 ust.4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r / Dz.U Nr 132 po. 877 / w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie nakaz jego wybudowania znajduje uzasadnienie prawne.
W ocenie organu odwoławczego orzeczenie reformatoryjne znajduje uzasadnienie wobec faktu, że pozwolenie na budowę budynku inwentarskiego w tym gnojownika utraciło ważność.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżącą wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji powtarzając argumentację jak w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
skarga jest uzasadniona z przyczyn odmiennych niż zostało w niej podniesione bowiem zaskarżone orzeczenie w ocenie Sądu nie znajduje wsparcia w powołanych przez organ przepisach prawa budowlanego.
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o posterowaniu przed sądami administracyjnymi / art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1271/
Kontrola tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej./ art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach w granicach sprawy, której dotyczy skarga , jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia / art. 135 ustawy/.
Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stwierdził, ze zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.
Niekwestionowany jest fakt, że inwestor w latach 80 tych przy realizacji spornego obiektu budowlanego odstąpił w sposób istotny od warunków uzyskanego pozwolenia tj. posadowił niniejszy obiekt w innym miejscu nie zachowując jednocześnie prawem przewidzianych odległości.
Zgodzić się należy z organem orzekającym w sprawie, że w takim wypadku inwestorowi nie można czynić zarzutu dopuszczenia się samowoli budowlanej w rozumieniu prawa budowlanego , jeżeli w dacie rozpoczęcia robót budowlanych legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę.
Realizowanie obiektu budowlanego w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego wypełnia dyspozycję przepisów art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawa budowlanego / Dz.U z 2000 r Nr 106 poz. 1126 ze zm/ wz. z art.103 ust.2 wymienionej ustawy zwana dalej ustawą.
Organ odwoławczy wydając decyzję reformatoryjną orzekł o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego oraz nakazie wybudowania w zakreślonym terminie płyty gnojowej powołując się na przepis art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy.
Przepis ten stanowi, że właściwy organ nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem określając termin ich wykonania .
W/cytowany przepis nie uprawnia do orzeczenia nakazu rozbiórki jak również do wydania nakazu zobowiązującego inwestora do wybudowania obiektu budowlanego.
Przywołany przepis upoważnia organ do nałożenia na inwestora określonych czynności w celu doprowadzenia obiektu do stan zgodnego z prawem lecz do takich czynności niewątpliwie nie można zaliczyć budowę nowego obiektu.
Obowiązkiem organu w niniejszej sprawie przy nie budzącym wątpliwości stwierdzeniu , iż inwestor w sposób istotny odstąpił od warunków pozwolenia i niemożliwości jego legalizacji wobec niezachowania prawem przewidzianych odległości było wydanie orzeczenia o nakazie jego rozbiórki w oparciu o art. 51 ust.1 pkt 1 w zw. z art. 103 ust.2 ustawy.
Uznając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego / art. 145 § 1 pkt 1 lit.a Ppsa/ , Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Określenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku znajduje uzasadnienie treści w art. 152 Ppsa
O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w oparciu art. 200 Ppsa w zw. z art. 97 § 2 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1271/
Powołane przepisy
art.51 ust.1 pkt 2 ustawyart. 138 § 1 pkt 2 k.p.art. 51 ust.1 pkt 2 ustawyart. 97 § 1 ustawyart. 1 § 2 ustawyart. 134 § 1 ustawyart. 135 ustawyart. 50art.103 ust.2art. 51 ust.1 pkt 1art. 103 ust.2 ustawyart. 145 § 1 pkt 1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło