SA/Rz 2470/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2002 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotna stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] SA/Rz 2470/02 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] października 2002 r., [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] września 2004 r., [...] w sprawie odmowy uznania, za bezrobotną M. S. od dnia 28 września 2001 r. Decyzja Starosty Powiatu zapadła na skutek wznowienia z urzędu postępowania w sprawie uznania M. S. za bezrobotną i uchylenia przez ten organ własnej decyzji z dnia [...] października 2001 r., [...], mocą której przyznano M. S. 100% kwoty określonej przepisami prawa. Podstawą do wznowienia postępowania z urzędu był art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., czyli pojawienie się nowych okoliczności w sprawie. Zdaniem organów obu instancji nowymi okolicznościami w sprawie było orzeczenie przez sąd powszechny w dniu 25 maja 2002 r. dla bezrobotnej M. S. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy od dnia 1 września 2001 r. Ustalenie prawa do renty z mocą wsteczną skutkować musiało wznowieniem postępowania, gdyż ze względu na tę okoliczność M. S. nie mogła mieć przyznanego statusu osoby bezrobotnej od dnia 28 września 2001 r. i pobierać zasiłku dla bezrobotnych od 6 października 2001 r. Decyzję Wojewody zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie M. S. W skardze zarzuciła, że zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji wydana została z rażącym naruszeniem prawa, szczególnie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Naruszenie to polega zdaniem skarżącej na błędnym przyjęciu, że w jej sprawie zaistniały nowe istotne dla sprawy okoliczności. Wyrok przyznający prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy zapadły już po wydaniu decyzji uznającej skarżącą za bezrobotną i przyznającą jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych nie może być traktowany jako nowa okoliczność w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nawet w sytuacji, gdy o prawie do renty orzeka z mocą wsteczną na chwilę sprzed wydania decyzji będących przedmiotem postępowania wznowieniowego. Z takich powodów skarżąca wniosła o uchylenie decyzji wydanych w I i II instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i powołał argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi M. S., gdyż skarga wniesiona do NSA OZ w Rzeszowie nie została przez ten Sąd rozpoznana do dnia 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: prawo o p.s.a., nie jest związany zarzutami skargi, jej wnioskami, ani wskazaną przez stronę podstawą prawną. Sąd rozpoznaje sprawę w jej granicach. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z obowiązujących przepisów prawa, Sąd stwierdza, że skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Z tego względu Sąd stwierdził nieważność decyzji obu instancji. Rażące naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 polega na błędnym przyjęciu, że pojawienie się w sprawie M. S. wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w T. w dniu 21 maja 2002 r. orzekającego o nabyciu przez skarżącą prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy od dnia 1 września 2001 r., zatem od momentu sprzed wydania decyzji przyznającej skarżącej status i prawo do zasiłku dla bezrobotnych, jest nową okolicznością w sprawie. Sąd w pełni podziela argumentację uzasadnienia skargi, że nowe okoliczności lub dowody w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. to takie, które istniały w chwili wydania decyzji, a z różnych względów nie były znane organowi orzekającemu. Nowymi dowodami nie mogą być te fakty, które zaistniały już po wydaniu decyzji, nawet wówczas, gdy oddziaływały na chwilę wydania tej decyzji. Z tego powodu nie można za trafny przyjąć poglądu zaprezentowanego przez organy we własnych decyzjach, którego sens sprowadza się do przyjęcia nowych okoliczności ze względu na to, że po wydaniu decyzji zapadło orzeczenie sądu, które skutkami sięga chwili wydania decyzji. Wyrok, który po wydaniu decyzji w inny sposób kształtuje zakres praw podmiotu może być podstawą do wszczęcia postępowania nowego, które ma zweryfikować /usunąć skutki/ sytuację ukształtowaną na skutek istnienia ostatecznej decyzji. Postępowanie takie o tyle będzie możliwe, o ile przepisy prawa materialnego je dopuszczają, przy czym może mieć ono różny przedmiot. Może to być postępowanie pozbawiające określonego statusu, orzekające o zwrocie pobranego świadczenia lub inne jeżeli w świetle prawa jest dopuszczalne. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Sąd organy stosując obowiązujące przepisy, mogłyby podejmować próbę prowadzenia postępowania na podstawie innych przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu o ile przepisy dopuszczają takie postępowanie, ale nigdy nie mogły wzruszać ostatecznej decyzji stosując postępowanie nadzwyczajne i opierać swych rozstrzygnięć na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Stanowisko Sądu znajduje wsparcie w doktrynie /B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, W-wa 1996 r., s. 638/ i judykaturze, która przyjmuje, że wadą nieważności jest dotknięta decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., w związku z uznaniem wystąpienia przesłanek z art. 145 § 5 k.p.a., jeżeli wznowienie postępowania nastąpiło na skutek wystąpienia nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, które wystąpiły po wydaniu uchylonej decyzji ostatecznej /tak: wyrok NSA z 29 marca 1985 r., III SA 1051/84, GPA 1987, nr 6, s. 46/. Reasumując Sąd stwierdza, że wydanie wyroku przez sąd pracy i ubezpieczeń społecznych ustalającego dla osoby fizycznej, która w chwili rejestracji spełniała przesłanki wynikające z art. 23 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /t.j. Dz. U. Nr 6, z 2001 r., poz. 56 ze zm./ prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, w chwili, gdy decyzja ustalająca status osoby bezrobotnej i przyznająca jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych stała się ostateczna, nie stanowi przesłanki do wznowienia postępowania, ponieważ wyrok taki nie jest nową okolicznością w sprawie w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., chociażby orzeczenie o przyznaniu prawa do renty przyznawało to prawo przed dniem wydania decyzji przez organy zatrudnienia. Z tych powodów Sąd mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) prawa o p.s.a. orzekł jak na wstępie.