SA/Rz 1660/03
PostanowienieWSA w Rzeszowie2004-05-13
Skład orzekający: Robert Sawuła, Maria Zarębska-Kobak, Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta odrzucająca zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera wystarczającego uzasadnienia faktycznego i prawnego, narusza prawo w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności?Ratio decidendi
Uchwała Rady Miasta odrzucająca zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera wystarczającego uzasadnienia faktycznego i prawnego, narusza prawo w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności. Brak odniesienia się do propozycji skarżących, powoływanie się wyłącznie na ustalenia studium bez uwzględnienia ochrony własności oraz brak uwzględnienia konieczności przełożenia infrastruktury technicznej i likwidacji alei lipowej, stanowią o wadliwości uchwały.Stan faktyczny
Skarżący H. i T. B. wnieśli skargę na uchwałę Rady Miasta odrzucającą ich zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzuty dotyczyły m.in. planowanego poszerzenia ulicy Z., które skutkowałoby zajęciem części ich działki, likwidacją ogrodu i utratą ekranu akustycznego. Skarżący kwestionowali również brak uzasadnienia uchwały, pomijanie kwestii dojazdu do działek budowlanych oraz wadliwość procedury planistycznej. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując zgodność projektu z ustaleniami studium i przepisami prawa.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały. 2. Zasądzono od Rady Miasta na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. 3. Określono, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła /spr./ Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant ref. staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. i T. B. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia [...].09.2003 r. Nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. Stwierdza nieważność przedmiotowej uchwały. 2. Zasądza od Rady Miasta [...] na rzecz skarżących H. i T. B. kwotę 10 zł /dziesięć złotych/ tytułem zwrotu uiszczonego wpisu. 3. Określa, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
SA/Rz 1660/03
Uzasadnienie
H. i T. B. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie na uchwałę Rady Miasta [...] Nr [...] z dn. [...].09.2003r. w sprawie rozstrzygnięcia zarzutów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. - ul. Z., wnosząc o jej uchylenie. Uchwale postawiono zarzut naruszenia art.18 ust.2 pkt 2a, pkt 4 lit.c, pkt 8 ustawy z dn.7.07.1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 15 z 1999r., poz.139 ze zm.). Skarżący generalnie kwestionują projektowane poszerzenie ul. Z. na odcinku od ul. L. do granic miasta od strony Ś. w kierunku północno-zachodnim. Zaprojektowane poszerzenie tej drogi skutkować będzie zajęciem większości działki skarżących - o nr ewid. 1708/1 pod zjazd, a co za tym idzie likwidację zagospodarowanego ogrodu i utratę naturalnego ekranu akustycznego. Wskazano także, że pomija się w planie dojazd do działek budowlanych. Skarga zarzuca także wadliwość pouczenia o prawie do wniesienia skargi do NSA na uchwałę Rady Miasta. Skarżący formułują dalej zarzut łącznego rozpatrywania zarzutów wniesionych w różnych okresach wyłożenia projektu planu, przytaczając przepis art.18 ust.2 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący wskazali, że uchwała wbrew swej treści nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego, a rada nie odniosła się do sugestii dotyczącej niewielkiej zmiany przebiegu drogi, nie wskazując przesłanek, którymi kierowano się przyjmując dane rozwiązanie planistyczne i nie uwzględniono propozycji przedstawionych w zarzucie. Akcentowanie zgodności projektu planu ze studium skarżący ocenili negatywnie, wywodząc iż dowolnie to pojęcie organ potraktował, pomijając kwestie objęcia pracami planistycznymi całego skrzyżowania, bez uwzględnienia wpływu na otoczenie planowanej drogi ekspresowej. Wskazano dalej, że różne są propozycje włączenia poszerzanej ul. Z. do drogi ekspresowej - jedna z nich polega ma na wybudowaniu skrzyżowania wielopoziomowego, z czym skarżący absolutnie nie godzą się. Zmniejszenie linii zabudowy i przemianowanie kategorii drogi z 15 KG na 18 KZ oraz zmniejszenie linii zabudowy pozorność 40 m na 25 m oceniono jako pozorność czynności planistycznych i zapowiedź podwyższenia w przyszłości kategorii drogi. Wysoka kategoria drogi w ocenie skarżących, przy uwzględnieniu gęstej zabudowy mieszkaniowej wskazywałaby na prowadzenie prac planistycznych ze zbytnim rozmachem.
Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi podnosząc, że nie zakwestionował jej organ nadzoru, a następnie szczegółowo ustosunkowano się do zarzutów przywołanych w skardze. Zdaniem Rady poszerzenie ul. Z. może nastąpić po wykonaniu projektowanej drogi ekspresowej, przecinającej dzielnicę [...], do tego czasu zajęty teren pod poszerzenie ulicy może być użytkowany w sposób dotychczasowy. Pismo przekazujące zaskarżoną uchwałę zawiera pouczenie o prawie do skargi do NSA OZ w Rzeszowie. Co do ogłoszenia w prasie, to wskazano, że takowe ogłoszenie ukazało się w dn.3.09.2003r., a dzień później skarżącym doręczono imienne zawiadomienie o terminie sesji, podczas której miano rozpatrywać zarzuty do planu, zachowując termin ustawowy do dokonania tej czynności. Odnośnie braku odpowiedzi na zarzuty organ szczegółowo wyjaśnił sposób postępowania po II wyłożeniu projektu planu, tu podniesiono iż po tzw. drugim wyłożeniu projektu planu z programu sesji Rady Miasta wycofano punkt odnoszący się do rozpatrywania zarzutów, a to celem uwzględnienia dodatkowych postulatów mieszkańców, o czym skarżący zostali powiadomieni. Wyjaśniono także, że uchwałą z dn. [...].12.1999r. Nr [...] przystąpiono do opracowania Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta K. "[...]" ul. Z., określając granice opracowania. Podstawowym celem tego planu jest przeznaczenie terenów dotychczas rolnych na tereny budownictwa mieszkaniowego i zaprojektowanie układu komunikacyjnego, który zabezpieczałby układ dróg głównych, zbiorczych i lokalnych. Powołując się na § 7 ust.1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dn.2.03.1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz.430) najmniejsza szerokość w liniach rozgraniczających dla ulicy o klasie Z i przekroju dwujezdniowym wynosi 30m, zaś w wyniku interwencji mieszkańców zmieniono klasę drogi w celu zmniejszenia linii zabudowy z 40m na 25m, celem umożliwienia realizacji inwestycji na działkach. Odnośnie zarzutu naruszenia procedury planistycznej przywołano czynności, jakie były podejmowane w związku z pracami planistycznymi, wskazując w szczególności, że po II wyłożeniu projektu planu uzyskano dodatkowe uzgodnienie Wydziału Inwestycji i Drogownictwa Urzędu Miasta K., a uprzednio uzyskano uzgodnienie z Zarządem Gminy C., który nie odpowiedział na kierowane do niego w dn.28.05.2001r. pismo o uzgodnienie, a więc nie wniósł uwag.
W czasie rozprawy przed sądem administracyjnym T. B. wskazał, że motywem do podjęcia prac planistycznych miało być przekształcenie terenów dotychczas rolnych na tereny budowlane. Skarżący uważa, że zasadniczym jednak motywem jest chęć przebudowania ul. Z., wobec wycofania się z zamiarów urządzenia na terenie osiedla nowych dróg dojazdowych i wewnętrznych. Niewiadomym dla skarżącego pozostaje kwestia rozwiązania skrzyżowania ul. Z. i planowanej drogi ekspresowej. Poddano w wątpliwość prawidłowość uzgodnienia z gminą C. kwestii poszerzenia ul. Z., skoro droga ta na odcinku od Ś. w kierunku K. nosi nawę ul. K. Dodatkowo T. B. wskazał, że poszerzenie ul. Z. wiązać się musi z wycinką wieloletnich lip. Pełnomocnik Rady Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując iż zmiana klasy drogi Ul. Z. podyktowana była uzgodnieniem Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy C., gdzie określono te drogę jako ulicę zbiorczą. Co do kwestii uzgodnienia z Gminą C., to przekazano rysunek planu do zarządu tej gminy, a ponadto pewien odcinek tej drogi biegnie przez gminę C. i tam nosi nawę "ul. Z.". Co do argumentu skarżącego T. B. odnośnie alei lipowej pełnomocniczka strony przeciwnej powołała się na dyspozycję art.36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Stwierdzono także, przy udziale pełnomocnika Rady Miasta, że akta sprawy nie zawierają tekstu projektu planu, po zmianach wynikających z tzw. drugiego i trzeciego wyłożenia projektu planu.
Wojewódzki sąd administracyjny zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., dlatego też z mocy art.97 § 1 ustawy z dn.30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dn.30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwana dalej Ppsa), zaś podstawowym kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego, podjętą w sprawie z zakresu administracji publicznej (a taki charakter ma uchwała w przedmiocie odrzucenia zarzutów do projektu planu zagospodarowania przestrzennego), stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części, albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności (art. 147 § 1 Ppsa). Wniosek o uchylenie zaskarżonej uchwały nie może być uwzględniony z przyczyn prawnych, niemniej jednak skarga jest uzasadniona, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w niej podniesione Sąd uznał za trafne.
Przedmiotowa uchwała zapadła w następującym stanie faktycznym: Uchwałą z dn. [...].12.1999r. Nr [...] Rada Miasta przystąpiła do opracowania Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miasta K. "[...]" ul. Z. § 3 cyt. uchwały określił obszar opracowania projektu planu. Zawiadomienie o przystąpieniu do sporządzania tegoż planu ogłoszono w prasie lokalnej w dn.17.12.2000r. informując o prawie do składania wniosków przez zainteresowanych. Zarząd Miasta pismem z dn.l5.01.2001r. zawiadomił o przystąpieniu do sporządzania planu organy właściwe do uzgadniania projektu planu oraz zarząd województwa i powiatu, występując o przedstawienie opinii, uwag i wniosków. W następstwie tej czynności złożono szereg wniosków (k.14 część I dokumentów formalno-prawnych). Zarząd Miasta uznał następnie, że zachodzi spójność rozwiązań przyjętych w projekcie planu z polityką przestrzenną określoną w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta. Sporządzono także prognozę oddziaływania na środowisko przez ustalenia projektu planu. Wojewoda [...] decyzją z dn. [...].08.2001r. wyraził zgodę na przeznaczenie na cele nierolnicze obszaru 16,58 ha gruntów rolnych objętych planem, a przeznaczonych na cele budownictwa mieszkaniowego oraz infrastrukturę. Projekt planu wraz z prognozą oddziaływania na środowisko podlegał wyłożeniu do publicznego wglądu w dniach od 2.07.2001r. do 23.07.2001r.. W następstwie tego wyłożenia wpłynęło szereg zarzutów i protest. Rada Miasta na sesji w dn.30.11.2001r. rozpatrywała zarzuty, których nie uwzględnił zarząd miasta. Część uchwał podjętych w przedmiocie odrzucenia zarzutów do planu została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie. Wyrokami z dn.29.02.2002r. SA/Rz 134 - 135/02, SA/Rz 120/02, SA/Rz 157/02, SA/Rz 154/02, SA/Rz 105/02, SA/Rz 133/02, SA/Rz 127/02 oraz z dn.3.07.2002r. SA/Rz 824/02 sąd stwierdził nieważność uchwał odrzucających zarzuty do planu. W wyrokach sąd wskazywał na fakt, iż uzasadnienia uchwał odrzucających zarzuty nie spełniają wymogów ustawowych.
Zarząd Miasta ponowił uzgodnienia projektu planu z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej oraz Wydziałem Dróg i Zieleni Urzędu Miejskiego, a następnie dokonał wyłożenia do publicznego wglądu projektu planu w dniach od 15.11. do 6.12.2002r. ogłaszając o tym w prasie lokalnej (ogłoszenie z dn.6.11.2002r.) oraz w drodze obwieszczeń, a także zawiadamiając o tym zainteresowanych.
W następstwie wyłożenia po raz drugi projektu planu zarzut złożyli H. i T. B., protestując przeciw poszerzeniu ul. Z. Wskazali, że nie wyrażają zgody na zabranie części swej działki - o nr ewid. 1708/1. Wnoszący zarzut wskazali, że projekt nie przedstawia żadnego rozwiązania problemu dojazdu do działek, a w rezultacie tereny budowlane "będą takimi tylko na papierze".
Prezydent Miasta ogłosił publicznie o terminie sesji Rady Miasta, wyznaczonej na dzień 26.02.2003r., której przedmiotem miałyby być zarzuty zgłoszone do projektu planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" w K. w drodze ogłoszenia prasowego (w dn.6.02.2003r. - k.26 części IV dokumentów formalnoprawnych) oraz w drodze obwieszczeń. Prezydent Miasta nie uwzględnił wniesionych zarzutów, w części zaś postanowił przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające odnośnie przebiegu drogi dojazdowej (Protokół z dn.20.01.2003r. - k.27 akt IV części). Sprawę rozpatrzenia zarzutów na wniosek Prezydenta Miasta zdjęto z obrad sesji Rady Miasta w dn.26.02.2003r. informując, iż projekt zostanie "przepracowany" i powtórnie wyłożony do publicznego wglądu. Zmiany projektu planu miały polegać na zmianie linii zabudowy wzdłuż ul. Z., zmianie klasy drogi z "G" na "Z", czyli z głównej na zbiorczą, przywrócenia klasy drogi nowoprojektowanej drogi lokalnej o symbolu 17 KL na drogę zbiorczą Z, z zachowaniem parametrów jak dla drogi zbiorczej.
Prezydent Miasta, działając w trybie art.18 ust.2 pkt 5 i 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zawiadomił o wyłożeniu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z prognozą oddziaływania na środowisko w dniach od 29.05. do 18.06.2003r. (ogłoszenie prasowe z dn.21.05.2003r) oraz ponowił zawiadomienia imienne.
Ponownie zarzut w przedmiocie projektu planu w terminie złożyli H. i T. B., częściowo ponawiając uprzednio zajmowane stanowisko. Dodatkowo wskazali, że zaprojektowanie poszerzenia ul. Z. i połączenia z projektowaną ulicą ekspresową nastąpi z pokrzywdzeniem mieszkańców domów zlokalizowanych wzdłuż tej ulicy, a ponadto wiązać się będzie ze znacznymi kosztami, związanymi z koniecznością "przełożenia" sieci infrastruktury technicznej. Zarzucający podnoszą, iż "nie rozpatruje się innych możliwości połączenia ciągów drogowych", mimo iż takie propozycje zgłaszano przy poprzednim wyłożeniu projektu planu. Ponadto ul. Z. posiadać ma aleję lipową, a mimo poszerzenie ulica ta będzie niebezpieczna i uciążliwa dla mieszkańców. Wskazano także na obawy co do zaprojektowania skrzyżowania ul. Z. w postaci skrzyżowania wielopoziomowego i konieczności wybudowania nasypu.
Prezydent Miasta pismem z dn.29.08.2003r. zawiadomił zainteresowanych o terminie sesji Rady Miasta w dn. [...].09.2003r., podczas której miano rozpatrywać protesty i zarzuty złożone do projektu Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "[...]" ul. Z. w K. Informacja w tej sprawie została także podana do publicznej wiadomości w drodze obwieszczeń i ogłoszenia w prasie (z dn.3.09.2003r. - k.16 cz.V. akt).
Podczas sesji Rady Miasta w dn. [...].09.2003r. głos zabierał skarżący T. B. przedstawiając swoje stanowisko w sprawie. Rada Miasta uchwałą Nr [...] większością głosów (7 za, 2 przeciwnych i 5 wstrzymujących się) odrzuciła zarzuty do projektu planu wniesione przez H. i T. B. W uzasadnieniu faktycznym rada powołała się na procedurę wykładania projektu planu, fakt złożenia zarzutów przy drugim i trzecim wyłożeniu projektu planu, zmianę kategorii drogi z "G" na "Z", przeznaczeniem części działki pod budownictwo mieszkaniowe, w części zaś pod drogę 18 KZ stanowiącą ok. 9 % powierzchni działki o nr 1708/1, faktem zabudowy działki budynkiem mieszkalnym w odległości większej niż wyznaczona w projekcie planu linia zabudowy, a ponadto faktem istnienia zgodności przyjętej trasy projektowanej drogi 18 KZ z ustaleniami "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta K." uchwalonego uchwałą z dn. [...].06.1998r. (Nr [...]). W uzasadnieniu prawnym powołano się na przepis art.18 ust.2 pkt 2 a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i wywodzono o spójności przeznaczenia działki skarżących na cele określone w powyższym "Studium" oraz uwzględnienie kierunków rozwoju komunikacji i infrastruktury technicznej. Powołano także przepis art.35 ust.1 ustawy z dn.21.03.1985r. o drogach publicznych (Dz.U. Nr 71 z 2000r., poz.838 ze zm.) w zakresie, w jakim nakazuje on rezerwować pod przyszłą budowę lub modernizację dróg pasy terenu przyległego, a ponadto fakt uwzględnienia warunków technicznych, jakim winny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie dla klasy drogi "Z" o przekroju dwujezdniowym. Przywołano ponadto przepis art.36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym odnośnie skutków uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego w aspekcie odszkodowania, wykupu lub zamiany działki.
Uchwała Rady Miasta Nr [...] narusza prawo, w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności w całości.
Sprawę uchwały odrzucającej zarzuty w sprawie projektu planu zagospodarowania przestrzennego oceniać należy w świetle ustawy z dn.7.07.1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedno. Dz.U. Nr 15 z 1999r., poz.139 ze zm., zwana dalej uzp). Ustawa ta miała zastosowanie w przedmiotowej sprawie, albowiem z mocy art.85 ust.2 ustawy z dn.27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz.717 ze zm.) "do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz planów przestrzennych województw w stosunku, do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe". W myśl art.24 ust.1 uzp zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Zarzut należy wnieść na piśmie, w terminie nie dłuższym niż 14 dni, po upływie okresu wyłożenia projektu (art.24 ust.2 uzp), zaś o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy, w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne (art.24 ust.3 uzp). Art.27 ust.1 uzp stanowi ponadto, że naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części. Niespornym jest, iż H. i T. B. wnieśli zarzuty spełniające wymogi z art.24 ust.1 i 2 uzp.
Zauważyć należy, że w sprawie projektu planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" ul. Z. w K. wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny w cyt. wcześniej wyrokach. W wyrokach tych Sąd zwracał uwagę Radzie na konieczność prawidłowego uzasadniania uchwał o odrzuceniu zarzutów do planu. Wskazywano wówczas, że w sytuacji gdy kwestionowany w zarzucie projekt planu prowadzi do naruszenia prawa własności, uzasadnienie uchwały o odrzuceniu zarzutu musi być szczególnie wnikliwe i staranne. W uzasadnieniu takim winny być wskazane wszystkie okoliczności i przesłanki, które przemawiały za potrzebą uwzględnienia interesu publicznego powodującego ograniczenia uprawnień właścicielskich indywidualnych obywateli. Sąd wskazywał ponadto, że zasadniczą funkcją każdego uzasadnienia rozstrzygnięcia sprawy polega na dążeniu do przekonania strony, że jej stanowisko w sprawie zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeśli zapadło niekorzystne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego były istotne powody (por. uzasadnienie wyroku SA/Rz 824/02 z dn.3.07.2002r.). W piśmiennictwie dotyczącym zagospodarowania przestrzennego wskazywano, że lapidarne uzasadnienie uchwały w przedmiocie odrzucenia zarzutów do planu nie czyni zadość obowiązującym w tej mierze przepisom prawnym, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżący przedkłada propozycje innych rozwiązań, i nawet jeśli te rozwiązania są nie do przyjęcia, to trzeba się do nich odnieść i uzasadnić rozwiązania odmienne (por. Z.Niewiadomski: Zagospodarowanie przestrzenne, Prawo i praktyka, Municipium, Warszawa 1999, s.153.) Kwestionowana uchwała takiego wymogu prawidłowego uzasadnienia faktycznego nie zawiera. W treści uchwały nie znalazły miejsca żadne aspekty, w szczególności odnoszące się do zaprojektowania drogi o zakładanych parametrach, w innym miejscu, niż zaplanowano, a więc w takim, które proponowali wnoszący zarzuty. Powoływanie się w tym względzie na ustalenia "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Miasta K." nie jest wystarczającym, skoro nie jest ono aktem prawa powszechnie obowiązującego, a w przedmiotowej sprawie rozważane są nawet możliwości jego zmiany (por. s.10 kopii protokołu z sesji Rady Miasta w dn. 26.09.2003r. i wypowiedź J. K.). Rację mają w tym względzie skarżący, że odnoszenie uzasadnienia przebiegu poszerzanej drogi 18 KZ jedynie do ustaleń "Studium uwarunkowań..." bez uwzględniania konstytucyjnej potrzeby ochrony własności stanowi o wadliwości uchwały. W samym "Studium" zawarto także stwierdzenie (por. s.49 fragmentu kserokopii "Studium"), iż "Ze względu na istniejącą zabudowę, szczególnie w śródmieściu, należy dopuścić zachowanie istniejących i utrwalonych w przestrzeni linii zabudowy, pomimo niezachowania wymaganych szerokości". Oznaczałoby to konieczność respektowania także przy projektowaniu nowych planów utrwalonych linii zabudowy w tych częściach miasta, gdzie istnieje taka wykształcona linia zabudowy. W orzecznictwie sądowym wypowiedziano tezę, wedle której rada gminy rozpoznając zarzut do projektu planu, nie tylko musi wyrazić wobec niego swe stanowisko przez jego uwzględnienie bądź odrzucenie, ale w podejmowanej uchwale winna zawrzeć uzasadnienie faktyczne i prawne swego rozstrzygnięcia, co oznacza, że gmina musi wskazać przesłanki jakimi się kierowała, przyjmując dane rozwiązanie planistyczne, a w przypadku odrzucenia zarzutu wskazać powody, dla których nie mogą być uwzględnione propozycje zawarte w zarzucie (por. wyrok NSA z dn.3.11.1999r., IV SA 1638/98, baza orzecz., LEX Nr 48261). Rada gminy może ponadto przyjmować rozwiązania w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego, kierując się takimi wartościami jak interes ogółu mieszkańców, względy celowościowe i racjonalne, a więc działać w warunkach uznaniowego władztwa planistycznego, jeśli tylko uznania takiego nie nadużywa. Musi więc uwzględniać także potrzebę ochrony własności oraz walory ekonomiczne przestrzeni (art.1 ust.2 pkt 5 uzp). Przedmiotowa uchwała nie odnosząc się faktycznie do propozycji umiejscowienia drogi łącznikowej w innym miejscu,, eksponująca ustalenia "Studium uwarunkowań ... Miasta K." wydana została z naruszeniem art.24 ust.3 uzp, w zw. z art.18 ust.2 pkt 2a uzp. Uchwała nie zawiera żadnego odniesienia się co do konieczności przełożenia ciągów infrastruktury technicznej, zlokalizowanej obecnie wzdłuż ul. Z., ani co do konieczności likwidacji alei lipowej istniejącej w stanie obecnym. Nie odniesiono się także co zarzutów w części dotyczących braku zaprojektowania dróg dojazdowych do nowo wyznaczonych w planie terenów budowlanych.
Zaskarżona uchwała narusza także dyspozycję art.25 uzp, stanowiącego iż , jeżeli rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym także w wyniku uwzględnienia wniosków, protestów i zarzutów, czynności, o których mowa w art.18 ust.2 ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian". Przepis powyższy adresowany jest do rady gminy, niemniej jednak winien być także zastosowany, jeśli w wyniku orzeczeń sądu administracyjnego stwierdzono nieważność uchwał odrzucających zarzuty do planu. Prezydent Miasta dokonując zmian projektu planu, wprowadzając nowe oznaczenia graficzne na rysunku planu nie dokonał jednak korekty treści tego planu, albowiem akta sprawy nie dają dowodu, by takie czynności miały miejsce. W aktach zalega jedynie pierwotna wersja tekstu planu, nie zaś treść, która korelowałaby ze zmienionymi oznaczeniami graficznymi na rysunku planu. Nie dokonano także uzgodnienia z wójtem gminy C., skoro zmieniono ustalenia dotyczące ul. Z. Wymogu dokonania takiego uzgodnienia nie sanuje uzgodnienie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania tej gminy, albowiem nastąpiło ono poza postępowaniem w sprawie. Uchwała narusza zatem dyspozycję art.18 ust.2 pkt 4 lit. c uzp w zw. z art.25 uzp.
Sąd zwraca ponadto uwagę na bezprzedmiotowość uzgadniania projektu planu z Wydziałem Inwestycji i Drogownictwa Urzędu Miasta (por. k.43 i 45 IV t. akt). W myśl art.18 ust.2 pkt 4 lit. g uzp projekt planu podlega uzgodnieniu m.in. z właściwym zarządem drogi. Z kolei określenie właściwości organu do pełnienia funkcji zarządu drogi zawiera ustawa z dn.21.03.1985r. o drogach publicznych (tekst jednol. Dz.U. Nr 71 z 2000r., poz.838 ze zm.), stanowiąca w art.21 ust.1, że zarządca drogi, o którym mowa w art.19 ust.2 pkt 2-4 i ust.5, może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy. Jeżeli jednostka taka nic została utworzona, zadaniu zarządu drogi wykonuje zarządca. Zarządcą ul. Z. jest Prezydent Miasta, skoro jest ona ulicą miejską (gminną), natomiast wydział urzędu miasta nie może stanowić zarządcy drogi, albowiem nie jest jednostką organizacyjną, o jakiej mowa w art.21 ust.1 ustawy o drogach publicznych. Jest to element urzędu miejskiego (gminnego) istniejącego z mocy prawa, a to z mocy art.33 ust.1 i 2 ustawy z dn.8.03.1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. Nr 142 z 2001r., poz.1591 ze zm.). Paradoksem byłoby przy tym, że prezydent miasta uzgadnia projekt planu z jednostką, która takie uzgodnienia wydaje także z upoważnienia tego samego prezydenta miasta.
Dodatkowym aspektem sprawy jest konieczność uwzględnienia w projekcie planu wycinki drzew, znajdujących się wzdłuż ul. Z. Argumentem obalającym tego rodzaju zarzut nie jest przywołanie art.36 uzp, skoro przepis ten odnosi się do kwestii odszkodowania, zamiany lub wykupu nieruchomości, zmieniającej przeznaczenie w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego. W sprawie chodzi raczej o uwzględnienie wymagań ochrony środowiska przyrodniczego i ochrony walorów krajobrazowych (art. 1 ust.2 pkt 2 i 3 uzp). Te kwestie nie znalazły miejsca w zaskarżonej uchwale Rady Miasta, odpieranie tych zarzutów w odpowiedzi na skargę czy podczas rozprawy przed sądem administracyjnych, nie usprawiedliwia takich wadliwości. Zwrócić także należy uwagę, że w prognozie oddziaływania na środowisko (k.17 cz. I akt sprawy) znalazło się sformułowanie, iż "nie ma tu terenów zieleni miejskiej ani tez skupisk drzew parkowych". Teza ta pozostaje w rażącej sprzeczności ze stwierdzenia skarżących, których nie poddano żadnej konfrontacji z warunkami terenowymi.
Nietrafnym jest natomiast zarzut naruszenia art. 18 ust.2 pkt 8 uzp, albowiem Prezydent Miasta rozpatrzył zarzuty H. i T. B. w terminie ustawowym i przedstawił je radzie miasta. Późniejsze zmiany w porządku sesji obrad rady i przełożenia terminu rozpatrywania zarzutów złożonych po tzw. drugim wyłożeniu projektu planu nie uzasadniają podniesionego w skardze zarzutu w tym aspekcie sprawy. Nietrafne także są zarzuty dotyczące braku prawidłowego ogłoszenia o terminie sesji rady rozpatrującej zarzuty do planu oraz prawidłowości pouczenia o prawie do złożenia skargi sądowoadministracyjnej.
Reasumując: prowadząc ponowne postępowanie Prezydent Miasta winien sporządzić tekst projektu planu po zmianach, uzgodnić taki projekt z właściwymi podmiotami, o jakich mowa w art. 18 ust.2 pkt 4 uzp, a następnie powtórzyć czynności związane z wyłożeniem projektu obejmującego łącznie tekst i rysunek planu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd działając na podstawie art. 147 § 1 pkt 1 Ppsa orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono po myśli art.97 § 2 Pwsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło