SA/Rz 1485/03
WyrokWSA w Rzeszowie2005-05-19
Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak, Ryszard Bryk, Zbigniew Czarnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu z pobytu stałego może zostać wydana na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jeśli osoba opuściła dotychczasowe miejsce pobytu w sposób trwały i dobrowolny, mimo toczącego się postępowania o eksmisję?Ratio decidendi
Decyzja o wymeldowaniu z pobytu stałego może zostać wydana na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jeśli osoba opuściła dotychczasowe miejsce pobytu w sposób trwały i dobrowolny. Instytucja zameldowania nie przesądza o prawie do lokalu, a spory o uprawnienia do lokalu należy dochodzić przed sądem powszechnym. Postępowanie o wymeldowanie bada jedynie przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy.Stan faktyczny
Skarżący S. G. kwestionował decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o jego wymeldowaniu z pobytu stałego. Skarżący podnosił, że decyzja jest przedwczesna, lakoniczna i że toczy się postępowanie o eksmisję. Twierdził również, że dobrowolnie nie opuścił lokalu. Organ administracji ustalił, że skarżący nie mieszka w lokalu od 1990 roku, opuścił go dobrowolnie i nie dochodził swoich praw do lokalu przed sądem powszechnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ Sędziowie NSA Ryszard Bryk WSA Zbigniew Czarnik Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego skargę oddala
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r Nr. [...] po rozpatrzeniu odwołania S. G. od decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2003 r Nr. [...] w przedmiocie wymeldowania w/w z pobytu stałego z lokalu przy ul. S. –utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W podstawie prawnej powołał przepis art.138 § l pkt. l k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 87, póz. 960) zwana dalej ustawą..
W uzasadnieniu wyjaśnił , że analiza akt sprawy wskazuje, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy
W/w przepis ustawy stanowi, że organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić.
Z ustalonego przez organ pierwszej instancji stanu faktycznego sprawy wynika, że H. G. wystąpiła z wnioskiem o wymeldowanie byłego męża S. G. z pobytu stałego miejsca zamieszkania przy ul. S. w L. twierdząc , że w/w nie mieszka w /w lokalu od 1990 roku.
Postępowanie dowodowe wykazało, że faktycznie w/w od 1990 roku nie mieszka w tym lokalu, opuścił go dobrowolnie jak również nie występował do sądu powszechnego z powództwem posesoryjnym o przywrócenie posiadania tego lokalu.
Powyższy stan faktyczny ustalono w oparciu zeznania złożone przez H. G. i S. G. oraz słuchanych w sprawie świadków tj.; córki E. G. , kuratora małoletnich dzieci K. H., S. H., L. B.
Reasumując organ odwoławczy po przeanalizowaniu akt sprawy nie znalazł podstaw do zakwestionowania wydanej decyzji przez organ I instancji.
W odwołaniu do Wojewody [...] odwołujący S. G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji kwestionując jej legalność
W uzasadnieniu odwołania podniósł, że zaskarżona decyzja jest przedwczesna nadto lakoniczna gdyż nie zawiera prawidłowego uzasadnienia . Wyjaśnił, że przed Sądem Okręgowym [...] toczy się postępowanie w sprawie eksmisji z w/w lokalu i do czasu jego zakończenia organ administracji winien wstrzymać się z wydawaniem jakiejkolwiek decyzji w tej sprawie. Zakwestionował również sposób prowadzenia postępowania twierdząc, że postępowanie toczyło się z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący S. G. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ja decyzji organu I instancji jako wydanych z naruszeniem przepisów prawa.
W uzasadnieniu skargi powtórzył argumentację jak w odwołaniu. W dalszych argumentach skargi opisał swoją sytuacje rodzinną, procesy toczące się o prawa do tego lokalu podnosząc ,że organy orzekające w sprawie dowolnie bez jakichkolwiek dowodów przyjęły iż dobrowolnie opuścił sporny lokal który to zasadniczy fakt w jego ocenie nie polega to na prawdzie.
Stający na rozprawie pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazując, ze materiał dowodowy sprawy nie daje podstaw do zastosowania normy prawnej art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych na którą to podstawę prawną powołują się organy orzekające w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie .
Wyjaśnienia wymaga, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1271/
Kontrola Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej / art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U Nr 153 poz. 1270/ zwana dalej ustawą, nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewoda [...] z dnia [...].08.2003 r roku utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2003 r Nr. [...] dotycząca wymeldowania S. G. z pobytu stałego.
Materialną-prawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. z 2001 r , Nr 87, poz. 960 ze zm/ zwana dalej ustawą.
Zgodnie z w/w ustawą obowiązek meldunkowy osób przebywających na terenie Rzeczypospolitej Polskiej ustanawia art. 2 ustawy.
Art. 4 tej ustawy obejmuje między innymi zameldowanie w miejscu pobytu stałego lub czasowego /pkt 1/ i wymeldowanie z miejsca pobytu stałego lub czasowego / pkt 2 /
Ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, o urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz zgonach./ art. 1 ust. 2 ustawy /
Zameldowanie i wymeldowanie natomiast winno odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy, instytucja ta nie powinna służyć fikcji meldunkowej tj. odzwierciedlać stanu faktycznie nie istniejącego co do miejsca zamieszkania danej osoby.
Ze względu na cel ustawy /rejestracja faktów objętych ewidencją/ ustawodawca w art. 15 ust. 2 ustawy dopuścił wymeldowanie w formie decyzji administracyjnej podejmowanej z urzędu lub na wniosek podmiotów mających w tym interes prawny, w sytuacji, gdy osoba zobowiązana nie dopełniła obowiązku wymeldowania.
Instytucja zameldowania nie przesądza o prawie do lokalu, ani o uprawnieniu do przebywania w nim.
Uprawnień tych można dochodzić w razie sporu na drodze postępowania przed sądem powszechnym.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd , że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych / / Dz.U. z 2001 r Nr 87 poz. 960 / jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne / wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r sygn. V.SA 3169/00 publ.Lex 50123/
Materiał dowodowy sprawy wskazuje, że S. G. od 1990 roku nie mieszka w lokalu przy ul. S.
Akta sprawy wskazują wprawdzie, że skarżący miał utrudnione zamieszkiwanie w spornym lokalu, przez fakt zmiany zamków / wyrok Sądu Rejonowego [...] z dnia 5 grudnia 1996 r sygn.akt [...] / k 135 akt/ niemniej jednak nie przedłożył żadnych dowodów aby czynił starania powrotu do tego lokalu.
Skarżący w swoich zeznaniach złożonych do protokołu w dniu 23 maja 2003 r przyznał fakt nie zamieszkiwania w tym lokalu od ponad 7 do 8 lat i jako przyczynę wskazał nieporozumienia istniejące między nim a teściową.
W ocenie Sądu wyżej wskazany stan faktyczny sprawy daje podstawę do zastosowania art. 15 ust,.2 ustawy , bowiem została spełniona przesłanka w nim wymieniona a to ; opuszczenie przez skarżącego dotychczasowego miejsca pobytu na którą to przesłankę organy orzekające w sprawie powołują się.
Przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu w rozumieniu art. 15 ust.2 ustawy jest spełniona , jeżeli upuszczenie ma charakter trwały i jest dobrowolne.
Sąd podziela stanowisko zaskarżonej decyzji , że okoliczność dobrowolnego opuszczenia przez skarżącego dotychczasowego miejsca zameldowania została wykazana przez fakt nie zamieszkiwania od 8 lat w spornym lokalu oraz braku w tym lokalu jakichkolwiek rzeczy skarżącego o czym, dowodzą dokonane oględziny dniu 8 maja 2003 r w tym lokalu w obecności zainteresowanych stron.. W piwnicy przynależnej do tego lokalu stwierdzono wprawdzie , że znajdują się worki z rzeczami osobistymi skarżącego , jednak uczestniczący w tych oględzinach skarżący nie wskazał powodu jak i przyczyny złożenia tych rzeczy w miejscu do tego nie przeznaczonym.
Zatem zgodzić się należy z organem orzekającym w sprawie, że ewidencja ludności ma charakter rejestracyjny i służy celom ewidencyjnym zatem winna odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy tj. odzwierciedlać stan faktyczny co do miejsca zamieszkania danej osoby.
W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje kwestia nie zamieszkiwania skarżącego w spornym lokalu od 8 lat oraz nie został wykazany przez skarżącego fakt przymusu w jego opuszczeniu
Pozostałe zarzuty podnoszone w skardze nie mają znaczenia w sprawie bowiem w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego bada się jedynie przesłanki wynikające z art. 15 ust 2 ustawy.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, zatem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U Nr 153 poz. 1270/ należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło