SA/Rz 1799/01

WyrokWSA w Rzeszowie2004-02-17

Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak, Zbigniew Czarnik, Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu drugiej instancji odmawiająca wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów, wydana z powołaniem się na nieobowiązujące przepisy, narusza prawo i powinna zostać uchylona?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, jak i poprzedzająca ją decyzja Starosty Powiatu, naruszają prawo i podlegają uchyleniu. Decyzja organu drugiej instancji została wydana z powołaniem się na nieobowiązujące przepisy, a organ nie określił właściwego trybu postępowania aktualizacyjnego, co skutkuje naruszeniem zasady dwuinstancyjności.
Stan faktyczny
Skarżący A. i M. G. domagali się zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi. Starosta Powiatu wydał decyzję wprowadzającą zmiany w operacie ewidencji gruntów. Od tej decyzji odwołali się sąsiedzi, a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty i odmówił wprowadzenia zmian, wskazując na potrzebę rozstrzygnięcia sporu granicznego w odrębnym postępowaniu. Skarżący wnieśli skargę na decyzję organu drugiej instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili prawomocności wyroku. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak (del.) Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik (spr.) AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant ref. staż Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi A. i M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lipca 2001 Nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] maja 2001r, [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili prawomocności wyroku III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących solidarnie kwotę 30 (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. SA/Rz 1799/01 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] maja 2001r, [...] Starosta Powiatu [...] działając na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 1 i art. 22 ustawy z 17 maja 1989r Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz na podstawie § 65 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 158, poz. 813), wprowadził zmiany w zmodernizowanym operacie ewidencji gruntów i budynków w obrębie J., gmina J. Zmiany te wprowadzone zostało na wniosek A. i M. G., którzy domagali się zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr 416/6, a działkami nr 417, 419/2, 420/1 poł. w J., uzasadniając swoje żądanie błędami geodezyjnymi związanymi z ustaleniem przebiegu granicy w terenie w związku z pracami geodezyjnymi prowadzonymi przy odnowieniu operatu ewidencji gruntów w 1999r. Od decyzji Starosty Powiatu odwołanie złożyli: M. i S. R., J. J. oraz J. K. Odwołujący się zakwestionowali dokonane decyzją Starosty z dnia [...] maja 2001r zmiany w przebiegu granicy pomiędzy ich działkami, a działką 416/6 stanowiącą własność A. i M. G.. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] lipca 2001r, [...] uchylił w całości decyzję Starosty Powiatu z dnia [...] maja 2001r [...] i orzekł o odmowie wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów obr. J. zmian dotyczących działek nr 416/6,417, 419/2, 420/1. Uchylając decyzję organu I instancji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że obowiązujące przepisy pozwalają ustalić przebieg granicy działki zgodnie z faktycznym stanem władania stwierdzonym na gruncie. Powierzchnia działki jest pochodną tak ustalonych granic. Ponieważ przebieg granicy działki nr 416/6 z działkami sąsiednimi został ustalony w odnowionym w 1999r operacie ewidencyjnym, to ponowny pomiar i ustalanie granic przez Starostę Powiatu był niezasadny. W istocie prowadzone na wniosek Państwa G. postępowanie wskazało na istnienie sporu granicznego. Spór taki musi być rozstrzygany w odrębnym, właściwym postępowaniu i nie może być rozwiązywany w postępowaniu o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów. Na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjno Kartograficznego skargę do NSA OZ w Rzeszowie wnieśli A. i M. G. W skardze podnieśli, że zaskarżona decyzja jest niesłuszna i dla nich krzywdząca. Skarżący wskazali, że faktem bezspornym jest to, że ustalony po modernizacji operatu ewidencji gruntów przebieg granicy pomiędzy ich działką nr 426/6, a działkami odwołujących się jest efektem działań geodetów, którzy przesunęli wyznaczone pierwotnie granice. Okoliczność ta, zdaniem skarżących powinna skutkować usunięciem przez urzędników wcześniej dokonanych błędów. Z tego względu skarżący nie widzą żadnej konieczności i logicznego uzasadniania w stwierdzeniu organu II instancji, że jeżeli wnoszą o zmianę przebiegu granicy to zmiana taka powinna być dokonana w postępowaniu rozgraniczeniowym prowadzonym na ich wniosek i koszt. Z tych względów skarżący wnieśli o uchylenie decyzji organu II instancji i orzeczenie o kosztach postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi przywołując argumentację podniesioną w uzasadnieniu własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 97 § 1 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpatrzenia skargi, ponieważ NSA OZ w Rzeszowie nie rozpatrzył jej do 1 stycznia 2004r. Rozpatrując skargę, stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Sąd nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi, a skargę rozpatruje w granicach danej sprawy. Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że decyzja ta oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty Powiatu naruszają prawo i z tych powodów muszą być wyeliminowane z obrotu prawnego. Decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z powołaniem się na art. 20 ust. 1 i 2 oraz art. 76 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 100, poz. 1086 ze zm.) odmawia w formie decyzji wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów. Powołana podstawa prawna nie wskazuje na uprawnienie organu do orzekania o zmianach nr ewidencji gruntów, wskazuje natomiast na obowiązek zgłaszania organowi ewidencyjnemu zmian danych objętych ewidencją przez osoby wskazane w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51 ustawy. W sprawie będącej przedmiotem skargi dyspozycja tego przepisu nie ma zastosowania. Sąd oceniając zaskarżoną decyzję wskazuje, że przepisy wykonawcze do ustawy stanowią o aktualizacji operatu ewidencyjnego nie posługując się pojęciem zmian, zatem organ II instancji rozpatrując odwołanie powinien przesądzić jakim trybem prawem regulowanym posługuje się przy rozpatrywaniu sprawy. Tego organ nie uczynił, zatem Sąd nie może dokonać oceny postępowania w sytuacji, gdy organy nie określiły przedmiotu postępowania. W kontekście tych uwag należy stwierdzić, że decyzja organu II instancji jest przedwczesna. Organ ewidencyjny stosownie do § 47 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków prowadząc postępowanie aktualizacyjne może żądać od zainteresowanych stosownych wyjaśnień lub uzyskania dodatkowych dowodów. W tym zakresie organ przeprowadza postępowanie administracyjne (co do wyjaśnień i dowodów) albo stosuje art. 22 ust. 3 ustawy. Wybór jednego z tych trybów należy do organu, ale to ten organ ma przesądzić w jakim trybie aktualizuje operat. W sprawie będącej przedmiotem skargi organ II instancji tego nie uczynił. Sąd dokonując oceny zaskarżonej decyzji stwierdza również, że narusza ona prawo dlatego, że decyzja organu II instancji orzeka w sprawie, która została zakończona przed organem I instancji rozstrzygnięciem (decyzją) dla którego podstawą orzekania były nieobowiązujące przepisy. Wskazane w podstawie decyzji Starosty Powiatu § 65 ust. 2 i § 4 ust. 8 rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 17 grudnia 1996r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 158, poz. 813) w dniu wydania decyzji I-wszo instancyjnej już nie obowiązywało (od 1.10.1999r.) zatem czynności podjęte przez organ I instancji nie miały podstawy prawnej. W konsekwencji decyzja Starosty Powiatu powinna podlegać uchyleniu, a postępowanie I-wszo instancyjne umorzeniu. Po wejściu w życie przepisów rozporządzenia z 29 marca 2001r w sprawie ewidencji gruntów i budynków organ I instancji powinien przeprowadzić postępowanie zgodnie z określonymi w nim regułami. Brak takiego postępowania i orzekanie przez II instancję skutkuje naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania. Wskazane okoliczności stanowią uchybienia proceduralne, które mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest podstawą do uchylenia decyzji. Uwzględniając skargę Sąd na podstawie art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził na rzecz skarżących tytułem zwrotu kosztów sądowych kwotę 30 złotych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło