SA/Rz 33/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik AWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. i J.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących K. i J. S. solidarnie kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. SA/Rz 33/03 UZASADNIENIE Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...].11.2002r. nr [....] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania J. i K. S. (wg decyzji organu II instancji), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2002r. znak: [...] nakazującej K. i J. S. rozbiórkę części obiektu budowlanego, zlokalizowanego na działce nr ewid. 1249 położonej w S. przy ul. B. W motywach odwołania zostało podane, że wychodzące na zewnątrz schody, dotychczas niezadaszone, wymagały bezwzględnego zabezpieczenia przed opadami atmosferycznymi, a w okresie zimowym były przyczyną wypadku ich córki i wnieśli o uchylenie decyzji organu I instancji. W toku prowadzonego postępowania zbadano podniesione zarzuty i stwierdzono, że nie zasługują one na uwzględnienie. Stosownie do art. 3 prawa budowlanego z 1994r. samowolnie wykonana inwestycja jest obiektem budowlanym, gdyż jest trwale związana z gruntem i posiada fundament. Prace przy tym obiekcie były prowadzone na przestrzeni 2002r. i inwestorzy nie posiadali zezwolenia. Obiekt ten stanowiący rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego przed przystąpieniem do wykonywania robót wymagał uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, co wynika z art. 28 Prawa budowlanego. Wedle tego przepisu, roboty budowlane można rozpocząć tylko na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Obiekt objęty rozbiórką nie podlega natomiast pod przypadki wymienione w art. 28 i art. 29 ustawy, dla których ustawodawca wyłączył obowiązek uzyskania pozwolenia. W takich przypadkach zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Ustawodawca w przypadku zaistnienia samowoli, tak jak w niniejszej sprawie przewidział rozbiórkę obiektu jako jedyną formę rozstrzygnięcia sprawy. Z tych przyczyn decyzja organu I instancji została utrzymana , jako odpowiadająca prawu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący K. i J. S. zarzucili naruszenie przepisów art. 3 i art. 28 oraz art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r. przez błędne przyjęcie, że wykonanie czterech kolumn zwięczonych u góry żelbetonowym podciągiem jest inwestycją wymagającą zezwolenia na budowę, podczas, gdy jest to w istocie remont schodów zewnętrznych istniejącego budynku i nie wymaga pozwolenia na budowę. Z tego też względu wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zasądzenie kosztów postępowania sądowego, dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do nin. skargi (decyzja organu I i II instancji oraz odwołanie). Skarżący wskazali, że na własnej działce nr 1249 poł. w S. przeprowadzili remont budynku mieszkalnego zewnętrzach schodów budynku, celem zadaszenia schodów. Wykonane prace budowlane nie są samowolą budowlaną w rozumieniu art. 28 Prawa budowlanego, należy je bowiem zakwalifikować jako ulepszenie remontowe wejścia do budynku i nie wymagają decyzji o pozwoleniu na budowę. Z tego też względu za błędną należy uznać decyzję o nakazaniu rozbiórki tej konstrukcji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ zacytował definicję remontu, przez który należy rozumieć wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym ustawodawca dopuszcza stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Inwestorzy wykonali część nowej konstrukcji, której nie obejmował projekt techniczny, ani warunki pozwolenia na budowę z [...].02.1980r. nr [...] budynku mieszkalnego. Wykonana rozbudowa wymagała pozwolenia na budowę i z tego względu decyzje są zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona jednakże z przyczyn, które Sąd uwzględnił z urzędu. Z mocy art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.w.u.p., sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone (a do takich należy niniejsza sprawa) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 1 wspomnianej ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), zwanej dalej w skrócie u.s.a. stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola ta sprawowana jest co do zasady pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwana dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Według art. 135 tej ustawy Sąd stosuje przewidziane prawem, środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Poddawszy takiej właśnie kontroli zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, o czym stanowi art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i z tego względu na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 stwierdził nieważność tej decyzji. Zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. podanie, w tym także odwołanie wniesione pisemnie (ustnie do protokołu) powinno być podpisane przez wnoszącego. Podpis warunkuje, że żądanie pochodzi od osoby określonej jako wnoszącej podanie brak podpisu strony, gdy brak ten nie zostanie usunięty, uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania tj. w przypadku odwołania niemożność jego rozpoznania. Tę ostatnią problematykę reguluje art. 64 § 2 k.p.a. stanowiący, że jeżeli podanie nie czyni zadość innym niż wymienione w § 1 art. 64 k.p.a., wymaganiom ustalonym w przepisach prawa należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (odwołania ) bez rozpoznania. W rozpoznawanej sprawie pismo datowane 9 października 2002r. i zatytułowane "odwołanie" nie zostało podpisane przez strony, które wniosły odwołanie. Mimo takiego braku, organ odwoławczy nie wezwał stron do jego uzupełnienia, pod rygorem z art. 64 § 2 k.p.a. (pozostawienie odwołania bez rozpoznania) i odwołanie rozpoznał, chociaż nie wywoływało ono skutków prawnych. Zatem zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, które stanowi jedną z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Nie można uznać za sanowanie tego braku podpisów stron złożonych na kserokopii odwołania dołączonego do skargi do Sądu. Brak ten bowiem zaistniał na etapie postępowania odwoławczego i nie został usunięty. Należy również zauważyć, że zaskarżona decyzja została wydana dla J. i K. S., podczas, gdy stronami postępowania są J. i K. S. Mając na względzie przedstawiony stan rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 P.p.s.a., Sąd stwierdził też, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.