SA/Rz 1992/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia del NSA Maria Zarębska-Kobak /spr/ Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik Asesor WSA Magdalena Józefczyk Protokolant ref. staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi J. D. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] sierpnia 2001r Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania o ponowne rozpatrzenie sprawy I uchyla zaskarżone postanowienie II zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego J. D. kwotę 10zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili prawomocnego wyroku. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2001 r Nr.[...] wydanym na podstawie art.129 § 2, art. 134, w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. stwierdził, że wniosek J. D. syna S. o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczące pozbawienie w/w uprawnień kombatanckich został złożony z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że J. D. zwrócił się do urzędu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej pozbawienia jego uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lutego 2001 roku Nr. [...] którą to decyzję otrzymał w dniu 2 marca 2001 roku / zwrotne poświadczenie odbioru w aktach sprawy/ W decyzji tej J.D. został pouczony o sposobie i terminie wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek natomiast taki odwołujący złożył w dniu 12 lipca 2001 tj , z uchybieniem terminu do jego złożenia. Wprawdzie we wniosku tym została złożona prośba o przywrócenie uchybionego terminu do jego wniesienia , niemniej jednak wnoszący nie uprawdopodobnił, że uchybienie to nastąpiło bez jego winy. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie precyzuje kierunku weryfikacji zaskarżonego postanowienia i wyjaśnia, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nastąpiło bez jego winy, gdyż omyłkowo odwołanie od decyzji organu I instancji złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z treści uzasadnienia postanowienia tegoż Sądu o odrzuceniu skargi uzyskał informację, że przed wniesieniem skargi jest konieczne wyczerpanie toku instancji a w tej sprawie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując uzasadnienie jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : skarga skarżącego jest uzasadniona . W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1271/ Kontrola natomiast tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej./ art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem rozpoznania skargi jest postanowienie kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydane w trybie art.134 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 i 129 § 2 k.p.a. Fundamentalną zasadą w postępowaniu administracyjnym jest zasada stabilności prawomocnych rozstrzygnięć wyrażona w art. 16 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Naruszenie trwałości decyzji administracyjnej stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności takiej decyzji. Prawidłowość decyzji i postanowień podlega weryfikacji w drodze systemu kontroli opierającego się na środkach zaskarżania. Środkami zaskarżania są przewidziane w procedurze instytucje prawne, za pomocą których, strona niezadowolona z wydanego rozstrzygnięcia stara się uzyskać jego zmianę lub uchylenie. Warunkiem skuteczności wniesienia odwołania , /prośby o ponowne rozpoznanie sprawy/ jest zachowanie ustawowego terminu. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o art. 134 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 i 129 § 2 k.p.a. . Niekwestionowany jest fakt, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie pozbawienie jego uprawnień kombatanckich, natomiast w prośbie o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie wykazał, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Rzeczą organu było wezwać skarżącego o uzupełnienie tego wniosku przez wskazanie dokładnie przyczyny powodującej uchybienie terminu i wykazanie, że uchybienie to nastąpiło bez jej winy. Organ nie przeprowadziwszy postępowania wyjaśniającego w tej istotnej kwestii przyjął , że nie zachodzą przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W ocenie Sądu organ orzekający w sprawie uchybił wymogom wynikającym z art.7, art.8, art.9 kodeksu postępowania administracyjnego, które to uchybienia mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego też zaistniała konieczność eliminacji z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do załatwienie sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Art. 8 k.p.a. nakazuje prowadzenie postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Art. 9 k.p.a. natomiast zobowiązuje organy administracji państwowej do rzetelnego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego i czuwania , aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Analiza sposobu załatwienia w kontrolowanym postępowaniu w niniejszej sprawie wskazuje na pozostające sprzeczności z powołanym przepisami i w żaden sposób nie koresponduje z intencjami odwołującego. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien wezwać skarżącego o sprecyzowanie wniosku zamieszczonego w odwołaniu z pouczeniem o przesłankach wynikających z art. 58 k.p.a. Dopiero tak uzupełniony materiał dowodowy pozwoli na wydanie stosownego orzeczenia. W ocenie Sądu brak wyjaśnienia w/w okoliczności powoduje naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy i tego rodzaju uchybienie powoduje uchylenie zaskarżonego postanowienia stosownie do art. 145 § 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r Nr 153 poz. 1270/ . O kosztach orzeczono po myśli art. 200 cyt. ustawy.