SA/Rz 1439/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik AWSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 14 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. L. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego przyznania uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego E. L. kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego SA/Rz 1439/02 U z a s a d n i e n i e Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 roku nr [...] ,działając na podstawie art. 105 par.1 k.p.a w zw. z art. 22 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, umorzył postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich E. L., ponieważ stało się bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu decyzji Kierownik Urzędu podniósł, że w postępowaniu administracyjnym wszczętym w trybie art.61 par.1 i 3 k.p.a , związany jest przesłanką określoną w art. 22 ust.3 ustawy o kombatantach. Przepis ten stanowi, że wnioski o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art.1-4 , z zastrzeżeniem ust.4, mogą być kierowane w trybie o którym mowa w ust.1, do dnia 31 grudnia 1998 roku przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do 31 grudnia 1999 przez osoby zamieszkałe za granicą. Uchybienie tego terminu powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę, a wszczęte postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe. W odwołaniu E. L. wniósł o ponowne rozpatrzenie jego sprawy , podniósł, że wcześniej nie zdawał sobie sprawy z należnych mu uprawnień, o których dowiedział się przypadkowo. Jego wniosek dotyczący przyznania uprawnień kombatanckich został przyjęty przez Urząd, a po wszczęciu postępowania zażądano od niego uzupełnienia dokumentacji, co uczynił w terminie. Uważa ,że przysługują mu się uprawnienia kombatanckie z uwagi na przejścia w okresie II wojny światowej i podkreślił swoją trudną sytuację życiową i bytową. Z karty osobowej nr [...] potwierdzonej przez Urząd Miasta [...] i ankiety personalnej z dnia 2 maja 1952 roku wynika, że E. L., urodzony [...]1933 r, w okresie od 1943 do 1945 roku przebywał w obozie w Ebersbrunn powiat Zwickau w Niemczech . Pismem z dnia 31 maja 2001 roku skierowanym do Kierownika Urzędu ds. Kombatantów ... skarżący wniósł o przyznanie mu uprawnień kombatanckich, bowiem jako małoletni doznał represji ze strony III Rzeszy Niemieckiej. Karta 9 akt zawiera informację ze Starostwa w Zwickau , potwierdzającą pobyt skarżącego na tamtym terenie w okresie 1943-1945 / łącznie 40 miesięcy /, a karta 13 - kwestionariusz osób deportowanych do pracy przymusowej, w której znajduje się informacja o wykonywanych przez skarżącego pracach w okresie pobytu w obozie niemieckim / prace porządkowe, wycinanie krzewów na terenie miasta, i t.p/ . W 1945 roku skarżący powrócił do Polski z grupą Polaków wracających do kraju. Zaskarżoną decyzją [...] z dnia [...] czerwca 2002 roku Kierownik Urzędu utrzymał decyzję własną z dnia [...] kwietnia 2002 roku. W uzasadnieniu podał, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem termin do wystąpienia uprawnień wymienionych w ustawie o kombatantach minął w dniu 31 grudnia 1998r. Postanowieniem z [...] pazdziernika 2002 roku Kierownik Urzędu sprostował pomyłkę w tej decyzji, dotyczącą daty i miejsca urodzenia E. L. W skardze wniesionej w dniu 10 lipca 2002 roku do NSA E. L. zarzucił, że decyzja dotyczy innej osoby. Nadto zarzucił,że organ nie poinformował go podczas toczącego się postępowania o uchybieniu terminu, korespondował z nim, a nadto przesłał mu do wypełnienia formularz i wezwał do uzupełnienia dokumentacji. Dokumentację uzupełnił w terminie. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie. Ponownie powołał się na przepis art.22 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach ... Przytoczył pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie II.SA/Kr 3065/01, że termin ten jest terminem ustawowym i nie można żądać jego przywrócenia powołując się na jakiekolwiek okoliczności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153 poz. 1271 ze zm. / sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone / a do takich należy niniejsza sprawa / podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Dokonując w ramach postępowania sądowo - administracyjnego kontroli zaskarżonego aktu, Sąd bada jego zgodność z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem oceny w badanej sprawie pozostaje legalność decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 roku Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, którą utrzymał decyzję własną o umorzeniu postępowania administracyjnego o przyznanie uprawnień kombatanckich E. L. Organ wydał decyzję w oparciu o przepis art. 22 ust 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, który stanowi, że wnioski o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. 1-4 , z zastrzeżeniem ust.4 mogą być kierowane, w trybie, o którym mowa w ust.. 1, do dnia 31 grudnia 1998 przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 roku przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski. Stosując się do tego przepisu Kierownik urzędu umorzył postępowanie stojąc na stanowisku, że jest ono bezprzedmiotowe, bowiem E. L. złożył wniosek o przyznanie mu uprawnień kombatanckich po terminie wymienionym w tym przepisie. Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003 roku SK 4/02 /OTK-A 2003/4/31/ Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 22 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach... jest niezgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji . Trybunał Konstytucyjny uznał, że przepis ten naruszył konstytucyjne wartości wyrażone w zasadach zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz zasadę równości . Wprowadzenie terminu ograniczającego możliwość dochodzenia uprawnień kombatanckich doprowadziło do sytuacji, w której osoby znajdujące się , na podstawie tych samych przepisów, w tej samej sytuacji / będące kombatantami / mogą być w różnej sytuacji, jeśli chodzi o oficjalne uznanie przez państwo ich statusu. W świetle przytoczonego stanowiska Trybunału Konstytucyjnego, zaskarżona decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów jest niezgodna z prawem. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Kierownik Urzędu winien przeprowadzić postępowanie administracyjne, w którym dokona oceny przedstawionych przez skarżącego dowodów . To pozwoli na wydanie decyzji merytorycznej w kwestii przyznania , bądź odmowy przyznania uprawnień kombatanckich skarżącemu. Dodać należy, że zarzut skargi, że postępowanie dotyczy innej osoby, jest nieaktualny , bowiem Kierownik Urzędu , postanowieniem z dnia [...] października 2002 roku sprostował pomyłkę w decyzji własnej z dnia [...] czerwca 2002 roku [...] dotyczacej danych osobowych skarżącego, w szczególności daty i miejsca urodzenia. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uchylił zaskarżona decyzję w oparciu o przepis art. 145 par.1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. z 2002 roku nr 153 poz. 1269 /. O kosztach orzeczono po mysli art. 200 w/w ustawy w zw. z art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające w/w ustawę / Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1271 /.