SA/Rz 2291/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA /del/ Stanisław Śliwa Sędzia WSA Krystyna Józefczyk /spr./ Asesor WSA Joanna Zdrzałka Protokolant ref. staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi T.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego skargę oddala SA/Rz 2291/01 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] września 2001 r. Nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania T. S. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2001 r. Nr [...] w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę prawną powołano przepis art. 6c ust. 2 pkt 2, art. 37j ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz. U. Nr 6, poz. 56 z późn. zm./ oraz art. 138 § 1 K.p.a. Z akt administracyjnych oraz uzasadnienia decyzji wynika, że T. S. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu 19 lipca 2001 r. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku od 27 lipca 2001 r. Z przedstawionych dokumentów wynikało, że spełnia warunki określone w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu do uzyskania statusu bezrobotnego oraz przyznania zasiłku dla bezrobotnych. W dniu 26 lipca 2001 r. złożył wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego dołączając świadectwa pracy, z których wynika, że wykonywał pracę w szczególnych warunkach w okresie od 22 kwietnia 1985 r. do 30 czerwca 1996 r. będąc zatrudniony w Zakładach Mięsnych "J." na stanowisku kierowca samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 t. Pozostały okres wykonywania prac w szczególnych warunkach T. S. zamierza udowodnić powołując się na oświadczenie przedsiębiorstwa "S." S.A. z dnia 23 lipca 2001 r. oraz decyzję Burmistrza Miasta [...] z 17 lipca 2001 r. W oświadczeniu Spółka "S." zaświadcza, że w dniu 3 czerwca 1996 r. zawarła ze skarżącym umowę przewozu, w której T. S. zobowiązał się do nieprzerwanego świadczenia usług przewozu żywca samochodem ciężarowym o ładowności powyżej 3,5 t do dnia 30 sierpnia 2000 r., a burmistrz orzekł o wykreśleniu z dniem 1 lipca 2001 r. z ewidencji działalności gospodarczej wpisu dokonanego 22 maja 1996 r. dotyczącego działalności "przewóz żywca samochodem ciężarowym star". Rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy świadczenie usług transportowych polegających na przewozie żywca samochodem o dopuszczalnym ciężarze całkowitym ponad 3,5 t w ramach prowadzonej działalności gospodarczej jest wykonywaniem prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Zgodnie z art. 37j ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy "za okres wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze uważa się okres zatrudnienia" /patrz: wyrok NSA z dnia 2 lutego 1998 r. II SA Wr/315/97/ podzielił to stanowisko, iż "nie ma podstaw prawnych do uznania pracy wykonywanej w szczególnych warunkach przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą na własny rachunek za pracę wykonywaną w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze"/. W odwołaniu od tej decyzji T. S. wniósł o zaliczenie jako okresu pracy w warunkach szczególnych od 3 czerwca 1996 r. do 1 września 2000 r. kiedy to świadczył usługi polegające na przewozie żywca samochodem specjalistycznym "Star". Jego zdaniem poprzednio wykonywał tą samą pracę i okres ten został uznany jako praca w warunkach szczególnych, a zatem spełnia warunki do przyznania mu zasiłku przedemerytalnego. Organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podając w uzasadnieniu, że wykonywanie usług transportowych w ramach działalności gospodarczej na podstawie umowy przewozu łączącej skarżącego ze spółką "S." powoduje, że za ten okres nie wydano mu świadectwa pracy. W związku z tym nie posiada 15 lat okresu pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Podobne stanowisko zajął NSA OZ w Rzeszowie w wyroku z dnia 24 lipca 2001 r. SA/Rz 297/01 stwierdzając jednoznacznie, że brak jest podstaw prawnych do uznania pracy wykonywanej przez osobę prowadząca działalność gospodarczą za pracę wykonywaną w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Decyzję tą zaskarżył do NSA T. S., a w motywach skargi wskazał, iż ustawę należy interpretować zgodnie z konstytucyjną zasadą równości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z mocy art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153 poz. 1269/ stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej /§ 1/. Kontrola ta wykonywana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/. Jej zakres wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawa prawna /§ 1/. Zaś uwzględnić skargę może tylko wówczas, gdy stwierdzi naruszenie prawa w stopniu określonym przez przepis art. 145 § 1 K.p.a. Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej właśnie kontroli Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Podstawą materialnoprawną żądania skarżącego stanowi przepis art. 37j ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz. U. Nr 6, poz. 56 z 2001 r./. Przepis ten stanowi, że zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury jeżeli posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Bezspornym w sprawie jest, że skarżący spełnia wszelkie wymogi uprawniające go do zasiłku przedemerytalnego poza wykazaniem okresu 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Dokumentując tą okoliczność T. S. przedłożył świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach bez daty i numeru, podpisane przez prezesa Zarządu Spółki. Wynika zeń, że w okresie od 22 kwietnia 1985 r. do 30 czerwca 1996 r. był zatrudniony w Zakładach Mięsnych "J." S.A. na stanowisku "kierowca samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Pozostały okres wykonywania prac w szczególnych warunkach T. S. zamierzał udowodnić przedstawiając oświadczenie przedsiębiorstwa "S." S.A. z dnia 23 lipca 2001 r. oraz decyzje Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] lipca 2001 r. o wykreśleniu z dniem 1 lipca 2001 r. z ewidencji działalności gospodarczej wpisu z dnia 22 maja 1996 r. o rozpoczęciu działalności gospodarczej "przewóz żywca samochodem Star [...]". W oświadczeniu Spółka zaświadcza, że T. S. zawarł w dniu 3 czerwca 1996 r. umowę przewozu, w której zobowiązał się do nieprzerwanego świadczenia usług przewozu żywca samochodem ciężarowym o ładowności powyżej 3,5 t". Z treści przepisu art. 37j ust. 1 pkt 2 wynika, że jedyną miarodajną podstawą do uznania i zakwalifikowania danych prac za wykonywane w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze stanowią przepisy emerytalne. Przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin /Dz. U. Nr 40, poz. 267, ze zm./ jak i przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze /Dz. U. z 1983 r., Nr 8, poz. 43 ze zm./ łączą pojęcie pracy uznanej za wykonywaną w "szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze" oraz wynikającymi z tego faktu świadczeniami z kategorią pracowników tzn. osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania i spółdzielczej umowy o pracę oraz innych enumeratywnie wskazanych podmiotów wykonujących pracę określonego rodzaju. Żaden z przepisów wymienionych wyżej aktów prawnych, jak i przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin /Dz. U. z 1989 r. nr 46, poz. 250 ze zm./ nie upoważnia do traktowania pracy wykonywanej przez osoby prowadzące działalność gospodarczą, bez względu na jej charakter i rodzaj, jako pracy świadczonej w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W konsekwencji brak również podstaw prawnych do uznania pracy wykonywanej przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą na własny rachunek za pracę wykonywaną w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz. U. Nr 6, poz. 56 z 2001 r./ patrz wyrok NSA z dnia 2 lutego 1998 r. II SA/Wr 315/97 Prawo Pracy 1998/7/40. W tej sytuacji skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie skargę jako nieuzasadnioną Sąd oddalił stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/.