SA/Rz 57/03

WyrokWSA w Rzeszowie2004-12-08

Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Małgorzata Wolska, Maria Zarębska-Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba użytkująca lokal na podstawie umowy użyczenia, w którym dokonano zmiany sposobu użytkowania bez wymaganego pozwolenia, ma status strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej zmiany?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba użytkująca lokal na podstawie umowy użyczenia, w którym dokonano zmiany sposobu użytkowania bez wymaganego pozwolenia, posiada status strony w postępowaniu administracyjnym. Organy nadzoru budowlanego błędnie odmówiły skarżącemu przymiotu strony, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Skarżący S. C. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które umorzyło postępowanie zażaleniowe dotyczące postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wstrzymującego użytkowanie lokalu w związku ze zmianą jego sposobu użytkowania. Organy uznały, że skarżący nie jest stroną postępowania. Skarżący twierdził, że jest stroną, ponieważ wykorzystuje lokal gastronomiczny i wiąże go umowa użyczenia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska NSA Maria Zarębska-Kobak Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. C. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania obiektu /lokalu/ I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002 r. Nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. C. kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. SA/Rz 57/03 U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2002 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. nr 98, z 2000 r., poz. 1071 ze zm./ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie wszczęte na skutek zażalenia S. C. na postanowienie Powiatowego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002 r., [...] wydane na podstawie art. 50 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 106, poz. 1126 ze zm./ wstrzymujące użytkowanie lokalu położonego w budynku socjalnym zlokalizowanym na działce nr 1908/6 położonej w K.. W uzasadnieniu postanowienia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że umorzenie postępowania odwoławczego jest konsekwencją przyjęcia przez organy obu instancji poprawnego poglądu, w myśl którego żalący S. C. nie jest stroną postępowania, zatem nie może skutecznie wnosić środków zaskarżenia na zapadłe w postępowaniu rozstrzygnięcia. Na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do NSA OZ w R. wniósł S. C. W skardze wskazał, że jest stroną w sprawie o zmianę sposobu użytkowania obiektu, gdyż wykorzystuje lokal gastronomiczny, którego dotyczy prowadzone postępowanie, na prowadzenie działalności gospodarczej, a z użytkownikami wieczystymi działki wiąże go umowa użyczenia lokalu. Z tych powodów wniósł o rozpatrzenie skargi i uznanie /dopuszczenie/ nowego sposobu użytkowania wskazanego lokalu albo o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ nadzoru budowlanego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi wskazując, że jego zdaniem umowa cywilna, która wiąże skarżącego z użytkownikami wieczystymi działki nie skutkuje przyznaniem skarżącemu prawa strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm./ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi S. C., bowiem skarga wniesiona do NSA OZ w Rzeszowie nie została przez ten Sąd rozpoznana do dnia 1 stycznia 2004 r. Rozpoznając sprawę Sąd stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270/ dalej: prawo o p.s.a., nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi, jak również wskazaną w skardze podstawą prawną Sąd orzeka w granicach sprawy biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa. Dokonując takiej oceny zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdza, że skarga S. C. podlega uwzględnieniu, co oznacza, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego muszą zostać uchylone jako wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Sąd nie podziela argumentacji przyjętej przez organy nadzoru budowlanego, która sprowadziła się do odmówienia skarżącemu przymiotu strony, a przez to nie może przyjąć jako poprawnej podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia. Stosownie do treści art. 70 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, a z takim przypadkiem mamy do czynienia w sprawie będącej przedmiotem skargi dokonanie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia skutkuje koniecznością stosowania trybu przewidzianego w art. 50 i art. 51 tej ustawy. Wprawdzie z dalszej treści /zd. 2 art. 70 ust. 3/ wynika, że organ może nakazać właścicielowi albo zarządcy przywrócenie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu lub lokalu, to taki sposób wskazania podmiotów zobowiązanych do wykonania obowiązków nie oznacza ograniczenia kręgu podmiotów, którym należy przypisać przymiot strony w postępowaniu o samowolną zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Zakres podmiotowy tej regulacji jest szerszy niż wskazanie podmiotów zobowiązanych do realizacji wynikających z tych przepisów obowiązków. Zdaniem Sądu jest tak dlatego, że przepisy prawa wyraźnie w art. 70 ust. 3 prawa budowlanego odsyłają do art. 50 i art. 51 ustawy, a z treści art. 52 prawa budowlanego, wynika, że obowiązki mogące wynikać z art. 51 i wskazane w decyzji wydanej na tej podstawie są obowiązani ponosić na własny koszt inwestor, właściciel lub zarządca. W sprawie będącej przedmiotem skargi skarżący jest inwestorem, a taką rolę przyznać należy skarżącemu na podstawie umowy użyczenia, które w chwili wydania postanowienia wiązała skarżącego i użytkowników wieczystych działki. Zatem pominięcie przez organy w postępowaniu I-instancyjnym skarżącego jest naruszeniem prawa, które mogłoby skutkować wznowieniem postępowania, a także naruszenie Sąd musi uwzględniać po myśli art. 145 § 1 pkt b prawa o p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 prawa o p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło