SA/Rz 2246/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lechowska del. do WSA Sędzia WSA Krystyna Józefczyk Asesor WSA Joanna Zdrzałka /spr./ Protokolant ref. staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę oddala skargę SA/Rz 2246/01 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nr [...] Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania B. B. utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatowego z dnia [...] czerwca 2001 r. Nr [...] odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przyłącza wodociągowego do budynku na działce nr ewid. 1465/4 w J. przy ul. R. Jako jej podstawę prawną powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz.1126, ze zm.). Z uzasadnienia decyzji oraz akt administracyjnych sprawy wynika, że po złożeniu przez B. B. wniosku o wydanie pozwolenia na budowę przyłącza wodociągowego organ I instancji wezwał go do uzupełnienia poprzez m. in. dołączenie dokumentów potwierdzających prawo do dysponowania działką nr ewid. 1465/4 na cele budowlane. W odpowiedzi na wezwanie inwestor dołączył księgę wieczystą Nr [...] dla działki 1465/4 oraz wyrys i wypis z ewidencji gruntów dla tejże działki i działek sąsiednich. Decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r., wydaną na podstawie art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, Starosta Powiatowy odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu wskazał, że w odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu przedmiotowego postępowania [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa poinformowała, że nie wyrażała i nie wyraża zgody na wykonanie przyłączą wodociągowego do budynku położonego w J. przy ul. R. z instalacji wodociągowej znajdującej się w budynku przy ul. Ł. (vide warunki techniczne dla przyłącza wodociągowego). W odwołaniu od tej decyzji B. B. zarzucił brak prawnych podstaw odmowy, w szczególności nie wykazanie, by przedłożony projekt nie spełniał wymogów technicznych, a także by istniały inne przeszkody prawne. Wskazał na fakt, iż cała inwestycja ma zostać wykonana na nieruchomości stanowiącej wyłączną własność wnioskodawcy. Wnioskodawca może zatem bez zezwolenia innych osób przeprowadzić na swojej własności planowaną inwestycję. Stanowisko [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, która nie jest w niniejszej sprawie uczestnikiem, w związku z brakiem wykazania aktualnego prawa do nieruchomości, nie może mieć znaczenia i stać się podstawą rozstrzygnięcia. Opisana na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W jej motywach naprowadził, że załączone dokumenty, w tym odpis księgi wieczystej, wskazują, że właścicielem działki nr ewid. 1465/4 jest B. B. Jednocześnie, z wypisu z rejestru gruntów wynika, że budynek przy ul. Ł., w którym zaprojektowano podłączenie przedmiotowego wodociągu, położony jest na działce nr ewid. 1459/18, stanowiącej własność Gminy [...], a władającym jest [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa. Ponadto wśród warunków technicznych dokonania przyłącza wodociągowego i kanalizacji sanitarnej opracowanych przez [...] Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej sp. z o.o. podano w pkt 1 "wpięcia dokonać do istniejącej instalacji wodociągowej w budynku przy ul. Ł.". [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa nie wyraziła natomiast zgody na dokonanie przedmiotowego przyłącza do budynku należącego do jej zasobów mieszkaniowych. W odpowiedzi na zarzut nie wyjaśnienia podstaw odmowy wydania pozwolenia na budowę, organ odwoławczy stwierdził, że warunek wynikający z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, na który to przepis powołał się organ I instancji, jest jednym z warunków koniecznych do wydania pozwolenia na budowę. W przedmiotowej sprawie niezbędne jest także wykazanie się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w stosunku do budynku [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, który został zrealizowany na tej działce, a nie jest własnością wnioskodawcy. W świetle ustawy Prawo budowlane nie ma znaczenia fakt, że właścicielami są różne osoby i to jak doszło do zaistnienia takiego stanu prawnego w zakresie władania nieruchomością. Skoro zgodnie z warunkami ustalonymi przez [...] Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej sp. z o.o. podłączenie ma nastąpić do istniejącej instalacji wodociągowej znajdującej się w budynku przy ul. Ł., to zgoda właściciela tego budynku jest niezbędna do zrealizowania tak zaplanowanego przedsięwzięcia, by mogło ono być w całości zrealizowane. Wymagane jest bowiem przeprowadzenie robót budowlanych w budynku nie należącym do inwestora, a pozwolenia na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa jest zatem uczestnikiem postępowania w niniejszej sprawie, albowiem jest właścicielem budynku, w którym miałoby nastąpić podłączeniu wodociągu. Fakt ten legł u podstaw wydania decyzji przez organu I instancji, który jednoznacznie wskazał jako podstawę prawną art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Dla wydania decyzji odmownej nie jest konieczne wykazanie niespełnienia innych wymogów technicznych czy zaistnienie innych przeszkód prawnych, jeśli nie jest spełniony jeden z podstawowych i niezbędnych warunków wydania pozwolenia na budowę. Skargę na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył B. B., zarzucając nie wyjaśnienie okoliczności sprawy i błędne przyjęcie, jakoby wnioskodawca nie był właścicielem części nieruchomości położonej w granicach działki 1465/4, co skutkowało uznaniem, że nie wykazano przesłanek z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Skarżący wywodzi, że spełnił przesłanki do wydania pozwolenia na budowę, albowiem wykazał prawo własności budynku posadowionego na jego nieruchomości, od którego zamierza przeprowadzić przyłącze wodne. To uczestnik postępowania – [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa nie wykazała jakiegokolwiek prawa do budynku usytuowanego na działce skarżącego, w szczególności by budynek ten stanowił jej odrębną własność. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, a taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli zaś art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy te właściwe są do kontroli decyzji administracyjnych w oparciu o kryterium zgodności z prawem, a uchylenie decyzji następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wad i uchybień Sąd nie stwierdził, stąd też skarga nie mogła zostać uwzględniona. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania, przewidujący wydanie pozwolenia na budowę wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Prawo do dysponowania nieruchomością należy oceniać według przepisów prawa cywilnego. Może ono wynikać zarówno z prawa własności, użytkowania wieczystego, jak i z umowy najmu, dzierżawy, bądź innych stosunków zobowiązaniowych, jeżeli wynika z nich prawo użycia nieruchomości na cele budowlane (wyrok NSA z dnia 2 października 1986 r., sygn. akt IV SA 400/88, ONSA 1986/2/56, wyrok NSA z dnia 2 września 1998 r. sygn. akt. IV SA 2311/96, Zbiór orzecznictwa komputerowego LEX nr 43803). Może być to również świadczenie polegające na działaniu, takim jak wyrażenie zgody na dysponowanie nieruchomością przez wierzyciela na cele budowlane (wyrok NSA z dnia 22 czerwca 1998 r., sygn. akt. IV SA 1366/96 LEX Nr 43240). Na prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w niniejszej sprawie składało się także uprawnienie do wykonania części robót budowlanych w budynku [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Organ I instancji ustalił bowiem, na podstawie projektu budowlanego i warunków technicznych przyłącza, że wykonanie zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie przyłącza wodociągowego obejmuje także podłączenie do istniejącej instalacji wodociągowej znajdującej się w budynku Spółdzielni Mieszkaniowej, konieczne jest w związku z tym przeprowadzenie robót budowlanych w budynku nie należącym do inwestora. Zarzuty skarżącego koncentrują się na udowodnieniu, że wykazał on prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, albowiem przedstawił aktualny odpis z księgi wieczystej oraz wypis z rejestru gruntów wskazujące, iż jest on właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka nr 1465/4, a cała inwestycja ma zostać wykonana na tejże nieruchomości. Skoro bowiem dla budynku, do którego ma nastąpić przyłączenie instalacji nie zostało ustanowione odrębne prawo własności, stanowi on własność skarżącego, zgodnie z zasadą superficies solo cedit. Bezspornym jest, że działka 1465/4 w całości stanowi własność B. B. Z akt sprawy wynika jednakże, że budynek Spółdzielni Mieszkaniowej, w którym mają być wykonywane roboty budowlane związane z przyłączem, stoi na gruncie należącym do Gminy [...], w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni (działka 1459/18) oraz w niewielkiej części na działce 1465/4 należącej do skarżącego. Ten stan prawny spowodował, że dla wykonania robót w budynku, który nie stanowi odrębnego prawa własności konieczne było uzyskanie tytułu wynikającego z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w stosunku do całej nieruchomości, na której posadowiony jest budynek wzniesiony przez Spółdzielnię Mieszkaniową. Wobec tego skarżący legitymując się prawem własności swojej działki wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w części, ponieważ wykazał tytuł jedynie do części a nie do całej nieruchomości, na której posadowiony jest sporny budynek, w którym mają być prowadzone roboty budowlane. Wykazanie się takim prawem było tym bardziej uzasadnione, że w toku postępowania Spółdzielnia Mieszkaniowa poinformowała o braku zgody na dokonanie przyłącza wodociągowego do budynku położonego w J., należącego do jej zasobów. Brak takiej zgody jest równoznaczny z niewyrażeniem zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. Z dołączonych do akt sprawy przez Wojewodę dokumentów wynika ponadto, że w dniu 30 maja 2001 r., a zatem w toku postępowania o wydanie pozwolenia na budowę Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła w Sądzie Rejonowym w K. pozew o zobowiązanie B. B. do złożenia oświadczenia woli przenoszącego własność części nieruchomości położonej w J. przy ul. T. o pow. 64 m² oznaczonej jako działka 1465/4 na jej rzecz, powołując się na art. 35 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 4, poz.27, ze zm.). Okoliczność ta wskazuje, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji tytuł prawny do nieruchomości, na której miały być prowadzone roboty budowlane był co najmniej sporny. Biorąc pod uwagę art. 33 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy Prawo budowlane, wskazujący, że pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego, co zresztą podkreślał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, żądanie wykazania prawa do dysponowania nieruchomością, obejmującą także budynek Spółdzielni Mieszkaniowej było zasadne. Zasadne było zatem także wydanie decyzji odmawiającej udzielenia pozwolenia na budowę wobec niespełnienia w całości warunku wynikającego z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzji nie narusza prawa, dlatego w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.