SA/Rz 224/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Śliwa Sędziowie NSA Małgorzata Wolska AWSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. S. kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. SA/Rz 224/02 U z a s a d n i e n i e Prezydent Miasta decyzją [...] z dnia [...] sierpnia 2001 roku po rozpatrzeniu wniosku A. W. działającego z upoważnienia Gminy Miasto R. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu na zamiar inwestycyjny pod nazwą przejście piesze łączące osiedle "S. z ulicą K. na działkach : 994/10,77/1, 77/2, 75/1,74 w obrębie [...] w R. Podstawę prawną decyzji stanowią : art. 104 k.p.a, art.1 ust. 2, art.4 ust. 1, art.40 ust 1 i 3, art.42 ust. 1, art.46 ust. 1 , 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 o zagospodarowaniu przestrzennym oraz zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta uzyskać zgodę Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa UM. Terminem ważności decyzji jest dzień 31 grudnia 2003 roku, przed tym terminem inwestor powinien wystąpić z wnioskiem o pozwolenie na budowę. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że podczas toczącego się postępowania zostały złożone zastrzeżenia stron, nie zgadzających się na zaproponowany przebieg przejścia pieszego. W ocenie organu wnioskowana inwestycja nie narusza ustaleń wynikających z Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego, nie rodzi też praw do terenu ani nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Odwołanie od decyzji wniosła B. S., właścicielka działki 77/1 zarzuciła, że zamierza na swojej działce realizować budynek mieszkalny, na który uzyskała decyzję ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...].10.1988 oraz pozwolenie na budowę z dnia [...].12.1999 r. Zaskarżona decyzja narusza jej prawo własności działki budowlanej. O projekcie MPZP nr [...] została powiadomiona trzy miesiące po otrzymaniu zatwierdzenia projektu budowlanego i miesiąc po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę Od południowej strony jej działki zaprojektowane są instalacje; gazowa, sanitarna i deszczowa i przyłącz energetyczny. Każda droga przejazdowa wiązała by się z dodatkowymi kosztami związanymi z ponownym projektowaniem i wyższymi kosztami wykonania. Przeciągające się czynności mające na celu wymuszenie powstania przejścia na jej działce budowlanej opóźniają jej własną inwestycję. Przejście niezgodne jest z planem zagospodarowania przestrzennego/ tereny istniejącej zabudowy oraz tereny wolne przewidziane do zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, jednorodzinnej i uzupełnienie niezbędnych usług/. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją - [...] z [...] grudnia 2001 roku utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Podstawę prawną decyzji stanowią : 138 § 1 pkt 1 k.p.a oraz 39,40 ust.1 i art. 42 ust. 1 ustawy z 7.07.1994 o zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że kwestie przeznaczenia terenów na określone cele oraz zasady ich zagospodarowania regulują przepisy ustawy z 7.7.94. Stosownie do treści art. 40 ust.1 w sprawach ustalenia w.z. i z.t. orzeka się na podstawie ustaleń Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego, który jest przepisem gminnym ( art. 7 ustawy) , co oznacza, że jego ustalenia należą do kategorii prawa miejscowego , do czego prowadzi wykładnia art. 87 Konstytucji RP. Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma przepis art. 43 ustawy, wg którego nie można odmówić ustalenia w.z. i z.t jeżeli zamierzenie zgodne jest z przepisami prawa i ustaleniami MPZP. Zgodnie z orzecznictwem NSA istota decyzji o ustaleniu zabudowy i zagospodarowania terenu sprowadza się do udzielenia wnioskodawcy informacji o możliwości zainwestowania konkretnej nieruchomości daną inwestycją. /SA/Rz 268/98 niepublikowane/. Uzyskanie tej decyzji otwiera drogę do kontynuowania postępowania inwestycyjnego, w tym ubiegania się o konieczne pozwolenia. Zdaniem organu II planowana inwestycja nie narusza ustaleń planu miejscowego. Ciąg pieszy poprawi warunki komunikacyjne mieszkańców. Obawy odwołującej się co do ograniczenia możliwości swobodnego korzystania z nieruchomości nr 77/1 są przedwczesne. Rzeczą inwestora będzie nabycie prawa do dysponowania nieruchomością i wykazanie się nim w dalszych etapach przygotowania do inwestycji. Przedwczesny jest też zarzut dotyczący ewentualnych kolizji z przyłączami instalacyjnymi, a rozwiązania techniczne będzie zawierał projekt techniczny. Skargę od tej decyzji wniosła B. S., zarzucając, że zgodnie z ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym, decyzja powinna być zgodna z zapisem Planu Miejscowego. Z ustaleń planu, na który powołuje się Prezydent Miasta, nie wynika projekt ciągu pieszego. Nadto zarzuciła, że siostra skarżącej E. R., właścicielka działki 77/2 nie była w sposób prawidłowy poinformowana o decyzji Prezydenta Miasta i Kolegium Odwoławczego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone /a do takich należy niniejsza sprawa/ podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując w ramach postępowania sądowo administracyjnego kontroli zaskarżonego aktu, Sąd bada jego zgodność z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. W związku z tym, usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo. Zarzuty skargi dotyczą dwóch kwestii – zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Miasta oraz nie powiadomienia E. R. o toczącym się postępowaniu administracyjnym. Sąd nie zajął stanowiska odnośnie pierwszej kwestii, bowiem stwierdzone uchybienia formalne spowodowały o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jest zgodne, że stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu są właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiadujących z terenem przyszłej inwestycji. Z załącznika graficznego decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2001 roku oraz wyrysu z mapy ewidencji gruntów wynika, ze planowana inwestycja przebiegać ma m.in. przez działkę nr ewid. 77/2 . Wykaz właścicieli i władających dołączony do akt sprawy wskazuje, że właścicielką tej działki jest E. R., zamieszkała w [...]. Wymieniona działka objęta jest wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jak też decyzjami administracyjnymi wydanymi w sprawie. Tymczasem w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie organy nie zawiadomiły jej właścicielki, naruszając tym samym jej prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Ten fakt znajduje potwierdzenie w aktach organu I instancji, bowiem zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania, jak i decyzja tego organu nie została tej stronie doręczona z powodu nie zastania adresata. Również decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie została E. R. doręczona, a na kopercie widnieje zapis "adresat nieznany". Stwierdzić należy, że gwarantowana w przepisie art. 10 § 1 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu zobowiązuje organ prowadzący postępowanie do stworzenia stronie prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów. Organ I instancji winien zawiadomić E. R. o wszczęciu postępowania oraz wezwać do udziału w czynnościach podjętych w postępowaniu. Nie dopełniając wskazanych wyżej obowiązków organ naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 zobowiązujący organ do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także przepis art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązujący organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Taki sam obowiązek spoczywał na organie odwoławczym. Jeżeli strona nieznana była z miejsca pobytu, organ winien, zgodnie z przepisem art. 34 § 1 k.p.a. wystąpić do sądu powszechnego z wnioskiem o ustanowienie przedstawiciela dla osoby nieobecnej, bądź w myśl art. 34 § 2 k.p.a. wyznaczyć go sam do czasu wyznaczenia go przez sąd, w razie uznania, że czynności w sprawie nie cierpią zwłoki. Tylko bowiem w taki sposób może być zrealizowana zasada zapewnienia stronie prawa do czynnego udziału w postępowaniu Niedopuszczenie strony do udziału w postępowaniu skutkuje naruszeniem prawa, które skutkowałoby wznowieniem postępowania z powodu wypełnienia przesłanki określonej w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W tej sytuacji, wobec wymienionych braków formalnych postępowania, przedwczesne było rozpatrzenie sprawy pod względem merytorycznym. Rozpoznając sprawę ponownie, należy prawidłowo powiadomić wszystkie strony o toczącym się postępowaniu, gwarantując im czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji , umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów, oraz zgłoszonych żądań, zgodnie z zasadą wysłuchania stron, wyrażoną w przepisie art. 10 k.p.a. Wskazując na powyższe Sąd uznał skargę za uzasadnioną i uchylił zaskarżona decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 roku, stosownie do przepisu art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 roku / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 /, o kosztach orzekając na podstawie przepisu art. 200 tej ustawy.