SA/Rz 749/03

WyrokWSA w Rzeszowie2005-09-15

Skład orzekający: Jacek Surmacz, Bożena Wieczorska, Małgorzata Niedobylska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego, które zostało wydane i doręczone po śmierci strony postępowania, jest wadliwe i podlega uchyleniu?
Ratio decidendi
Postanowienie organu odwoławczego wydane po śmierci strony postępowania, a następnie doręczone zastępczo, jest dotknięte wadą stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania. Taka sytuacja, gdzie spadkobiercy zmarłego nie brali udziału w postępowaniu nie z własnej winy, uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) PPSA.
Stan faktyczny
Izba Skarbowa postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r. stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Urzędu Skarbowego w przedmiocie podatku od darowizny. Strona skarżąca, M.S., złożyła skargę do sądu, podnosząc trudną sytuację materialną i chorobę babci jako przyczyny uchybienia terminowi. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że zostało ono wydane po śmierci jednej ze stron postępowania (W.S.), która zmarła 14 lutego 2003 r., a doręczenie nastąpiło po tej dacie.
Rozstrzygnięcie
1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że uchylone postanowienie w całości nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej M.S. koszty postępowania sadowego w kwocie 10 złotych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Surmacz /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Bożena Wieczorska Asesor WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant sekr. Beata Janczewska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że uchylone postanowienie w całości nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej M.S. koszty postępowania sadowego w kwocie 10 ( dziesięć) złotych. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] Izba Skarbowa , na skutek odwołania W.S. od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie podatku od darowizny, stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jako podstawę prawną postanowienia organ odwoławczy powołał art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że decyzja Urzędu Skarbowego z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie podatku od darowizny została doręczona W.S. i M.S. solidarnie zobowiązanym w dniu 29 stycznia 2003 r. Odwołanie zaś od decyzji zostało złożone osobiście przez W.S. w dniu 13 lutego 2003 r. Odwołanie wniesione zostało zatem po upływie 14 - dniowego terminu przewidzianego do złożenia odwołania, a więc nie może wywierać skutków prawnych. Na postanowienie to M.S. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca podniosła, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej jej uiszczenie podatku od darowizny. Wskazała ponadto, iż nie mogła wnieść odwołania w terminie z uwagi na chorobę babci W.S., która zmarła 14 lutego 2003 r. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) -określanej dalej jako p.p.s.a. Należy na wstępie wyjaśnić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), dokonuje kontroli pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, przy czym nie jest związany granicami skargi. W razie stwierdzenia naruszenia prawa, w oparciu o art. 145 p.p.s.a. Sąd może orzec o uchyleniu, stwierdzeniu nieważności lub niezgodności z prawem decyzji lub postanowienia. Badając legalność zaskarżonego aktu Sąd w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie lecz, z innych powodów niż wskazane w jej uzasadnieniu. Jak wynika z akt administracyjnych decyzja Urzędu Skarbowego z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie podatku od darowizny adresowana do zobowiązanych solidarnie W.S. i M.S. została skierowana odrębnie do każdej z nich. W obu przypadkach odbiór decyzji potwierdziła dniu 29 stycznia 2003 r. T. S. - córka W.S. i matka M.S.. Niezależnie od zarzutów skargi Sąd zauważa, że postanowienie Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2003 r. zostało skierowane do osoby, która w momencie jego wydawania i odbioru przez T.S. nie żyła. W.S. zmarła w dniu 14 lutego 2003 r., co potwierdza odpis skrócony aktu zgonu sporządzony przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w dniu 15 lutego 2003 r. (Nr 147/2003). Skoro więc w chwili wydania postanowienia i jego nieskutecznego - co jest oczywiste - doręczenia zastępczego nie żyła W.S., to postępowanie przed organem odwoławczym dotknięte jest wadą, stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania, gdyż spadkobiercy wymienionej, nie z własnej winy, nie brali udziału w postępowaniu (art. 240 § 1 pkt 4 ordynacji podatkowej). Dodać należy, iż bez wpływu na powyższą ocenę pozostaje kwestia braku winy po stronie organy II instancji, który nie posiadał wiedzy w tym zakresie z przyczyn od siebie niezależnych. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy rzeczą organu odwoławczego będzie usunięcie w/w niedostatków postępowania. Z uwagi na podstawy rozstrzygnięcia Sądu, przedwczesnym byłoby odnoszenie się do zarzutów skargi. W tej sytuacji zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit b) p.p.s.a.). Sąd orzekł również po myśli art. 152 p.p.s.a., a o kosztach stosownie do art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło