SA/Rz 2954/01

WyrokWSA w Rzeszowie2004-05-28

Skład orzekający: Jerzy Solarski, Stanisław Śliwa, Joanna Zdrzałka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bliżej nieokreśleni mieszkańcy miejscowości mogą być uznani za strony postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że bliżej nieokreśleni mieszkańcy danej miejscowości lub inne grupy osób, które nie są wskazane z imienia i nazwiska, nie posiadają statusu strony w postępowaniu administracyjnym. Skarga wniesiona przez takie osoby podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Kółka Rolniczego w L. oraz mieszkańców L. i G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy ustalającej warunki zabudowy dla działek pod budowę centrum radiowo-telewizyjnego. Kółko Rolnicze kwestionowało brak udziału sąsiadów w pierwotnym postępowaniu o warunki zabudowy i podnosiło zarzuty dotyczące naruszenia przepisów. Mieszkańcy L. i G. również wnieśli skargę, domagając się uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę Kółka Rolniczego w L. i odrzucił skargę mieszkańców L. i G.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski /spr./ Sędzia NSA Stanisław Śliwa AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: ref.staż. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Kółka Rolniczego w L. oraz mieszkańców L. i G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2001 r. [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu I. oddala skargę Kółka Rolniczego w L., II. odrzuca skargę mieszkańców L. i G. SA/Rz 2954/01 UZASADNIENIE punktu II wyroku z dnia 28.05.2004r. Decyzją z dnia [...] września 2001 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu wniosku Rady Sołeckiej wsi G. oraz Kółka Rolniczego w L. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 1999 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu działek nr 1015/3, 1016/1 i 1017/1 w G. pod budowę centrum radiowo-telewizyjnego, działając na podstawie art. 104 K.p.a. oraz art. 1 ust. 1 i art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych /Dz. U. Nr 79 z 2001 r., poz. 856/, art. 46a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. Nr 15 z 1999 r., poz. 139/, art. 1, art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników /Dz. U. Nr 32, poz. 217 ze zm./, § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników /Dz. U. Nr 27, poz. 132 ze zm./ oraz art. 157 § 3 K.p.a. - odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 1999 r. nr [...]. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium podało między innymi, że wniosek w sprawie stwierdzenia nieważności może złożyć strona lub postępowanie takie może się toczyć z urzędu /art. 156 § 2 K.p.a./. W przypadku rady sołeckiej utrwalony jest pogląd, że nie jest to organ sołectwa i wobec tego nie może reprezentować sołectwa na zewnątrz, a w konsekwencji nie przysługują jej uprawnienia strony w postępowaniu administracyjnym. Jeśli chodzi natomiast o Kółko Rolnicze w L., to jest to organizacja społeczna mająca swe oparcie w ustawie z 8 października 1982r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników. Analiza przepisów tej ustawy w powiązaniu z rozporządzeniem wykonawczym z 1983 r. prowadzi do wniosku, że Kółko Rolnicze nie ma uprawnień do występowania w indywidualnych sprawach rozstrzyganych decyzją administracyjną. Wobec tego skoro wniosek nie pochodzi od strony postępowania, to należało podjąć decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji. Końcowo Kolegium nadmieniło, że rozważy z urzędu wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji wskazanej we wniosku. Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez Kółko Rolnicze w L., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 K.p.a. oraz art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. -utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] września 2001 r. i podtrzymało oraz poszerzyło argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na decyzję tą skargę wniosło Kółko Rolnicze w L. domagając się jej uchylenia. Jako skarżących Kółko wskazało również mieszkańców miasta L. oraz wioski G. i twierdziło, że stronami postępowania są nie tylko inwestor i najbliżsi sąsiedzi planowanej inwestycji ale także społeczności lokalne. Wskazując konkretne osoby będące bezpośrednimi sąsiadami planowanej inwestycji strona skarżąca twierdziła, że osoby te nie uczestniczyły w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Podając następnie przykłady szkodliwości tego typu inwestycji, podważali jej zasadność w tym terenie. Niezależnie od tego zaskarżonej decyzji Kółko zrzuciło naruszenie przepisów ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników. Z kolei brak udziału Kółka w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy strona skarżąca uzasadniała działaniem określonych ugrupowań politycznych, z którymi powiązani są inwestorzy. Co się tyczy zaś postępowania z urzędu prowadzonego przez Kolegium, to w dniu [...] grudnia 2001 r. zapadło rozstrzygnięcie, że decyzja Wójta Gminy [...] ustalająca warunki zabudowy wydana została z naruszeniem prawa oraz, że decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne. Polemizując z tym stanowiskiem strona skarżąca sformułowała również pod adresem Kolegium zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym dotyczących szybkości postępowania. Odpowiadając na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i w pierwszej kolejności zaznaczyło, że w rachubę może wchodzić również częściowe odrzucenie skargi. Dotyczy to mieszkańców L. i wsi G., którzy niewątpliwie nie są stroną tego postępowania. Odnosząc się natomiast do zarzutów organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na bardzo ogólne wskazanie naruszenia przepisów ustawy normującej działalność kółek rolniczych nie jest możliwe szczegółowe odniesienie się do tego zarzutu. Wyjaśniło też kwestie związane z zarzutem opieszałości postępowania jak również przedstawiło kwestie związane z uruchomieniem trybu o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej warunków zabudowy i wpływu tego postępowania na budowę obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga mieszkańców miasta L. oraz wioski G. podlega odrzuceniu. Stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r., - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) zwaną dalej P.p.s.a - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach, o których mowa w § 1, stosuje się dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych. Sytuacja, o jakiej mowa w tym przepisie ma miejsce w niniejszej sprawie, zatem skarga wniesiona przed dniem 01.01.2004r., do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. Pojęcie strony określa art. 28 K.p.a. Z unormowanie tego wynika, że stroną jest podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, względnie kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Konsekwencją takiej regulacji jest stwierdzenie, że stroną może być tylko konkretna, ściśle wskazana osoba. Natomiast statusu stron nie mają bliżej nieokreśleni mieszkańcy danej miejscowości, czy też inne grupy osób, jeśli nie są określone z imienia i nazwiska. Pogląd taki od dawna jest ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. np. wyrok NSA z 27.05.1988r. sygn. IVSA 164/88 - GAP 1988 nr 19, str.41). Ponieważ wymienieni w skardze "mieszkańcy miasta L. oraz wioski G." nie zostali wskazani z imienia i nazwiska, dlatego skarga w tej części podlega odrzuceniu, w oparciu o art.58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło