SA/Rz 1762/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolska Sędziowie NSA Jerzy Solarski /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. i K. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności skargę oddala Sygn. SA/Rz 1762/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] lipca 2003r. [...] Prezydent Miasta [...] po rozpatrzeniu wniosku K. i K. T. orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie nabycia prawa własności przez wieczystych użytkowników działki nr 40 w Obr. [...] o pow. 773 m2 położonej w R. przy ul. M., objętej Kw. [...], bowiem decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2002r. znak [...] wnioskodawcy uzyskali przekształcenie prawa użytkowania wieczystego tej działki w prawo własności i decyzja ta stała się ostateczna w dniu 13 lutego 2003r. Od decyzji tej odwołanie wnieśli K. i K. T. podnosząc, iż decyzja z dnia [...] grudnia 2002r. została przez nich zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego z powodu niewłaściwej wyceny wartości działki; kwestia wyceny działki jest również przedmiotem postępowania przed Sądem Rejonowym [...]. Zaznaczyli, że podstawą prawną przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności powinna być ustawa z dnia 11 kwietnia 2003r. a zastosowanie innych norm jest niezgodne z Konstytucją. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].09.2003r. [...], na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w zw. z art.105 § 1 Kpa - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdziło, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2002r. znak [...] orzekająca o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności; jest to decyzja ostateczna i podlega wykonaniu, ponieważ wniesienie skargi do NSA nie powoduje wstrzymania wykonalności zaskarżonego aktu administracyjnego. Dlatego też postępowanie z wniosku K. i K. T. z dnia 21 lipca 2003r. o przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności w sytuacji, gdy wnioskodawcy byli już właścicielami przedmiotowej nieruchomości, jako bezprzedmiotowe podlegało umorzeniu. Kolegium wskazało również, że ustawa z 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego zmieniła ustawę z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Nowe brzmienie tej ostatniej ustawy - zgodnie z art. 17 o kształtowaniu ustroju rolnego - znajduje zastosowanie do postępowań wszczętych na podstawie tej ustawy i niezakończonych do dnia 16 lipca 2003 r. Natomiast sprawa wnioskodawców toczyła się w oparciu o ustawę o przekształceniu użytkowania wieczystego w prawo własności i została zakończona przed dniem 16 lipca 2003r. Wobec tego niezasadny jest zarzut nierównego traktowania obywateli przez prawo, gdyż wniosek K. i K. T. został rozpoznany w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie jego składania i orzekania przez organy. Późniejsze natomiast wejście w życie nowych przepisów, bardziej korzystnych dla użytkowników wieczystych, nie powoduje automatycznego uchylenia wydanych uprzednio decyzji. Na decyzją tą skargę wnieśli K. i K. T. domagając się jej uchylenia i rozpoznania sprawy w oparciu o przepisy ustawy z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego. Skarżący wyjaśnili, iż do dnia wniesienia skargi przysługujące im prawo użytkowania wieczystego, co wynika z zawiadomienia z księgi wieczystej z 28 listopada 2002r. Dodatkowo wskazali, że opłata za użytkowanie wieczyste za rok 2003 została im naliczona w wersji lat poprzednich. Zaznaczyli też, że sprawa o prawidłową wycenę wartości działki toczy się od października 2002r., a organ I instancji wydał decyzję w oparciu o niesłusznie opracowany operat; decyzja ta jest zaskarżona do NSA sygn. akt SA/Rz 440/03. Podnieśli również, że kwestia ustalenia wartości działki jest przedmiotem postępowania przed Sądem Rejonowym Wydziałem Cywilnym [...] sygn. akt [...]. Odpowiadając na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i potrzymało swoje stanowisko i argumenty wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze wyjaśniło, że odpis z księgi wieczystej nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, ponieważ potwierdza on stan prawny nieruchomości sprzed daty wydania decyzji orzekającej o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Kolegium wskazało również, że podstawę nabycia własności nieruchomości w trybie przekształcenia stanowi rozstrzygnięcie odpowiedniego organu administracji publicznej, a kwestia niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym może być usunięta w trybie art.10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, przy czym postępowanie to nie ma wpływu na wynik przedmiotowej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : skarga jest nieuzasadniona. W niniejszej sprawie skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., dlatego też na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwaną dalej P.p.s.a. ), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu - w tym przypadku decyzji administracyjnej - z prawem. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchylają w całości lub w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że prawo nie zostało naruszone. Stan faktyczny jest następujący: wnioskiem z dnia 18.07.2003r. (data wpływu do organu) K. i K. T. domagali się przekształcenie prawa użytkowania wieczystego działki nr 40 o pow. 773m3 w obr. [...] objętej Kw [...] położonej w R. przy ul. M. w prawo własności w trybie ustawy z dnia 11.04.2004r. o kształtowaniu ustroju rolnego. Po rozpatrzeniu tego wniosku organ I instancji decyzją z dnia [...].07.2003r. umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, bowiem decyzją z dnia [...] grudnia 2002r. nr [...], na podstawie przepisów ustawy z dnia 4.09.1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz. U. nr 120 z 2001r., poz. 1299), Prezydent Miasta [...] orzekł o przekształceniu tego prawa i rozstrzygnięcie to stało się ostateczne w dniu 13.02.2003r. (decyzja SKO [...] z dnia [...] lutego 2003r. [...]). Na tej podstawie, po rozpatrzeniu odwołania wnioskodawców, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję o umorzeniu postępowania i rozstrzygnięcie to stanowi przedmiot skargi. Na podstawie akt sygn. SA/Rz 440/03, z których to dowód dopuszczony został w trybie art. 106 § 2 P.p.s.a, Sąd ustalił, że skarga K. i K. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2003r. [...] została oddalona (wyrok z dnia 17.03.2005r.). Z akt wynika również, że skarżący składając skargę nie wnioskowali o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie było przedmiotem postanowienia o wstrzymaniu wykonania. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że w dacie składania wniosku o przekształcenie prawa, działka nr 40 o pow. 773m3 w obr. [...] objętej Kw [...] stanowiła własność wnioskodawców. Wobec tego wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności był bezprzedmiotowy, skoro w tym czasie użytkowanie wieczyste już nie istniało. Natomiast kwestia ujawnienia prawa własności w Księdze wieczystej nr [...] nie ma żadnego wpływu na niniejszą sprawę, bowiem wpis prawa własności, w odróżnieniu od wpisu użytkowania wieczystego, ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny (nie tworzy prawa). Zatem stwierdzić należy, że umorzenie postępowania administracyjnego prawa nie narusza. Odnosząc się natomiast do prawa materialnego i sformułowanego w skardze zarzutu jego naruszenia stwierdzić należy, że ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. nr 64, poz.5920) w art.15 dokonała zmiany ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 oraz z 2003 r. Nr 3, poz. 24). Art. 1 ust.1 tej ustawy otrzymał brzmienie: osoby fizyczne będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne nabywają z mocy prawa własność tych nieruchomości z dniem, w którym decyzja, o której mowa w ust. 3, stała się ostateczna. Dokonują takiej zmiany w art.17 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego stwierdzone zostało, że do postępowań wszczętych na podstawie ustawy, o której mowa w art. 15, i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Ustawa ta weszła w życie z dniem 16 lipca 2003r. (art. 19). Z przedstawionych unormowań wynika, że warunkiem skorzystania z przepisów obowiązujących od 16 lipca 2003r. było, aby w tej dacie toczyło się postępowanie, które nie zostało jeszcze zakończone (decyzją ostateczną) w trybie ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. W przypadku skarżących poza sporem pozostaje okoliczność, że ich sprawa o przekształcenie prawa toczyła się w trybie ustawy z dnia 4.09.1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz. U. nr 120 z 2001 r., poz. 1299) i została ostatecznie zakończona w dniu 13.02.2003r. Stąd też zmiana stanu prawnego obowiązująca od 16.07.2003r. nie może oddziaływać na sytuację skarżących wynikającą z ostatecznej decyzji. Zresztą zaznaczyć należy, że zakres przedmiotowy ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości w jej pierwotnym brzmieniu (do zmiany obowiązującej od 16.07.2003r.) wykluczał, aby skarżący mogli w jej trybie ubiegać się o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Ustawa ta w art.1 ust. 1 stanowiła bowiem, że osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. Nr 46, poz. 340, z 1957 r. Nr 39, poz. 172, z 1969 r. Nr 13, poz. 95 i z 1998 r. Nr 106, poz. 668): 1) zabudowanych na cele mieszkaniowe, 2) stanowiących nieruchomości rolne przysługuje roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności tych nieruchomości. Z tych przyczyn skarga podlega oddaleniu, w oparciu o art.151 P.p.s.a.